zondag, 24 mei 2009
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Vraag van de week: Libertarisme en epidemie.

vraagtekenjodocus1We hebben allemaal wel gehoord of gelezen over de dreiging van de Mexicaanse griep. Of de ingrepen van de overheden wereldwijd goed of slecht zijn geweest, kan over worden gespeculeerd. De vraag binnen dit kader is echter:

” hoe zal een liberalistische maatschappij reageren onder dreiging van potentiële epidemische uitbraken?”

In het geval van het minarchisme is het de vraag of de overheid de taak op zich mag nemen om sancties aan de vrije markt te leggen om uitbraken te voorkomen. Mochten zij dit recht krijgen (wat het minarchisme niet terecht staat), dan houd je altijd de vraag of de genomen acties wel juist, en/of nodig waren. Als zij dit recht echter niet krijgen zal de vrije markt met een oplossing moeten komen.

Hoe de vrije markt op epidemische dreigingen zal reageren (dus ook in het geval van Anarcho-Kapitalisme), is mij niet duidelijk. Al hoewel bedrijven over het algemeen een gezonde bevolking nodig hebben, omdat ze daarvan afhankelijk zijn (werknemers, klanten e.d.), Kan je niet van de vrije markt verwachten dat deze preventie maatregelen neemt om uitbarstingen hier te voorkomen. Een bedrijf kan bijvoorbeeld profiteren van de situatie door veel in te kopen van gebieden waar er al een epidemie op gang is omdat de vraag daar naar verwachting veel lager zal zijn dan gebruikelijk.

Mocht de uitbraak er eenmaal zijn, dan opent dat natuurlijk nieuwe deuren voor de vrije markt omdat er veel vraag zal zijn voor bescherming en oplossingen. Het ware probleem zit hem volgens mij daarom ook in de preventie van uitbraken.

Ik ben benieuwd naar jullie reacties.

In dit artikel zijn termen als ‘Mexicaanse griep’, ‘minarchisme’ en ‘anarcho-kapitalisme’ gebruikt. Deze zijn gebruikt als ondersteuning van het verhaal en niet als primair concept.

De “Vraag van de week” is een concept waarin elke week een nieuw maatschappelijk probleem/vraagstuk in relatie met het libertarisme wordt geselecteerd waarover kan worden gediscussieerd en gefilosofeerd. Heb je zelf vragen of stellingen welke je graag behandelt ziet, dan kan je deze sturen naar   info@vrijspreker.nl

Ingezonden door Polity

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Algemeen
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. Peter de Jong schreef op : 1

    Dit lijkt op het bekende probleem dat ontstaat als iemand een risicovolle activiteit onderneemt die zeer veel andere mensen kan benadelen. Denk bijv. aan een chemische fabriek waar iets misgaat en de omwonenden de pineut zijn (giframp Bhopal 1984). Of een overijverige middelbare scholier die op zijn zolderkamertje een waterstofbom in elkaar knutselt.

    Voorkomen is altijd beter (lees goedkoper) dan genezen. Zelfs Ford die indertijd van de Ford Pinto willens en wetens een rijdende bom maakte, werd door kostbare schadeclaims uiteindelijk genoodzaakt het ontwerp aan te passen. Er zal zuiver op economische gronden een overheersende neiging bestaan om het risico op schadeclaims te reduceren.

    Dit geldt in de eerste plaats voor de verzekeringsmaatschappijen. Die moeten immers het geld ophoesten als mensen ziek worden en bedrijven stilliggen. Aangezien de meeste mensen een ziektekostenverzekering zullen hebben en zij geen torenhoge premies zullen willen betalen, ligt het voor de hand dat verzekerden akkoord gaan met de preventieve maatregelen die de verzekeraars voorstellen.

    Preventie van uitbraken van epidemische ziekten is ook in een vrije markt een kwestie van individuele verantwoordelijkheid. Dat werkt meestal goed. Pas wanneer je die afschuift op anderen (bijv. een overheid) gaat het mis.

    Peter de Jong [2] reageerde op deze reactie.
    Peter de Jong [2] reageerde op deze reactie.

  2. Peter de Jong schreef op : 2

    @Peter de Jong [1]:

    “Er zal zuiver op economische gronden een overheersende neiging bestaan om het risico op schadeclaims te reduceren.”

    Dit wordt overigens nog versterkt door een irrationele kant van de menselijke psyche. Mensen blijken bij kans op winst risicomijdend en bij kans op verlies juist risiconemend te zijn. Psycholoog Daniel Kahneman ontving in 2002 de Nobelprijs voor economie voor zijn onderzoek naar menselijke oordeels- en besluitvorming. Hij toont met zijn ‘prospect theory’ aan dat mensen meer doen om verlies te vermijden dan om winst te behalen.

    people.few.eu
    www.debatblog.nl

  3. Kaye schreef op : 3

    Dit is één van de meest belangrijke pro-Minarchie argumenten: Een ondernemer zal nooit preventieve maatregelen nemen waarbij hij niet zelf profiteert. Da’s logisch en prima.

    Echter achteraf proberen een oplossing te verkopen aan de lijders (leiders?) van een epidemie zal altijd minder effectief zijn dan het vooraf voorkomen er van. Voorraden geneesmiddelen, backup aan medisch personeel en ziekenhuisbedden in stand houden is commercieel totaal niet interessant, maar wel nodig om de werkelijke dreiging van een pandemie te kunnen weerstaan. Ergo: Daar waar commercieel belang niet sterk genoeg is om een behoefte te voorzien, moet in voorkomend geval een overheid in kunnen springen.

    Shoot!

    Kaye

    Peter de Jong [5] reageerde op deze reactie.
    Hub Jongen [6] reageerde op deze reactie.

  4. Michel schreef op : 4

    Er is in de vrije markt genoeg incentive om dit soort dingen te onderzoeken en te volgen.

    In onze maatschappij zijn er talloze organisaties actief die volledig buiten de overheid staan die elk aspect van de wetenschap en de maatschappij onderzoeken en beïnvloeden.

    In het geval van een epidemie is het dus hoogst waarschijnlijk dat onafhankelijke organisaties hierover publicaties zullen uitgeven en adviseren over maatregelen. Die mogelijke maatregelen kunnen door andere vrijwillige locale maatschappelijke initiatieven worden geïntroduceerd, waarna iedereen zijn eigen beslissing kan maken. Bepaalde groepen mensen zullen altijd in een soort van collectief zich beschermen tegen risico’s. Het enige verschil is, dat dit op vrijwillige basis zal geschieden.

    Daarnaast zullen makers van vaccins of andere preventie of geneesmiddelen hierop inspringen.

    Ik denk dat in een open samenleving ook de controle op dit soort geneesmiddelenproducenten strakker zal worden door sociale controle. Die sociale controle op het internet zien we nu al in grote mate uitgevoerd worden door journalisten en activisten die bijv. grote farmaciebedrijven scherp in de gaten houden. Daarnaast zijn er talloze initiatieven die onderzoek op alternatieve vlakken openbaar maken en verspreiden. Dan kan je denken aan de beweging voor vitamine B17, medische marihuana, elektrische bloedzuivering, onderzoek naar vitamines, etc, etc.
    Het mag dus aangenomen worden dat dit aspect van vrijwillig onderzoek in een vrije of vrijere samenleving hetzelfde zal zijn, of zelfs groter. Mensen zullen naar verloop van tijd gaan kiezen voor ondernemingen die openheid van zaken geven m.b.t. onderzoek en financiële achtergronden en zullen makkelijker de motieven van dit soort bedrijven kunnen achterhalen.

    Bedenk wel, dat in een libertarische samenleving de media enorm veel diverser zal worden door het gebrek aan controle over het internet en technologie en het vrijer omgaan met tv en radio frequenties. Daarnaast zal het gebrek aan belastingen en controle op het starten van eigen ondernemingen een grote impuls geven aan allerlei initiatieven op elk denkbaar vlak.

    Het begint een beetje een gecompliceerd antwoord te worden op de vraag, maar ik denk dat we al deze aspecten moeten bekijken om tot een duidelijker beeld te komen.

    Het economische aspect wat Peter in de eerste reactie aangaf is ook belangrijk en past compleet in het plaatje van sociale controle door individuen en organisaties.

    Het psychologische aspect van dit soort rampscenario’s is ook belangrijk. Mensen zullen steun gaan zoeken in de wetenschap in het algemeen en donaties zullen daar een rol in gaan spelen. Ook nu is het duidelijk te zien, dat wanneer mensen het nodig achten zij massaal geld doneren zonder dwang en zonder daar een direct persoonlijk gewin te verwachten.

  5. Peter de Jong schreef op : 5

    @Kaye [3]:

    “backup aan medisch personeel en ziekenhuisbedden in stand houden is commercieel totaal niet interessant”

    Waarom niet ? Als je daarmee kan voorkomen, dat een kleine uitbraak zich ontwikkelt tot een grootschalige en kostbare epidemie is het toch economisch rendabel ? Waarom zouden mensen daar dan niet voor willen betalen ?

  6. Hub Jongen schreef op : 6
    Hub Jongen

    Je zou kunnen uitgaan van de stelling dat ALS er ergens een behoefte aan is, dat er dan mensen zijn, ondernemers, die kansen zien om die behoeftes te vervullen.
    Als er een behoefte is aan bescherming tegen een pandemie, dan ……

    Zoals ook al voor een deel blijkt uit bovenstaande antwoorden.

    @Kaye [3]:
    Dit is onjuist.
    In een Minarchie mag de overheid zich alleen bemoeiwen het beveiligen tegen geweld, dwang, fraude van andere mensen. (Leger, politie, rechtspraak)
    Bescherming tegen ziektes hoort daar niet bij, net zomin als bescherming tegen overstroming, onweer, ..

  7. Polity schreef op : 7
    James Turk

    Beste Mensen,

    Bedankt voor de reacties, als je het zo leest en er over nadenkt komt het allemaal zeer logisch over.