donderdag, 20 oktober 2011
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Ingezonden: De Grote Depressie

Dit is een ingezonden bijdrage bedoeld ter discussie. Vrijspreker.nl
staat niet per se achter de meningen die erin verkondigd worden.

De Grote Depressie
Over de periode van de jaren ’20-’30 en de Grote Depressie bestaan vier grote mythes. De eerste is dat de crash in 1929 het gevolg was van gekte op de aandelenmarkten (met andere woorden, van kapitalistische hebzucht), net zoals de huidige crisis ook wordt geïnterpreteerd. De tweede is dat de daaropvolgende recessie werd verergerd doordat president Herbert Hoover niet ingreep. De derde mythe is dat Roosevelt met Keynesiaans beleid de depressie wist te overwinnen. Volgens de laatste mythe werd de Grote Depressie beëindigd door de Tweede Wereldoorlog.

Roaring twenties
Volgens de populaire mythe over de Grote Depressie waren de jaren ’20 een decennium van laissez-faire politiek: de overheid bleef met zijn handen van de economie af en greep niet in bij een economische neergang. De jaren ’20 werden echter gekenmerkt door twee totaal tegenovergestelde zaken: hyperinterventionist Hoover en een uit de bocht geschoten Federal Reserve.

We hebben al gezien hoe het fractioneel reserve bankieren een desastreuze impact heeft op de economie. Het was juist dit systeem van krediet scheppen die het hele systeem in de jaren ‘20 instabiel maakte. In 1913 creëerde de Amerikaanse overheid de Federal Reserve Board (centrale bank). De Federal Reserve was een privaat initiatief van verschillende Amerikaanse banken die zo bijna ongelimiteerd geld konden verstrekken en een bron van financiering hadden (de centrale bank fungeerde als laatste toevlucht voor banken in geldnood)[1]. Vanaf het moment dat de Federal Reserve werd gecreëerd verloor de Dollar 95% van haar waarde (zie figuur 1 en voetnoot[2]) door middel van kredietexpansie.

Een van de eerste dingen die de Fed deed na zijn oprichting was de reservefactor verlagen van 20% naar 10%. Dat hield in dat de banken op basis van $ 500 miljoen aan reserves $ 5 miljard aan leningen konden verstrekken[3]. De Federal Reserve was in de jaren ‘20 nadrukkelijk aanwezig. Na een scherpe recessie midden in het jaar 1921 begon een periode van hoogconjunctuur. Deze periode duurde tot 1929, waarna de meest beroemde beurskrach uit de geschiedenis plaats vond. In de periode van hoogconjunctuur groeide de geldhoeveelheid met 28 miljard, een stijging van 61.8%! Jaarlijks groeide het geldaanbod met 7.7%, de markt werd overspoeld met liquiditeiten[4].  In 1924 en 1927 werd het bankkrediet in een jaar tijd met $ 4 miljard opgevoerd, een immens bedrag in die tijd. Dit krediet was niet nodig, want de bedrijfsleningen daalden juist in die tijd, met als gevolg dat het geld zijn weg zocht naar de aandelenmarkt en de vastgoedmarkt[5].

Op gebied van het fractioneel reservebankieren nam de hoeveelheid leningen die ex nihilo (uit het niets) door het bankwezen werden gecreëerd toe van 33 miljard dollar tot 47 miljard dollar. Milton Friedman berekende dat het geldaanbod toenam van meer dan 39 miljard dollar in januari 1921 tot 57 miljard in oktober 1929[6].

De verantwoording van dit beleid van de Federal Reserve was prijsstabilisatie, door bij elke verandering in de prijsindex te reageren met het rentewapen wilde men zowel inflatie als deflatie beteugelen. F.A. Hayek bestuurde het beleid van de Federal Reserve tussen 1923 en 1924 vijftien maanden lang en schrijft hierover (vrij vertaald): ‘Elke stijging in de (prijs)index met een bepaald percentage wordt onmiddellijk opgevolgd met een stijging van de disconteringsvoet, en elke daling van het algemeen prijspeil wordt opgevolgd met een daling van de disconteringsvoet’[7].

Het bezwaar van Hayek was dat het stabilisatieproject, in tijden van een dalend prijspeil, onvermijdelijk gepaard zal gaan met kredietexpansie. Dit was precies wat er gebeurde, onder het mom van prijsstabilisatie kwam de eerder beschreven kredietexpansie op gang hetgeen een boom uitlokt. Het doel van het stabiliseren van het algemene prijspeil van consumenten werd gedurende de jaren ’20 zeer dicht benaderd, tegen de kost van grote kredietexpansie en de latere bust. De krach van 1929 was daarom ‘slechts’ het logische gevolg van het monetaire beleid in de jaren ’20.

Herbert Hoover
Herbert Hoover heeft volgens velen schuld aan de ernstigheid van de Grote Depressie. Dit wordt toegeschreven aan zijn laissez-faire beleid: toen de crisis uitbrak deed hij niks. Doordat de overheid het ontstane gat niet opvulde zou de VS steeds dieper in de put raken. Het tegenovergestelde is echter waar: Hoover deed niet te weinig, maar te veel!

Hoover stond voor alles wat niet laissez-faire was: regulering van bedrijven, een progressief belastingstelsel, arbeidswetten, steun voor vakbonden en een meer actieve staat[8]. Vrij vertaald beschrijft historicus Joan Hoff Wilson, Hoover zijn visie als volgt:

‘Er was te weinig regulering, vernietigende competitie, en economische verspilling, te veel werkloosheid en routinewerk in de fabriek; de twaalf uur durende werkdag was te lang; het ontbrak aan CAO’s; kinderarbeid bestond nog steeds ondanks eerdere wetgeving; het onderwijs was niet goed genoeg in de meeste staten; sommige mensen verdienden te veel – ‘ver voorbij de stimulatie om initiatief te nemen’[9]

Hoover zijn uitspraken bleven echter niet bij woorden, maar werden al gauw omgezet in daden. In het verleden ging een recessie gepaard met massa ontslagen en dalende lonen, bedrijven moesten weer competitief worden: ze hadden fouten investeringen gedaan. Wanneer de economie stagneert is er minder vraag van consumenten voor bepaalde producten, sommige werknemers zullen ontslagen moeten worden en anderen moeten een deel van hun loon inleveren, zodat ze in ieder geval aan het werk kunnen blijven. Hoover slaagde er echter in de werkgevers er toe te bewegen om de loondaling te beperken. Terwijl de consumentenprijzen met 25% daalden tussen 1929-1933, gingen de lonen met slechts 15% omlaag. Hierdoor werd de winstgevendheid van de bedrijven verzwakt[10]. Als een werknemer te duur is wordt hij niet aangenomen of ontslagen: het gevolg van deze maatregel was alleen maar meer werkloosheid.

Hoover zette grootschalige publieke projecten op. Hij geloofde dat hij met grotere overheidsuitgaven de recessie kon bestrijden. In 1929 schroefde hij de uitgaven aan publieke projecten op naar 13% van de totale begroting[11]. In 1931 bereikte de uitgaven aan publieke projecten het hoogtepunt van de jaren ’30, zelfs Roosevelt zou hier later niet aan tippen.[12]

Al deze overheidsuitgaven moesten echter ook gedekt worden: wat we zien is dat de overheid geld uitgeeft, wat we niet zien is dat diezelfde overheid precies hetzelfde bedrag aan belastingen heft (tenzij er een tekort op de begroting is). Terwijl de overheidsuitgaven drastisch omhoog gingen, daalde de uitgaven in de private sector als gevolg van belastingverhogingen net zo hard. Na dat Hoover in 1932 opnieuw een enorme som geld ($ 2.3 miljard[13]) uit gaf aan publieke werken ontstond er een tekort op de begroting van $ 2 miljard[14]. Als reactie daarop kwam Hoover met een van de grootste belastingverhogingen uit de Amerikaanse geschiedenis:

Het totaal van belastingverhogingen was enorm (…) Er kwam een verkoopbelasting (btw) op brandstof, banden, auto’s, elektriciteit, bier, toiletten, bont, juwelen etc.…) De inkomstenbelasting steeg als volgt: het normale tarief werd verhoogd van een ratio van 1,5 – 5 procent, naar 4 – 8 procent (…); de opcenten werden verhoogd van een maximum van 25 procent tot 63 procent voor de hoogste inkomens. Verder werd de vennootschapsbelasting verhoogd van 12 procent naar 13,75 procent, kleine bedrijven werden niet meer vrijgesteld van deze belasting[15].’

Al deze belastingverhogingen kwamen tijdens de Grote Depressie! Waar bedrijven en consumenten al weinig te besteden hadden door grote werkloosheid en teruglopende inkomsten, werden ze ook nog geconfronteerd met enorme belastingverhogingen.

Helaas bleef het daar niet bij, Hoover had het idee dat er te veel economische verspilling was: er was sprake van overproductie. Volgens sommige economische stromingen, vinden vraag en aanbod elkaar niet, omdat prijzen niet flexibel zijn. Daardoor kan er een aanbodoverschot ontstaan: er is sprake van verspilling. In tijden van recessie dalen de prijzen door de terugvallende wereldhandel. Dit gaat gepaard met faillissementen en inkomensdalingen: een marktproces dat nodig is om het systeem te ‘zuiveren’, en alleen de bedrijven die wel gezond zijn overeind te houden.

Met de Agricultural Marketing Act uit 1929 probeerde Hoover het probleem van faillissement en inkomstendaling voor boeren tegen te gaan. Boeren werden betaald om af te zien van productie of veeteelt, zodat zij samen met de Federal Farm Board een kartel konden vormen om de prijzen te verhogen. De Federal Farm Board kocht zelfs ‘overschotten’ aan tarwe en andere grondstoffen op om de prijzen hoog te houden. Hoover bekritiseerde daarbij ‘het kwaad van de overproductie’[16].

Het is natuurlijk duidelijk dat als Hoover daadwerkelijk een laissez-faire aanhanger was, hij weinig had begrepen van zijn eigen overtuiging. Overproductie bestaat niet volgens laissez-faire economen, omdat vraag en aanbod altijd aan elkaar gelijk zijn. Tijdens de Grote Depressie was het niet anders, de gevolgen van het creëren van een legaal kartel waren dan ook dramatisch. Het opkopen van het graan zorgde voor hogere prijzen: een marktsignaal om meer te produceren. Door de stijgende productie moest de Federal Farm Board nog meer graan opkopen, en zo beland men in een vicieuze cirkel! Maar naast het enorme kostenplaatje is het vooral ontzettend triest dat duizenden mensen honger leden, terwijl de overheid enorme voorraden voedsel van de markt hield en vernietigde.

De ergste daad van Hoover was echter de invoering van het Smoot-Hawley tarief. Deze wet wordt ook wel de doodsteek voor de Grote Depressie genoemd, omdat door de invoering ervan de wereldhandel in elkaar stortte. Het Smoot-Hawley tarief verhoogde de importheffing op 800 (!) verschillende artikelen: van suikerbieten en wol tot schoenen, textiel en chemicaliën[17]. Het gemiddelde tarief was 59,1%, het hoogste in de Amerikaanse geschiedenis. Andere landen reageerde onmiddellijk met importheffingen op Amerikaanse producten, het resultaat was dat de wereldhandel instortte. Verhandelde de 75 meest actieve handelsnaties begin 1929 nog goederen ter waarde van drie miljard dollar per maand, tegen maart 1933 was de handel geslonken tot minder dan een half miljard per maand– een daling van 83%![18] De Amerikaanse export kreeg een enorme klap te verduren: het volume van de export in 1932 was 53% lager dan in 1929.[19]

Franklin D. Roosevelt
Waar Hoover gezien wordt als de man die niet ingreep, wordt Roosevelt gezien als de man die de crisis oploste. Met revolutionaire overheidsmaatregelen –volgens de mythe waren overheidsmaatregelen in Amerika totaal nieuw– zou hij de VS uit het moeras hebben getrokken. Helaas, hier is niks van waar. De maatregelen van Roosevelt waren niet nieuw, maar een voortzetting van het beleid van Hoover. Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog stond Amerika er net zo beroerd voor, als bij het uitbreken van de crisis.

Roosevelt ging met hele andere beloften de verkiezingen in dan Hoover: een verlaging van de overheidsuitgaven met 25%, een einde aan het begrotingstekort, een degelijke, op goud gebaseerde munt, die ‘tegen iedere prijs moest worden gehandhaafd’, het terugdringen van de overheid uit terreinen die tot het particuliere bedrijfsleven behoorden en een einde aan Hoovers ‘buitensporige’ steunprogramma’s voor de landbouw. Roosevelts kandidaat voor het vicepresidentschap, John Nance Garner, beschuldigde Hoover er van dat hij ‘het land op het pad van het socialisme leidde’.[20]

De regeerperiode van Roosevelt werd echter gekenmerkt door een zelfde maatregelen als die van Hoover: minimumprijzen, vernietiging van productie (vanwege overproductie) en centrale planning. Dit soort maatregelen hebben we onder het beleid van Hoover al eerder besproken, en daarom wil ik mij vooral op de cijfers focussen. Deze tonen namelijk een langslepende misère.

Ondanks een verdubbeling van de overheidsuitgaven tussen 1933 en 1940, stond de economie er in 1938 weer bijna net zo slecht voor als in 1933[21]. Tijdens Roosevelt zijn eerste twee termijnen van 1933 tot 1940 bedroeg de werkloosheid gemiddeld 17,7 procent[22]. Na een herstel in de midden jaren ’30 (de werkloosheid viel van 24,9% in 1933 naar 14,3% in 1937[23]) schoot de werkloosheid in 1938 tijdens de ‘Roosevelt recessie’ terug naar 19%[24].

De crash van 1937 op Wall Street was nog groter dan de crash van 1929. In twaalf weken tijd ging een derde van de beurswaarde verloren. In de periode begin 1937 tot eind maart 1938 daalde de Dow Jones index met de helft. De industriële productie kelderde met 34,5% in een jaar tijd (medio 1937 tot medio 1938), de grootste daling ooit in zo’n korte periode. De staalproductie ging met 80% omlaag. Het nationaal inkomen van de VS lag in 1937 op 85,8% van het recordniveau van 1929, ter vergelijking: in Engeland was dat 124,3%[25]. Van 1930 tot 1940 bedroegen de netto private investeringen -3,1 miljard[26]. De machines in de fabrieken waren tegen het jaar 1940 zo verouderd dat 70% van al het metaalbewerkingsmateriaal ouder was dan tien jaar, een stijging van 50% ten opzichte van 1930. Een ander bewijs dat Roosevelt zijn aanpak herstel juist verhinderde is het feit dat de meeste Europese landen sneller uit de recessie kwamen dan de Verenigde Staten. In 1937 was de werkloosheid in Groot-Brittannië gedaald naar 10,3 procent – vier procentpunten lager dan de werkloosheid in de VS[27].

————————————————————————————————-
Tabel 1:  Werkloosheid in Amerika (als percentage van de beroepsbevolking),
————————————————————————————————–
Jaar                      %
————————————————————————————————–
1929                     3,2

1930                     8,7
1931                     15,9
1932                     23,6
1933                     24,9
1934                     21,7
1935                     20,1
1936                     16,9
1937                     14,3
1938                     19,0
1939                     17,2
1940                     14,6

======================================================
Tabel 2:  ,BNP per hoofd van de bevolking
————————————————————————————————–
Jaar                    %
————————————————————————————————–
1929                     857

1930                     772
1931                     721
1932                     611
1933                     590
1934                     639
1935                     718
1936                     787
1937                     846
1938                     794
1939                     847
1940                     916
——————————————————————————————————

Tot slot

In 1940 was de economie nog steeds niet hersteld van de Grote Depressie, het economisch herstel zou pas voltooid worden na de Tweede Wereldoorlog. Het is belachelijk om te argumenteren dat de Tweede Wereldoorlog de depressie beëindigde. Natuurlijk, er was nog nauwelijks werkloosheid nadat twaalf miljoen mannen gemobiliseerd werden, maar oorlog is geen terugkeer naar welvaart.

De productie van consumentengoederen werd vervangen door de productie van militaire goederen. Voedsel werd gerantsoeneerd, door middel van voedselbonnen was alleen het broodnodige te verkrijgen. Het welzijn van consumenten daalde verder tijdens de oorlogsjaren. Pas in 1947, nadat de oorlogsmaatregelen werden beëindigd en de overheidsuitgaven enorm daalde, kwam de welvaart terug.

De overheidsuitgaven daalden van $98,4 miljard in 1945 tot $33 miljard in 1948, het eerste volle jaar van herstel[28]. Keynesiaanse economen verwachtten dat deze enorme daling (een reductie van bijna 2/3 van het budget) van de overheidsuitgaven de economie in een nieuwe depressie zou storten, maar ze zaten fout. Nadat de overheid de prijscontroles en rantsoeneringsmaatregelen had afgeschaft en haar uitgaven terugdrong, herstelde de private sector. De productie in de private sector steeg met bijna een derde in 1946, de eerste stijging in achttien jaar[29]. Het was uiteindelijk het kapitalisme dat de Grote Depressie de das om deed, nadat de massale interventiemaatregelen van Roosevelt waren teruggeschroefd en de overheidsuitgaven waren gereduceerd met twee derde van het budget.

—————————————–

[1] Rothbard, Murray N., ‘Origins of the Federal Reserve’, www.zerohedge.com.

[2] Middelkoop, Willem, ‘Overleef de kredietcrisis’. Nieuw Amsterdam, Amsterdam, 2009, p163.

[3] Beckman, Karel, ‘Vrijheid en Vrede’, Het Amerikaanse Rijk, www.charlieville.nl,

[4] Rothbard, Murray N., ‘America’s Great Depression’. The Ludwig von Mises Institute, Alabama, 2000, p93.

[5] Beckman, Karel, ‘Failliet van het Interventionisme’, www.charlieville.nl.

[6] De Soto, Jesús Huerta., ‘Geld, krediet en crisis’. Acco, Leuven, 2011, p414.

[7] Idem, p415.

[8] Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p160.

[9] Idem, p161.

[10] Beckman, Karel, ‘Vrijheid en Vrede’, Het Amerikaanse Rijk, www.charlieville.nl .

[11] Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p168.

[12] Idem.

[13] Idem.

[14] Idem.

[15] Idem, p169.

[16] Beckman, Karel, ‘Vrijheid en Vrede’, Het Amerikaanse Rijk, www.charlieville.nl.

[17] Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p172.

[18] Idem.

[19] Idem.

[20] Beckman, Karel, ‘Vrijheid en Vrede’, Het Amerikaanse Rijk, www.charlieville.nl.

[21] Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p180.

[22] Idem, p181.

[23] Tabel 1, uit: Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p181.

[24] Idem, p182.

[25] Beckman, Karel, ‘Vrijheid en Vrede’, Het Amerikaanse Rijk, www.charlieville.nl.

[26] Dilorenzo, Thomas J., ‘How capitalism saved America’. Three rivers press, New York, 2004, p183.

[27] Idem, p184.

[28] Idem.

[29] Idem.

———————————————–

Ingezonden door Bas Vervaart

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Algemeen, Economie, EU, Ingezonden, Overheid, Politiek, Vrijheid
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. schreef op : 2

    @Hub Jongen [1]: Blijkbaar hebben we nog niet genoeg geleerd van eerder gemaakte fouten.
    Laten we hopen dat het nu wel gebeurd.
    Al acht ik de kans klein……….

    Vrede, Zé.

  2. Ron Paul Fan schreef op : 3

    Het eerste wat Roosevelt deed bij zijn aantreden in 1933 was het mensen abatoir, aka Soviet-Unie, diplomatiek te erkennen. Het enige wat Amerika beschermde tegen de crypto communist Roosevelt was de Constitutie en ca 150 jaar van vrijheid waarin de Amerikanen tot dan toe geleefd hadden. En de America First beweging. Tot het fatale moment waarop Duitsland een alliantie aanging met Japan. Een paar dagen later kreeg Roosevelt het zgn McCollum memorandum op zijn bureau, waarin fijntjes werd uitgelegd hoe de VS, via de japanse achterdeur, met Duitsland in oorlog kon geraken, iets waar Roosevelt al sinds zijn aantreden voor had geijverd. En aldus geschiedde.

    whatreallyhappened.com

  3. Simon Koster schreef op : 4

    De EUSSR zal ten koste gaan van onze vrijheden en welvaart. Niks dan ellende zal ons deel zijn.

    Zé [5] reageerde op deze reactie.

  4. schreef op : 5

    @Simon Koster [4]: Een positieve levensinstelling zal ons een mooiere wereld brengen.
    Die verantwoordelijkheid ligt bij ieder van ons.
    Schoonheid ontstaat alleen uit chaos, en de mooiste bloemen groeien op de vergane resten van dat wat niet meer voldeed.
    De EU heeft bewezen niet te voldoen aan de wensen van jou en mij, en zal dus uiteenvallen.
    Dit om plaats te maken voor de wereld die wij wel willen.
    Het is nu aan ons, dus grijp de kans, in plaats van ons nog langer bezig te houden met het gedrag van incompetente bestuurdrs en politici.
    Zie het als een kans en een uitdaging.

    Vrede, Zé.

    Hub Jongen [6] reageerde op deze reactie.

  5. Hub Jongen schreef op : 6
    Hub Jongen

    @Zé [5]:

    Ik ben het voor een groot deel met je eens: “Het leven is wat we er zelf van maken.

    MAAR:
    “Het is nu aan ons, dus grijp de kans, in plaats van ons nog langer bezig te houden met het gedrag van incompetente bestuurdrs en politici. Zie het als een kans en een uitdaging.”

    De pest is dat die “incompetente bestuurders en politici” zich wel met ons bezig houden en als hun ondergeschikten te behandelen.
    Hoe je alleen maar te kijken naar wat er dit weekend in de EU wordt geprutst.

    Daarom is het wel nodig dat “wij” ons op de een of andere manier verdedigen. En hoe meer dat dit door zoveel mogelijk van “ons” wordt gebundeld, hoe meer resultaat we kunnen halen.

    Zorg voormeer lezers van de Vrijspreker.
    Verspreid de Vrijspreker via Facebook., wordt vriend op Facebook. Die 100 zouden er vlug 1000 moeten worden!!

    Zé [7] reageerde op deze reactie.

  6. schreef op : 7

    @Hub Jongen [6]: Hoe meer ze prutsen, hoe overbodiger ze zich maken.
    Dus wat wij dienen te doen, is ons eigen leven zelf terug op orde brengen, zonder hen nog maar iets van vertrouwen te geven.
    Werkelijk de eigen verantwoording nemen, op alle vlakken.
    Gezien al het commentaar op deze site schijnen velen daar nog steeds niet aan toe te zijn.
    Jammer.
    Het schijnt nog steeds voor velen moeilijk te bevatten te zijn dat een betere wereld echt bij jezelf begint.

    Vrede, Zé.

  7. Hub Jongen schreef op : 8
    Hub Jongen

    Op Z24 een artikel dat meteen bewijst dat de politici weer de zelfde fouten gaan maken:
    www.z24.nl :

    Op de top van Europese regeringsleiders van 23 oktober aanstaande liggen vier grote kwesties voor de eurozone op tafel:
    –1–de Griekse schuldenlast, waarop hoogst waarschijnlijk moet worden afgeschreven,
    –2–hogere kapitaalbuffers voor banken,
    –3–een sterker noodfonds dat moet voorkomen dat de crisis overslaat op Spanje en Italië en,
    –4–voor de toekomst, strengere begrotingsregels voor de eurolanden.

    Eén van de grote knelpunten is probleem nummer drie: een sterker noodfonds dat moet voorkomen dat grote eurolanden Spanje en Italië in de problemen komen, als hun leenrentes op de kapitaalmarkten te veel zouden oplopen.”

    Dirk Jongejan [10] reageerde op deze reactie.

  8. Dirk Jongejan schreef op : 9

    Bas,
    Prima stuk, ik kan je zeggen dat tijdens mijn studie economie in Tilburg deze theorieën niet zijn behandeld. Na de uitnodiging van Al Gore en de miskleun van de hr Stapel op deze universiteit moet je tot de conclusie komen dat dat niet zo verwonderlijk is en de politieke kleuring toen blijkbaar ook al ruim aanwezig was.

    Het probleem is dat politici vinden dat ze altijd iets moeten doen omdat ze anders niet daadkrachtig over komen, de gevolgen in de EU zullen dan ook dramatisch zijn. krant van vandaag: Het ABP verlaagt de pensioenen.
    Ander voorbeeld: Japan stimuleert de economie al sinds 1987, heeft een enorme staatsschuld en de beurs staat zo ongeveer op het niveau van 1984, 25% van het hoogste punt in 1987.

    Het zijn interessante tijden, jammer dat ze zo veel geld kosten….
    Verder veel succes met je eindexamen VWO.

  9. Dirk Jongejan schreef op : 10

    @Hub Jongen [8]:
    1–de Griekse schuldenlast, waarop hoogst waarschijnlijk moet worden afgeschreven,
    –2–hogere kapitaalbuffers voor banken,
    –3–een sterker noodfonds dat moet voorkomen dat de crisis overslaat op Spanje en Italië en,
    –4–voor de toekomst, strengere begrotingsregels voor de eurolanden.

    Wat staat hier nu echt?
    -1- De onder druk van de europese regeringen door de banken gekochte staatsleningen van de olijolielanden zijn niets meer waard omdat ze niet terugbetaald zullen worden.
    Door net te doen of het maar om een gedeeltelijke vermindering gaat blijft er tenminste nog wat op de balans van de banken.

    -2- Creeer een europees noodfonds, maak dus electronisch geld en zet dat op de balans van de banken als buffer. kapitaalbuffers zijn geen dingen die je bij de supermarkt haalt, dat is geld van iemand!

    -3-We geven een club een naam, zetten daar heel veel geld op dat niet bestaat en dat niemand heeft, geven dat aan de landen en banken die het nooit terug kunnen betalen en wachten totdat de boel later alsnog ontploft. overslaan van een crisis? het is geen verkoudheid, het is gewoon schuld dat niet op tijd terug betaald wordt waardoor de rente stijgt en de reeele waarde van de leningen zichtbaar wordt.

    -4- Pardon, dat was toch allang de afspraak toen het begrotingstekort werd afgesproken, het probleem is dat we het niet kunnen afdwingen anders dan door het land economisch te bezetten, als de EU niet implodeert zal dat de volgende stap zijn.

    Laat de boel maar klappen, kunnen we overnieuw beginnen, met een gouden standaard uiteraard. Beter dan vanaf nu tot de volgende oorlog recessie op recessie stapelen met het bijkomende effect dat de EU noodgedwongen een dictatuur wordt. Veelzeggend vond ik het bericht dat Griekenland van ons geld tanks heeft gekocht, eenmaal raden waar die voor bedoeld zijn.

    Hub Jongen [12] reageerde op deze reactie.

  10. Aequitas schreef op : 11

    Uitstekend artikel. Weg met die regelneven in Brussel en de Euro.
    Terug naar de gulden en de vrije markt.

  11. Ron Paul Fan schreef op : 13

    @Hub Jongen [12]: Maar ik vrees dat Nederlanders, en geen enkel ander EU-ras daar klaar voor is..

    Omdat die niet zo gek zijn om te willen dat de boel klapt.

    Als de boel echt klapt, geen geld, geen eten, rellen, dan vrees ik dat 90% van de mensen de oplossing ziet in de man (vrouw?) op een wit paard!!!

    Mag vast ook een zwart of bruin paard zijn, als de ellende maar groot genoeg is, zoals de historie heeft bewezen.

    Het is gewoon zo dat modale Henk en Ingrid met goede reden best wel tevreden zijn met de huidige economische situatie en alleen vrezen voor de toekomst, alweer met goede reden.

    Volgens mij zijn de meeste mensen hier mensen met een HBO of academische opleiding, flink boven-modaal, die er van balen dat hun bruto salaris van 80k voor 50% wordt ‘gekort’ via de IB en nog eens 19% BTW plus nog een hele rits van andere ‘accijnzen’, bijtellingen, enz. En dan te bedenken dat dit volk, toen het nog een maatje groter was als nu, ooit in opstand kwam tegen de ‘tiende penning’ (IB 10%); dit verzin ik niet.

    Nederland is een systeem tbv de middenklasse en dit gaat ook niet veranderen. Als je rijk wilt worden moet je naar Rusland of China gaan.

    Hub Jongen [14] reageerde op deze reactie.

  12. Hub Jongen schreef op : 14
    Hub Jongen

    @Ron Paul Fan [13]:

    Maar ik vrees dat Nederlanders, en geen enkel ander EU-ras daar klaar voor is..
    Omdat die niet zo gek zijn om te willen dat de boel klapt.”

    Natuurlijk, weinigen zullen echt willen dat de boel klapt. Ik wil dat ook niet.
    Maar er zijn wel steeds meer mensen die het wel willen, OMDAT ZE DIT ALS ENIGE OPLOSSING ZIEN voor een overgang naar een morelere samenleving.

    Zie bvb op ZERO HEDGE:
    www.zerohedge.com

    “Het is gewoon zo dat modale Henk en Ingrid met goede reden best wel tevreden zijn met de huidige economische situatie en alleen vrezen voor de toekomst, alweer met goede reden.”

    Kun je die redenen formuleren?
    Is er een reden om gelukkig te zijn in deze op geweld gebaseerde samenleving?

    Ron Paul Fan [15] reageerde op deze reactie.

  13. Ron Paul Fan schreef op : 15

    @Hub Jongen [14]: Kun je die redenen formuleren?

    Henk en Ingrid kijken terug in de geschiedenis en zien dat het in hun leven een opgaande lijn is geweest. Zij weten ook dat als je internationale ranglijstjes maakt (inkomen, internetgebruik, ontwikkelingshulp, export en nog een hele hoop andere feel good lijstjes meer), dat Nederland altijd en overal in de hoogste regionen te vinden is. Modale mensen als Henk en Ingrid hebben het materieel gezien het beste, zowel in historisch als in mondiaal perspectief. Die krijg je niet van de bank af omdat er ergens nog een imaginair niet gerealiseerd economisch potentieel te vinden zou zijn, bv door libertarisch te gaan leven. Dat libertarische verhaal heeft alleen maar aantrekkingskracht voor flink bovenmodale mensen zoals jij (naar ik aanneem) of ondergetekende. Ik heb me aangepast aan de situatie en al jaren geleden besloten om hooguit 6 maanden per jaar te werken, waarmee ik uurtje/factuurtje nog steeds ruim bovenmodaal zit en om die situatie tot minstens 75 vol te houden, maar dit terzijde.

    Is er een reden om gelukkig te zijn in deze op geweld gebaseerde samenleving?

    Ik ben in mijn leven nog nooit aan den lijve geconfronteerd geweest met geweld. Er is er maar een entiteit dat systematisch geweld toepast en dat is onze zelfbenoemde globale ‘politieman’, de VS (lees: imperialist, maar de VS waren altijd al bedreven in marketing.), maar daar hebben wij hier gelukkig sinds 1945 geen last meer van.

    Hub Jongen [20] reageerde op deze reactie.

  14. Ron Paul Fan schreef op : 16

    Dit postje past ook in deze draad, nmlk dat de VS zijn troepen volledig gaat terugtrekken uit Iraq:

    www.elsevier.nl

    Dit zou wel eens kunnen betekenen dat de eerdere burgeroorlog tussen de drie ethnische groepen weer gaat oplaaien met alle gevolgen van dien voor de olieproductie en de benzineprijzen Europa.

    Zé [17] reageerde op deze reactie.

  15. Ron Paul Fan schreef op : 18

    @Zé [17]: Iran bedoel je? Ik hoop het niet.

    www.youtube.com

    Het kan ook heel goed zijn dat de VS hun troepen in veiligheid brengen om de weg vrij te maken voor luchtaanvallen op Iran.

  16. pcrs schreef op : 19

    Degelijke analyse. Het gaat er bij mij steeds minder in dat mensen niet weten wat de gevolgen zijn van de ideeen waar ze achter staan. Als je met de gemiddelde onderdaan praat, dan zal hij tegensputteren en zijn slavernij aan de centrale planners en vooral de slavernij van zijn buurman met geestdrift verdedigen.

    Maar ik kan niet meer oprecht geloven dat ze niet ergens diep weten waar het op uitloopt. Het is een soort elementaire zelfmoorddrang.

    Hub Jongen [20] reageerde op deze reactie.

  17. Hub Jongen schreef op : 20
    Hub Jongen

    @pcrs [19]:

    “Maar ik kan niet meer oprecht geloven dat ze niet ergens diep weten waar het op uitloopt. ”

    Dat voel ik ook regelmatig in gesprekken, maar dan vind ik het moeilijk om dat aan te tonen. Enig idee?

    Kan het zijn dat ze het wel aanvoelen, maar dan bang zijn om bepaalde voordelen van nu te verliezen? En dan verder denken verdringen?
    Zie bvb reactie @Ron Paul Fan [15]:

    pcrs [21] reageerde op deze reactie.

  18. pcrs schreef op : 21

    @Hub Jongen [20]: Echt goed begrijpen doe ik het niet.

    Er is psychologisch onderzoek gedaan dat mensen meestal een rationele verklaring bij hun gevoel zoeken en er blindelings vanuit gaan dat hun gevoel ze juist stuurt. Ze denken echter dat het de rationele verklaring is die ze leidt.
    Er zijn wat leuke proefjes bij een proefopstelling waarom ze dachten dat ze beter in staat waren om pijn van electrische schokken te verwerken. De proefpersonen kwamen met allerlei rationele verklaring … ik heb vroeger wel eens met een experimenteerdoos genkoeid, etc. In werkelijkheid waren ze helemaal niet beter in staat pijn van schokken te verdragen. Alles was gewoon random.

    Ik denk dat veel mensen angst voelen om de realiteit onder ogen te zien en de werkelijke situatie van hun onderdrukking, bij die angst een rationele verklaring zoeken en dan die rationele verklaring als oorzaak zien van hun angst.

    Die angst is er vroeg ingebracht, dus daar kennen ze de rationele verklaring niet van. Als ze angst of boosheid voelen, gaan ze er blindelings vanuit dat het komt door wat net tegen ze gezegd is door die vervelende libertarier.

    Gisteren nog met een aantal mensen over vrijheid/economie gesproken en het begint me ook op te vallen dat Nederlanders meer dan anderen (in dit geval zat er een Tsjech en een brit), hun overheid blindelings vertrouwen. Het is echt onwaarschijnlijk hoe goed de slavernij hier geslaagd is. Dit waren natuurlijk maar 2 voorbeelden, maar het was me al eerder opgevallen. In dit geval begrepen beide buitenlanders de truuk met fiat geld en centrale banken redelijk, plus dat ze doorhadden dat zoveel macht bij 1 groep een gevaar betekent. De nederlander echter niet, hij zag geen enkel probleem. De overheid had het beste met ze voor. Ongelofelijk wat een koppig vertrouwen. Hij was ook zo in alle staten bij het in twijfel trekken van zijn overheid, dat hij na 2 woorden al nee begon te schudden en hij probeerde me geen seconde het woord te geven door alle diensten van de overheid op te sommen. Je zou zeggen dat je wel vermoedt dat je gesprekspartner het idee krijgt na de wegen en de straatverlichting, maar alles werd er bijgehaald, zodat er geen tegenargument tegen in kon komen.
    Als je echt nieuwsgierig bent naar waarheid, zal je natuurlijk ook wel eens je mond willen houden om een andere kijk te horen. Als je dat niet doet, heb je kennelijk geen vertrouwen in je eigen onderbouwing. Ook statisten weten ergens dat het onzin is. Wat ze hopen te bereiken met ontkenning is mij niet duidelijk.

    Ron Paul Fan [22] reageerde op deze reactie.
    Hub Jongen [23] reageerde op deze reactie.

  19. Ron Paul Fan schreef op : 22

    @pcrs [21]: Gisteren nog met een aantal mensen over vrijheid/economie gesproken en het begint me ook op te vallen dat Nederlanders meer dan anderen (in dit geval zat er een Tsjech en een brit), hun overheid blindelings vertrouwen. Het is echt onwaarschijnlijk hoe goed de slavernij hier geslaagd is.

    Een plausibele verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat de Nederlandse overheid een iets betere track record heeft dan die van GB of Tsjechië. Niet alle overheden zijn hetzelfde, vraag maar aan Alexander Solzhenitsyn.

    Oh wacht, die is dood.

    Hub Jongen [23] reageerde op deze reactie.
    pcrs [26] reageerde op deze reactie.

  20. Hub Jongen schreef op : 23
    Hub Jongen

    @pcrs [21]:

    Ja, dat kan een goede verklaring zijn. Ik heb ook geleerd dat het erg moeilijk(onmogelijk??) is om tegen gevoelen in te redeneren.

    Ik probeer kalm te blijven, zelfs al zie ik de bloeddruk van de ander oplopen. En dan beperken tot feiten. Liefst feiten zoeken waar de ander het mee eens is, en vandaar verder gaan.

    Ik woon nu 3 jaar in een flat en merk verschillen bij de (nieuwe) buren. In het begin vonden ze die libertarier maar vreemd. Maar nu hoor ik meer en meer dat er toch wat in zit. Of met een bepaald punt had je toch gelijk. En zelf dat iemand al besloot dat hij niet meer gaat stemmen!!
    Nu nog 100 % gelijk krijgen. Kan niet uitblijven want feiten worden steeds harder.

    Tsjechen en Britten staan vaker sceptisch tegenover de EU.

    @Ron Paul Fan [22]: “Een plausibele verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat de Nederlandse overheid een iets betere track record heeft dan die van GB of Tsjechië. ”

    Als met beter bedoelt hun brainwashing, dan heb je gelijk. Al zijn ze daarbij behoorlijk geholpen door de religies die de “zondige mens” prediken, de gehoorzaamheid aan de “boven ons gestelden”.

  21. Dirk schreef op : 24

    @Hub Jongen [12]:
    beetje laat maar dezinsnede “Laat de boel maar klappen, kunnen we overnieuw beginnen” is niet voor niets.
    Des te langer we wachten des te erger het wordt, de schulden stapelen zich alleen maar op en het vermogen dat we verbranden in de vorm van verdampende banktegoeden van u en mij en het verdwijnen van pensioengelden neemt alleen maar toe. Des te eerder we bakzeil halen en de gouden standaard hersteller des te beter het dus is.
    Ik wil er even van af zijn wie het een tweetal jaren geleden precies zei, de financiele man of de president van Argentinie:
    doe niet zoals wij en stel niet uit, neem direct je verlies anders stapelt de ellende zich alleen maar op.
    Waarom gebeurt dat niet, simpel, omdat dan de gevestigde club politici de schuld krijgen en hun positie verliezen en die willen blijven zitten, het maakt dus niet uit wat het kost…….voor een ander.

    Hub Jongen [25] reageerde op deze reactie.

  22. Hub Jongen schreef op : 25
    Hub Jongen

    @Dirk [24]:

    Je kunt best gelijk hebben, maar ik zie het scenario niet.

    “Laat maar klappen”
    Bedoel je dan, doe maar niets, blijf thuis en lees een boek? En wacht maar af?
    En als het klapt, wat betekent dat? Wat gebeurt er dan?

    ” Des te eerder we bakzeil halen en de gouden standaard herstellen des te beter het dus is.”

    Hoe doen “we” dat bakzeil halen? Ik heb geen idee.
    En WIE gaat dan die goudstandaard herstellen? Daarvoor moeten toch personen wat doen, en die moeten daarvoor dan ook backing hebben.

    Vertel eens hoe jij dat allemaal ziet. Ik ben zeer benieuwd.

  23. pcrs schreef op : 26

    @Ron Paul Fan [22]: Mensen zijn overal hetzelfde, dus zo’n goed vertrouwen van de onderdanen is extra goed te misbruiken in de toekomst.
    Ik zie overigens weinig verschil tussen NL, GB en Tsjechische roverheid. Ze hebben allemaal een lijst collectivistische central planning op hun naam staan.

    Ron Paul Fan [27] reageerde op deze reactie.

  24. Ron Paul Fan schreef op : 27

    @pcrs [26]: Nederland heeft van alle volken in deze wereld de oudste en meest oorspronkelijke vrijheidstraditie. Nederland is de enige echte stamvader van het constitutionele Amerika. De Onafhankelijkheidsverklaring is voor een goed deel overgeschreven van onze Plakkaat van Verlatinghe, die 2 eeuwen ouder was.

    www.news.wisc.edu

    Het tsaristische Rusland was altijd autocratisch geweest, vandaar dat bolshevisme daar wel wortel kon slaan maar hier in Nederland absoluut niet. GB is een vervelende kleine politiek correcte Sovjet-Unie en over dat Tsjechie, het land van Kafka, zullen we het helemaal maar niet hebben.

    Libertariers als Hub worden helemaal niet weggelachen in Nederland, de libertarische boodschap is absoluut niet wezensvreemd aan dit land.

    Niet alle overheden zijn gelijk. Een beetje gepaste nationale trots mag er wel af. Historisch gezien zijn wij het volk van de vrijheid van de burger, met gepast wantrouwen tegen ‘die van boven’.

    pcrs [29] reageerde op deze reactie.

  25. Albert S. schreef op : 28

    Goed en duidelijk artikel, proficiat. Ook komen er nu eindelijk zinnige mensen aan het woord, waaronder Jacob Schoenmaker van RTL, zie hier over de flauwekul die over ons wordt uitgestrooid www.rtl.nl

    Mede door de eurofielen binnen de politiek, zoals die afschuwelijke Laurens-Jan Brinkhorst of die dwaas van een Jaap de Hoop Scheffer. Zij zijn nu bang dat de euro het niet zal overleven en dat het EU-project ter ziele gaat. Dus men probeert nu in plaats van de voordelen te noemen angst aan te jagen. Hoe diep moet je vallen als eurofiel om deze krankzinnige constructie overeind te houden.

    Natuurlijk is dit voor de Nederlanders en rest van de Europeanen alleen maar een groot voordeel, want dan kunnen we eindelijk gezamenlijk zonder een Europese Sovjet Unie werken aan een echte vrije handel, zonder interventie van corporatisten en socialisten.

  26. pcrs schreef op : 29

    @Ron Paul Fan [27]: Er zijn wel eerder onafhankelijkheidsoorlogen gevochten, maar dit is wat ik nu waarneem onder mensen waar ik mee praat. In de 17de eeuw kwamen schrijvers als John Lock hier vluchten en Gallileo gaf ook hier zijn gevaarlijke geschriften uit. Veel religieuze vluchtelingen vonden hun weg naar het vrije Nederland. De gouden eeuw was denk ik een gevolg van deze vrijheid. Op deze welvaart volgt echter altijd een afroom aktie en een grote afromer en meestal een soort keizerrijk van die afromer en daarna een ineenstorting.
    Over Rusland heeft niemand het, ik beschouw Tsjechie toch even niet als rusland.
    Nu merk ik echter dat in nederland de vrijheidsbeweging niet veel voorstelt. Als een mak schaap laten ze zich kaalscheren en naar de slachtbank leiden. Dat niet alleen, ze verdedigen het nog vurig ook als een verworvenheid. Er is weinig nl literatuur te vinden vergeleken met bv de VS. Je kan schelden op angelsaskische landen, maar je alias is ronpaulfan, een amerikaan. De beste literatuur over economie, vrijheid en filosofie is nu toch te vinden op angelsaksische sites als mises.org, freedomainradio.com, lerockwell. Vaak waren het vluchtelingen uit europa zoals Mises. Er is toch een tijd geweest dat de fascisme vrijheidslievende mensen uit europa wegjoeg naar amerika en de goedgelovige slaven bleven achter, wettelijk ontwapend en eenvoudig doelwit.
    Ik vermoed overigens dat de VS zijn vrijheid gehad heeft, de daaropvolgende welvaart is gekomen zoals voorspeld, de afroming is gekomen, het keizerrijk is gekomen en de ineenstorting is aan de gang. Europa is echter nog verder in de cyclus van verval en Griekenland nog verder en Egypte nog verder. Daar kun je de toekomst zien. De vraag is waar vrijheidslievende personen nu naartoe vluchten. Ik denk zelf dat Azie het nieuwe vrijheids powerhouse wordt. Maar eerst moet China nog even crashen a la 1929 in de VS.

  27. philosoof G&R Eigenwijs schreef op : 30

    Mensen geloven in van alles en nog wat ,niet omdat zij daar van overtuigt zijn, maar uit dogmatisch volgen van ???????????????????