woensdag, 8 oktober 2008
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Overheid aanstichter van kredietcrisis


Het is karakteristiek dat overheden en ook commentatoren veel meningen hebben over de oplossing van de huidige kredietcrisis. En dat ze praktisch allemaal de oplossing zoeken in het reageren op de verschijnselen, en niet in het wegnemen van de oorzaaken.

Sander Boon geeft een aanduiding in deze juiste richting. 
 
Overheid aanstichter van kredietcrisis

Niet de vrije markt, maar de overheid is verantwoordelijk voor de crisis in de financiële wereld, vindt drs. Sander Boon.

Wie of wat heeft de kredietcrisis veroorzaakt? Veelvuldig wordt met een beschuldigende vinger gewezen naar Wall Street. De grote banken daar hebben de puinhoop veroorzaakt. Te veel ingewikkelde financiële producten. Te veel kredietschepping. Te hoge bankiersbonussen. Te veel hebzucht.

 Ook wordt er gewezen naar falende toezichthouders en kredietbeoordelaars. Want zij waren toch wel heel erg blind voor de ongekende risico’s die door Wall Street werden genomen.

Als derde schuldige wordt de markt aangewezen. Meesmuilend wordt in sociaaldemocratische kringen geroepen dat de markt niet te vertrouwen is. De socialisten gaan nog een stap verder: Marx had gelijk! Het kapitalisme gaat ten onder, we zijn eindelijk op weg naar de heilstaat. De brede consensus in de politiek, de media en de wetenschap is dat de overheid de helpende hand moet toereiken.

Maar de overheid als oplossing zien, is een gevaarlijke ontwikkeling die krachtig moet worden bestreden. Zij staat namelijk aan de basis van de kredietcrisis. Een kijkje in de werking van ons geld- en kredietsysteem maakt dit inzichtelijk.

Ons geld wordt gedrukt (of ingevoerd in een computer) door de centrale bank. Deze doet dat niet uit het niets, maar op basis van een onderpand. Dit onderpand was honderden jaren lang het van nature schaarse goud en/of zilver.

Sinds de Eerste Wereldoorlog is dit onderpand echter op last van veelvuldig geld uitgevende overheden geleidelijk vervangen door staatsobligaties, staatsschuld dus. Het onderpand voor ons geld is dus schuld. Het geld dat wordt gedrukt op basis van staatsobligaties vormt weer het onderpand van verdere kredietschepping.

Geld drukken was nog nooit zo makkelijk. Centrale banken hebben hier geen stokje voor kunnen steken. Want hoewel centrale banken in theorie moesten zorgen voor een rem op te veel geldschepping, was de praktijk anders. Door de geldpers te laten draaien, had de overheid genoeg geld om haar uitgavenpatroon te bekostigen.

De basis van onze geld- en kredietschepping werd steeds groter. Banken verdienden een goede boterham aan de rente op geld- en kredietschepping. Het zal geen verbazing wekken dat de hoeveelheid geld en krediet sinds het loslaten van de goudstandaard exponentieel zijn gegroeid.

De laatste jaren hebben overheden door deregulering banken en andere financiële instellingen flink geholpen. Niet alleen werd de hypotheekverstrekking versoepeld, maar banken mochten sinds de jaren 90 uitstaande leningen ook nog eens doorverkopen aan andere partijen, bijvoorbeeld pensioenfondsen, verzekeringen en hedgefondsen. Dit maakte hun balans weer vrij voor nieuwe geldschepping.

Kentering
Deze leningen werden verpakt en vormden weer de basis voor nog verdere kredietschepping. Vooral deze laatste tak van sport kende nagenoeg geen toezicht. De balansen van financiële instellingen groeiden als kool, de huizenprijzen en de vastgoedprijzen stegen maar door en de overheden hadden genoeg geld om hun wensenpakket te kunnen bekostigen. Iedereen voelde zich rijk.

Overheden zijn dus direct en indirect de veroorzakers van de huidige kredietcrisis. Ze hebben de afgelopen decennia grote schulden gemaakt om hun verzorgingsstaten, oorlogen en andere uitgaven te kunnen financieren. Deze nieuw gecreëerde staatsschuld vormde de basis voor verdere geld- en kredietschepping. Overheden zorgden ook voor vergaande deregulering en gunstige wetgeving voor banken en andere financiële instellingen. Krediet werd goedkoper en was steeds makkelijker te krijgen. Particulieren en bedrijven, vooral in Amerika en Engeland, konden al snel niet meer zonder goedkoop krediet en staken zich massaal in de schulden.

In 2007 kwam de kentering, rente op en aflossing van de schulden waren voor bepaalde groepen niet meer op te brengen. Als dominostenen volgde de rest. De opgaande spiraal van de geld- en kredietschepping sloeg om in de neergaande spiraal van de kredietcrisis.

Het drama is hiermee nog niet ten einde. Het lijkt erop dat de Amerikaanse overheid 700 miljard dollar uit het niets gaat creëren om de slechte schulden over te nemen. Hoe lang de dollar in dat geval nog kan blijven functioneren als wereldreservemunt is de vraag. De Amerikaanse regering riskeert op deze manier dat de kredietcrisis overgaat in een valutacrisis. En laat nu net deze giftige mix van krediet- en valutacrisis aan de basis liggen van de Grote Depressie na 1929.
———————————-
Ingezonden door Sander Boon. De auteur is voorzitter van de Frédéric Bastiat Stichting, denktank voor klassiek liberalisme en libertarisme.

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Economie, Internationaal, Overheid
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. elpiojo schreef op : 1

    Kredietcrisis met dank aan de overheden, helaas lukt het niet om bij de gemiddelde Nederlander deze versie begrepen te krijgen. Men houdt het liever bij de sociaal acceptabele borrel praat, wel zo veilig….. (brave laffe huisvadertjes)

    Waarom betaalden die mensen in de US ipv hun schulden gewoon hun belastingen niet !?

    R. Hartman (NI) reageerde op deze reactie.

  2. R. Hartman (NI) schreef op : 2
    R. Hartman

    @elpiojo: “Waarom betaalden die mensen in de US ipv hun schulden gewoon hun belastingen niet !?”

    Open deur: wie houdt het machts- en geweldsmonopolie?

  3. IIS schreef op : 3

    Oorlog gemaakt met en door verschillende overheden en het ongestraft ‘stelen’ van geld met medewerking van overheden. Geld creëren uit het niets en dat in bijna onmetelijke hoeveelheden. Overheden die geld uitgeven omdat het gratis geld is, het kan en mag! Een ongecontroleerde financiële wereld die richting afgrond ging en gaat…Vindt men het raar dat er een globale crisis zal uitbreken die zijn weerga niet kent?? Beste landgenoten maakt uw borst maar nat!

  4. Ari schreef op : 4

    Ja, en wie is nou eigenlijk de baas in Europa? Wie luistert naar wie? Als je hebt mij vraagt is de ECB nu de machtshebber… Want wie het geld mag drukken en de Rente mag vragen is in mijn ogen de baas!. Om maar even af te sluiten met dit:

    “Permit me to issue and control the money of the nation and I care not who makes its laws”. — Mayer Amsched Rothchild, a prominent European banker in the eighteenth century

  5. Rob schreef op : 5

    Echt weer een complete onzin! De overheid heeft inderdaad gefaalt, door een ontbrekende toezicht, en door falende “specialisten”. De hoofdoorzaak ligt evenwel bij de handelaren en banken, en ook bij de aandeelhouders. 1 miljoen euro is niet genoeg… 2 miljoen euro is niet genoeg… 3 miljoen euro is niet genoeg…

    Rob Brockhus reageerde op deze reactie.

  6. Armin schreef op : 6

    Het is een goed stuk, op het laatste deel na. Die 700 miljard is een fooi op de omvang van de totale geld-transacties. Het lijkt erop dat de schirjver zelf ook het gevoel voor proportie verloren heeft. Om de dollar te devalueren is een veel groter bedrag nodig. Sterker nog, de staat gaat die 700 miljard lenen. Als die uit het buitenland komt, zal de dollar zelfs stijgen! (Sterker nog: de dollar is gestegen de laatste dagen!)

    Dat is dan ook de tweede fout. Het geld wordt niet geschapen maar geleend. Zelfs als die 700 volledig van de FED komt, zal de rente hierop de geldhoeveelheid nog altijd verlagen ipv verhogen.

    Laatste fout is de verwijzing naar 1929. De crisis daar was veroorzaakt door een serie van overheidsingrepen op telkens het verkeerde moment. Het begone echter juist met het *niet* ingrijpen van de FED. Het begon toen de FED juist niet een bedrag beschikbaar stelde ‘uit niets’ om de banken overeind te helpen. Het gevolg was toen een contractie van de geldhoeveelheid en de aanzet van de daarop volgende depressie. Tenminste dit is de verklaring van zowel de monetaristen als de hier aanbeden Oostenrijkse school.

    Het lijkt erop, dat de auteur een goed stuk schreef, maar aan het einde stopte met nadenken en/want daar zijn eigen ideologische riedel er blind achteraan schreef.

    Sander Boon reageerde op deze reactie.

  7. IIS schreef op : 8

    @Ari:

    Hoe dichter bij de nul hoe strakker…..in de strop! Straks de rente op nul en iedereen nog dieper in de schulden…Dan is het afgelopen en gaat het kistje voor ons dicht en de oven aan.
    De crematoria zullen goede zaken doen in de toekomst. Een bedrijfstak om in de gaten te houden.

  8. Greg schreef op : 9

    Lees eens: en.wikipedia.org en je weet dat niet de banken schuldig zijn.

  9. Sander van V schreef op : 10

    “De crematoria zullen goede zaken doen in de toekomst. Een bedrijfstak om in de gaten te houden”
    Hoezo gaan we allemaal vroeger dood als het geld op is?

    We kunnen weer beter op schelpjes over stappen!

    IIS reageerde op deze reactie.

  10. IIS schreef op : 11

    @Sander van V:

    Nee, niet allemaal maar wel veel. Ik zou je voor de toekomst adviseren niet te dicht langs hoge gebouwen te lopen…je weet maar nooit? 😉

  11. Sander Boon schreef op : 12

    @Armin: Armin, je noemt drie punten waarop ik aan het eind van mijn artikel de draad kwijt raak: $700 miljard is te weinig om de dollar te devalueren; geld wordt niet gedrukt maar geleend en overheidsmaatregelen in combinatie van inactiviteit Fed waren waren oorzaak van de depressie.

    1. Natuurlijk is $700 miljard een schijntje ten opzichte van de hoeveelheid schulden en reeds bestaande dollars. Ik bedoel dan ook dat de richting die de Amerikaanse regering hiermee inslaat voor iedereen duidelijk is: inflatie/hyperinflatie. Instanties met dollars kunnen (en zullen na verloop van tijd) hierop reageren door hun dollartegoeden te dumpen. (Overigens, de dollar stijgt nu omdat kredietposities massaal worden afgebouwd, er is daarom een zeer grote vraag naar contante dollars. Als die golf voorbij is zal de daling weer inzetten. Of die daling zal inzetten tov andere valuta hangt ervan af of door anderen wordt gekozen voor competitieve devaluatie. Als dat zo is zal goud door het dak gaan.)

    2. De $700 miljard zal in eerste instantie inderdaad worden geleend in de kapitaalmarkten of van bevriende mogendheden. Als de kapitaalmarkten zijn opgedroogd en de mogendheden geen steun meer willen verlenen (omdat de crisis verergert en banken massaal worden genationaliseerd), zal de Amerikaanse overheid de centrale bank opdracht geven de staatsobligaties op te kopen door geld te drukken.

    3. In de jaren dertig was de Fed juist heel erg actief in de geldmarkt. De reden dat wij dat niet zien is omdat het geen enkel effect heeft gehad (pushing on a string). De tragiek was dat daarna de overheid zich is gaan mengen in de economie, met als effect een diepere depressie. Dat gevaar lopen we ook nu weer.

    Sander

  12. kkk schreef op : 14

    Project L.U.C.ID — het 666 universeel controlssysteem van het beest:
    Het 666 universeel controle systeem van het beest is ontworpen en wordt in de Verenigde Staten en over de hele wereld ingevoerd. We wisten dat het eraan kwam. Het is er nu en spoedig zal er geen plaats meer zijn om u te verbergen. Een griezelige nachtmerrie — een totalitaire politiestaat — is nabij. Dat is de grondige en goed gedocumenteerde boodschap en gewichtige waarschuwing van dit boek. Denk vooral niet dat u en uw geliefden zullen kunnen ontsnappen aan dit reusachtige computersysteem dat op ons pad ligt. Als project L.U.C.I.D eenmaal volledig operationeel is zal iedere man, vrouw en kind in de afschuwelijke cyberelektronische greep van dit computersysteem vallen. Lees verder: www.openbaring.org

  13. antonia schreef op : 15

    @Rob Brockhus: Ik hoor de hele dag alleen maar over de crisis en hoe goed ik ook mijn best doe, ik zie alleen maar 1 bank die mensen geld heeft gekost ,dan heb je nog die
    feestneuzen van fortis (EN FORTIS GING AL SLECHT) thats it! Waar is die crisis dan?Willen de banken het geld (wat bos gereserveerd heeft)nu wel of niet…het spijt me maar het enige wat ik zie als crisis zijn de politici zoals o.a .wouter bos die ons met extra nieuws uitzendingen willen doen geloven dat er een crisis heerst en jawel ,er word een hoop geld aan de banken gegeven dat noem ik persoonlijk een billionare baillout.De banken willen het geld niet eens stond in de telegraaf!
    Je gaat je afvragen Lullen ze je in een crisis of is het echt zo? Zo ja waar is tie dan ik zie hem niet,echt niet.

  14. Sam schreef op : 16

    Dus er is eigenlijk een enorme verborgen devaluering sinds het onderpand goud is losgelaten, en ‘komt dat niet een keertje uit’?