Herhaaldelijk worden door partijen als VVD en D’66 gezegd dat zij ‘liberaal’ zijn en dat zij voor vrijheid van het individu en marktwerking pleiten. D’66 beweert zelfs dat zij links ‘liberaal’ zijn, wat dat ook mag betekenen. Om alle onduidelijkheden weg te nemen is het belangrijk om de ideologieën en filosofieën van het politieke spectrum nader te onderzoeken en hun plaats daarin te bepalen.
Definitie
Friedrich Hayek en Richard Epstein hebben dit reeds goed verwoord in hun publicaties en daarover bestaan nauwelijks tot geen meningsverschillen. Het klassiek-liberalisme behelst een volledige ontplooiïng van het individu binnen een gemeenschap en alle interactie is gebaseerd op de vrijheid van handelen, welke tot uiting komt via een vrije markt en het kapitalisme, tezamen met de uitoefening van alle individuele natuurlijke rechten. Zoals eerder gezegd is de begrenzing van deze uitoefening van de natuurlijke rechten daar waar deze rechten andermans natuurlijke rechten overschreiden.
Kijken we naar het politieke bedrijf op dit moment in de westerse wereld dan valt één zaak meteen op. Het primaire gebruik, of liever gezegd het misbruik van het woord liberalisme. Bijna alle partijen in het parlement gaan er prat op dat zij ‘liberaal’ zijn, maar is dat wel zo? Als we de natuurlijke rechten vergelijken met de programma’s van deze partijen, dan blijkt dat geen van hen liberaal is, zoals dat uitgelegd werd door klassiek-liberale filosofen als John Locke, Friedrich Hayek, Ayn Rand of Lysander Spooner. Het verweer van deze partijen is dat zij ofwel progressief-liberaal, links-liberaal of modern-liberaal zijn. Aan al hun politieke programma’s is duidelijk te merken dat zij geen van allen in werkelijkheid het liberalisme aanhangen, maar in plaats daarvan diverse vormen van het (extreem-)collectivisme. Ik zal niet verder uitwijden over hun programma’s zelf, daar die al uitvoerig zijn geanaliseerd, maar daarentegen de verklaring zoeken op welk niveau van het spectrum de diverse ideologieën en filosofieën zich bewegen.
Politieke spectrum
Zoals u kunt zien in het diagram is er een links-rechts verdeling en volgens Nelson Hultberg geeft deze verdeling goed aan waar de diverse partijen liggen. Wanneer we links beschouwen als de partij van staatsinterventie, dan zou extreem-links een totalitaire staat inhouden, met andere woorden alle besluitvorming wordt door de staat of het collectief genomen, vandaar ook extreem-collectivisme. Aan de andere kant van het politieke spectrum ligt uiteraard het tegenovergestelde van de totalitaire staat, dus de gehele afwezigheid van de staat: anarchie en de filosofie van het anarchisme, dit kunnen we daarom duiden als extreem-rechts.
Daar tussenin bewegen zich aan de linkerkant het socialisme, eufemistisch uitgedrukt in termen als verzorgingstaat, welvaartstaat, sociaal-democratie of zelfs sociaal-liberalisme. In feite betreft deze situatie het collectivisme, omdat het individu nog altijd onderhavig is aan het collectief, zoals wordt verwoord door de aanhangers als: ‘verplichte solidariteit’, ‘sociaal beleid’, ‘collectieve verantwoordelijkheid’, ‘overheid moet ingrijpen’ etc.
Aan de rechterkant bevinden zich het anarcho-kapitalisme en de extreme variant daarvan, het anarchisme, welke betekent dat de staat niets meer regelt en dat de individuen zelf hun zaken, inclusief veiligheid en bescherming, moeten regelen. De grenzen zijn open en alles is gebaseerd op de totale vrijheid zonder inmenging van welke overheid dan ook. Hoewel ik enige sympathie koester voor de filosofie van het anarcho-kapitalisme onderken ik in navolging van Hultberg toch de inherente zwakte van dit systeem. Ofschoon er enkele succesvolle samenlevingen zijn geweest in het verre verleden op basis van de anarcho-kapitalismefilosofie ben ik van mening dat het niet voldoet aan de permanente behoefte van mensen voor een neutrale en onpartijdige vorm van bescherming en jurisprudentie die alleen door een vorm van overheidsbestuur kan worden gegeven, zoals dat tevens is weergegeven op de piramide van Maslov.
Wanneer men het gehele politieke spectrum bekijkt dan valt het klassiek-liberalisme precies tussen de diverse varianten in, want dit bepleit een vorm van overheid die ook wel bekend staat als nachtwakerstaat. De overheid is alleen verantwoordelijk voor de bescherming en veiligheid van de burgerij in haar afgebakende regio en bemoeit zich niet met de dagelijkse gang van zaken van de burgerij. In navolging van de 18e eeuwse Verlichting, waarin een scheiding van religie en staat werd bewerkstelligd, bepleit het klassiek-liberalisme bovendien de scheiding van economie en staat.
Als conclusie zou men kunnen stellen dat het klassiek-liberalisme een echte middenstroming is in de politieke wereld en geen extremen kent. Het is een heldere en duidelijke maatschappelijke visie, waarin ieder individu verzekerd is van bescherming, terwijl men tegelijkertijd de volledige vrijheid heeft om zich te ontplooiïen. Ook verduidelijkt het de zwakheden en extremen van de ideologieën en filosofieën aan zowel linker- als rechterzijden. De huidige verzorgingstaat kan men daarom afdoen als een vorm van samenleving die totaal niet past bij de individuele vrijheid. Sterker nog, alleen overheidsdwang via een soort politiestaat kan deze verzorgingstaat in stand houden.
Literatuur:
www.afr.org/Hultberg/080105…
www.brusselsjournal.com/nod…
www.cato.org/pubs/regulatio…
classicalliberalism.blogspo…
www.mises.org/liberal.asp
www.angelfire.com/rebellion…
www.dailyrepublican.com/lib…
www.libertyhaven.com/theore…
www.fff.org/freedom/fd0308b…
www.fnf.org.za/Liberal_Thin…









Doorsturen
Printen








Waar komt de "links-rechts" indeling eigenlijk vandaan? Ik heb eens gehoord dat het terug te voeren is op de indeling van een parlements-zaal: links en rechts voor de voorzitter.
Links waren dan de republikeinen en rechts de monarchisten.
Weet iemand hier meer van? Ik heb het idee dat de termen vaak misbruikt worden. (Zo zijn neo-nazi’s niet rechts maar links).