maandag, 7 mei 2012
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Verwarring

Er blijkt heel wat verwarring te zijn over goud als instrument in de beleggings- en pensioenwereld. In het blad NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws voegden zowel Theo Nijman, hoogleraar beleggingstheorie aan de Universiteit van Tilburg als Valentijn van Nieuwenhuizen, hoofdstrateeg van ING Investment Management zich bij de discussie over het al dan niet opnemen van goud in de beleggings- of pensioenportefeuille.

Natuurlijke hedge

In het artikel Versus – Investeren in goud van de NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws was de mening van Nijman wel zeer ontluisterend, vanwege zijn beperkte kijk op de investeringswereld in het algemeen.

In het artikel geeft hij een aantal argumenten, waarom goud niet in de portefeuille zou mogen, overigens geeft hij nergens aan, waar je wel goud voor kunt gebruiken, dus we kunnen hieruit opmaken dat Nijman eigenlijk niet weet wat de rol van goud is en hoe het zich gedraagt binnen de economie.

We zitten nu in de nadagen van het post-Bretton Woodssysteem (fiatdollarstelsel), wat betekent dat we een teloorgang zien van ons huidige monetaire stelsel. De eurozone is daarbij eenvoudigweg een voorbode. Om een normale economie, welke gebaseerd is op bezit, op poten te zetten is een reëel waardeopslagmiddel nodig. Dat kenmerkt namelijk zo´n type economie. Op dit moment hebben we geen waardeopslagmiddel, omdat de overheid, in casu de centrale bank, het geld heeft gemonopoliseerd en dit naar believen kan weginflateren. Om deze monetaire expansie, wat inflatie eigenlijk is,  tegen te gaan is het daarom noodzakelijk voor elk fonds om minimaal 10% in goud te zitten om zich te beschermen tegen het inflatiebeleid van de centrale banken, met andere woorden men gebruikt daarvoor een natuurlijke hedge.

Ik begrijp wel dat Nijman meehuilt met de wolven in het bos, maar het zou hem sieren om zich toch nader te laten informeren, waarom goud toch altijd een veilige haven is in tijden van rampspoed. Dat zie ik nooit terug in dit soort analyses. Andere economen zoals Wim Boonstra, hoofdeconoom van de Rabobank en columnist in het Financieel Dagblad, lijden trouwens aan hetzelfde euvel.

Schijnargumenten

Ik noem hier zijn tegenargumenten, waarom fondsen niet in goud zouden moeten beleggen. Prof. Nijman beweert het volgende:

,,Ruim 10% van je vermogen in goud stoppen, is geen efficiënte manier om je risicobudget te besteden. Het is te vergelijken met een substantieel deel van je portefeuille in een individueel aandeel of een opkomende markt wegzetten. Dat is strijdig met de zorgvuldige afweging tussen rendement en risico die elk fondsbestuur moet maken.

De volatiliteit van goud is ongeveer 35%, wat vergelijkbaar is met het beleggen in een individueel aandeel: als het tegenzit, kan de goudprijs net als de koers van een aandeel zomaar halveren.

Bij het argument van de voorstanders van goud – dat de goudprijs de inflatie op de lange termijn bijhoudt – hoort eveneens een kanttekening. Van belang is te bedenken hoe lang die termijn is. Veel pensioenfondsen moeten de komende tien tot vijftien jaar geld gaan uitkeren. Dan heeft een fonds niets aan het feit dat goud op een veel langere termijn de geldontwaarding bijhoudt. De waarde van goud kan immers op de korte termijn dalen. Een pensioenfonds moet rekening houden met dat soort scenario’s. Temeer omdat een fonds onder de huidige regels nominale garanties aan de deelnemers geeft.“

Ik zal hier even de hiaten weergeven in zijn betoog en deze verder specificeren:

Ten eerste  is goud juist wel een efficiënte manier om een portefeuille in te delen,  daar goud nu eenmaal een negatieve correlatie kent met de aandelenmarkt. Telkens als de aandelenmarkt omlaag gaat, gaat de goudprijs omhoog en vice versa.

Ten tweede is de volatiliteit helemaal niet zo groot als bij aandelen of zelfs bij obligaties in de eurozone, denk maar aan Griekse, Portugese, Spaanse of Ierse obligaties, welke of zijn afgewaardeerd, of enorm zijn gekelderd in waarde. Nijman gaat uit van Nederlandse of Duitse obligaties, terwijl de obligatiemarkt nu in euro´s is en dus massaal werden aangeschaft door de pensioen- en beleggingsfondsen tussen 2002 en 2009. Dat is een schijnargument, die ik vaak hoor in het metier wat in de praktijk heel anders heeft uitgewerkt.

Ten derde als je investeert voor je pensioen of voor je vermogensopbouw, dan moet je immer een lange termijn in acht nemen. Nijman stelt dat je niet weet welke termijn dat moet zijn, want het is niet altijd dat de goudprijs de ontwaarding bijhoudt. Dat is helemaal niet nodig, want in 40 jaar (de tijd tussen het begin van de pensioenopbouw en het genieten van het pensioen), is het namelijk raadzaam wel over een middel te beschikken, die de ontwaarding geheel opvangt in die periode. Let wel, het hoeft niet voor de volle 100% van de portefeuille te zijn, maar zeker wel minimaal 10%. Met de nominale garanties is het sowieso goed gesteld met het edelmetaal, want met een dekkingsgraad van 110% kan 10% in goud worden belegd en komt de nominale uitkering nooit in gevaar. Met een reservegraad van 130% is dit helemaal niet aan de orde, daar er dan voor 120% in andere middelen kan worden geïnvesteerd. Ergo een tweede schijnargument.

Ten vierde kan de waarde van goud ten opzichte van andere middelen natuurlijk dalen, maar dat geldt tevens voor de waarde van fiatvaluta (de euro, dollar, yen etc.), aandelen, obligaties, vastgoed en grondstoffen. Daar gaat het niet om, goud is een assetklasse, evenals aandelen, obligaties, vastgoed en grondstoffen. Sterker nog, de waarde is alleen maar gestegen sinds 2000 en gaat nog steeds door. Beter gezegd zijn de waarden van alle andere assetklassen alleen maar gezakt ten opzichte van goud en dat brengt me hiermee op het vijfde punt.

Fiatgeldeconomie

Ten vijfde, goud is alleen maar een investering in een fiatgeldeconomie, omdat de waarden van de valuta niet zijn gekoppeld aan goud, wat van oudsher wel het geval is geweest, in feite tot aan 1971, toen Bretton Woods werd afgeschaft. Deze discussie zouden we nooit hebben in een goud- of bimetale standaard. Want goud is dan geen belegging, maar een monetair metaal, wat zorgt voor de efficiënte overdracht binnen het betaalsysteem.

Ten zesde geeft het aan dat Prof. Nijman niet begrijpt hoe een normale geldmarkt fungeert met de rol van goud daarin.

Reëel geld moet namelijk aan drie voorwaarden voldoen en deze zijn als volgt:

1. Betaalmiddel; een ruilmiddel, welke universeel wordt erkend voor de betaling of ruil van diensten en producten binnen de economie.

2. Waardeopslagmiddel: om zeker te zijn dat je investeringskapitaal niet wordt ontwaard door een externe factor is het essentieel dat het geld ook als waardeopslag moet dienen, wat niet door andere entiteiten kan worden beïnvloed. Derhalve de zekerheid hebbende dat het geld dezelfde waarde heeft over 40 jaar, wanneer er van het vermogen of pensioen moet worden genoten. Men spaart immers in de productieve jaren voor de non-productieve jaren.

3. Schuldliquidatiemiddel: als laatste en als belangrijkste voorwaarde is het feit dat geld eveneens de opgebouwde schuld, wat feitelijk een claim is op geld, te kunnen liquideren. Met andere woorden de schuld wordt geliquideerd met het verdiende geld, zonder dat daar een verplichting tegenoverstaat van iemand anders of een instelling.

Onze huidige valuta, zoals de euro, voldoet maar aan een van deze voorwaarden en dat is dat van betaalmiddel, volledig gewettigd door de overheid en als enige erkend door diezelfde overheid. Alle pensioenverplichtingen zijn niet in een vorm van garantiestelling voor zorg, voedsel en onderdak, nee deze zijn alleen in euro´s. Aan de andere twee criteria voldoet de euro niet, evenals de dollar, yen of welke andere valuta dan ook.

Verzekering

In een eerder artikel genaamd Goud als Verzekering tegen Economische Onzekerheid ook van NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws vertelt Dennis van Ek, senior consultant van Mercer duidelijk wat goud is en wat het niet is. Ook hij geeft aan dat er op geld geen verplichting mag zijn door andere instellingen, zoals bijvoorbeeld de centrale bank. Goud is in het huidige financiële stelsel juist een verzekering tegen het monetaire expansiebeleid van de overheid in casu de centrale bank en zodoende onontbeerlijk voor een veilig beleggingsbeleid.

In tegenstelling tot Prof. Theo Nijman en met duidelijk meer kennis van zaken geeft Valentijn van Nieuwenhuizen zijn mening weer over het investeren in goud, getuige een citaat uit Goud als Verzekering tegen Economische Onzekerheid tevens uit NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws uit 2010 :

,,Valentijn van Nieuwenhuizen, hoofdstrateeg van ING Investment Management, denkt echter dat institutionele beleggers zich eerder ‘uit emotionele motieven en als gevolg van opgelopen trauma’s’ aangetrokken voelen tot het beleggen in goud, dan op basis van puur economische, rationele redenen. “Goud levert geen return on capital, heeft geen carry, maar biedt alleen potentiële waardestijging. Het is ook geen edelmetaal waarvoor een grote industriële vraag bestaat.” De interesse in goud heeft niets te maken met verwachtingen over inflatie of deflatie, vervolgt hij. “Op het moment dat het economisch systeem ‘rammelt’, stijgt de behoefte aan waardevaste assets exponentieel. Terecht of onterecht, goud wordt als het meest waardevast opslagmiddel van vermogen gezien. Het komt het dichtst bij geld.”

Van Nieuwenhuizen slaat de spijker op de kop, omdat juist in woelige tijden, zoals crisis, oorlog en rampspoed, het goud een uitstekend waardeopslagmiddel blijkt te zijn. Terwijl overheden bijna altijd verzaken op hun obligatieverplichtingen, omdat het papieren claims zijn, is goud het enige middel wat zijn waarde behoudt en aan invloed toeneemt. Alhoewel het niet emotioneel is, maar juist getuigt van een concreet inzicht in onze economie, waar goud in feite altijd als waardedekking heeft gediend, al 4000 jaar overigens. Hoezeer Keynesianen dit proberen te betwisten herrijst het gele metaal telkens als een een feniks uit haar as, dat heeft het reeds eeuwen gedaan en zal het nog eeuwen doen, aan die wetenschap doen huidige drogredeneringen die worden geventileerd bij tijd en wijle niets aan af.

Bronnen:

Versus – Investeren in goud; Esther Gotink, NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws, Financial Times, Londen, UK. 2 mei 2012

Goud als Verzekering tegen Economische Onzekerheid; Maaike Veen, NPN Nederlands Pensioen- en Beleggingsnieuws, Financial Times, Londen, UK, 30 december 2010

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Economie, Educatie, Overheid
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. Albert S. schreef op : 2

    @pcrs [1]: Precies, de AFM is een overheidsorgaan en dus in dienst van de monetaire elite. Juist goud is een bescherming tegen de overheid en haar instellingen, die de ontwaarding van het geld gestaag voort doen gaan.

  2. SpyNose schreef op : 3
    Nominator

    Het plezierige van “adviezen” van -let wel- toezichthoudende staatsmonopolies als de AFM en DNB, die trouwens geen enkel ander belang dienen dan dat van hun broodheren (grootbanken en schatkist), is, dat deze een goede richtsnoer vormen voor de belanghebbende (burger) om precies een tegenovergestelde policy te volgen als deze bureaucratische “empty suits” aanraden.

  3. Elmer Hogervorst schreef op : 4

    Prima stuk weer Albert! In ons boek ‘Geld, goud en zilver’ hebben Eric Mecking en ik een grafiek opgenomen van de volatiliteit van goud. Goud komt als nummer 2 met de minste volatiliteit, na staatsobligaties en bedraagt 17%, niet 35%.

    Ook nog over Nijman’s opmerking: “Dan heeft een fonds niets aan het feit dat goud op een veel langere termijn de geldontwaarding bijhoudt. De waarde van goud kan immers op de korte termijn dalen. Een pensioenfonds moet rekening houden met dat soort scenario’s.”

    Volgens mij gelden dezelfde argumenten voor andere beleggingen zoals bijv. aandelen. De waarde van aandelen kan immers ook op de korte termijn dalen. M.i. dus géén argument.

    Albert S. [7] reageerde op deze reactie.

  4. leo schreef op : 5

    Dag Albert, volgende vraag
    Acht u het raadzaam om een deel van een kapitaal om te zetten in bv Noorse kronen? Gezien volgend scenario;
    Duitsland uit de eurozone cfr exporteconomie
    invoering D-mark,
    vervolgens devaluatie tot overganspunt
    Kronen omzetten naar marken (speculatief)

    Elite beheerst monetaire markten maar ook heden de handelsprijs van goud (via manipulatie/ index) zolang eender welke munt niet is gebackt door goud worden we inderdaad beroofd van onze waardeopslag/ uitgestelde koopkracht. Natuurlijk is de hieronder te plaatsen tijdslijn belangrijk want de toekomst voorspellen over 1 jaar of 5 jaar is een hemelsbreed verschil waarbij goud ontegensprekelijk de ultieme winnaar zal zijn… en alvorens een nieuw fiat-geldsysteem wordt geïntroduceerd. Zou u uw visie hieromtrent meer kunnen specifiëren?

    Albert Spits [9] reageerde op deze reactie.

  5. Peter schreef op : 6

    Diverse centrale banken in casu overheden kochten én kopen goud in. De afgelopen maand hebben Rusland, Indonesie en Turkije voor plus minus 400 ton aan goud gekocht. Dat goud haar monetaire functie aan het terugveroveren spreekt voor zich. Maar hoe zit dat nu met zilver als waardeopslag. Bedrijven als Endeavour Silver of Hecla Mining verkopen sinds een aantal maanden een deel van hun zilvervoorraad niet meer omdat men is gaan inzien dat zilver ECHTE waarde vertegenwoordigd. In dit artikel mis ik derhalve dat zilver, naast goud ook een functie zal krijfen als waardeopslag. Of wordt goud alleen genoemd omdat Centrale Banken daar wel hun invloed kunnen laten gelden omdat zij over fysieke voorraden en niet dat dit niet het geval is met zilver?

  6. Albert S. schreef op : 7

    @Elmer Hogervorst [4]: Exact Elmer, het zijn vrijwel allemaal drogredeneringen van mensen die nog heilig geloven in allerlei ALM-nonsens, zoals Nijman. Zowel econometrie als ALM zijn gebaseerd op wiskundige formules die nauwelijk relaties hebben met de werkelijkheid in de markten. Met andere woorden beide studies zijn geen vervanging voor strategische visie en marktpsychologisch inzicht.

  7. reiny schreef op : 8

    Mijn vrouw zegt dat ik een hart van goud heb, en daarom investeer en beleg ik maar in mijzelf.

  8. Albert Spits (auteur van dit artikel) schreef op : 9
    Albert Spits

    @leo [5]: Leo, het is nu het beste om buiten de eurozone te beleggen, omdat de eurozone aan het desintegreren is en de uitkomst nog ongewis. Wanneer de breuk finaal is en de D-mark, gulden etc. worden heringevoerd het dan opportuun is weer in de D-mark, gulden etc. te investeren. De andere valuta zoals drachme, escudo, peseta, lire en francs worden gedevalueerd met ca. 20-50% het dus niet raadzaam is om in deze landen te zitten. Noorse, Zweedse en Deense kroon zijn wat dat betreft goede alternatieven. Ik heb zelf geen enkel vertrouwen in de ECB en de eurozone, dus beiden we onze tijd totdat de onvermijdelijke teloorgang realiteit is geworden.

  9. PJMan schreef op : 10

    En wat als de Roverheid op een dag besluit om weer naar de goudstandaard terug te keren tegen zeg $100/ounce? En dan even gemakkelijk een wetje maakt dat individuelen geen goud meer mogen bezitten en drie maanden de tijd krijgen om het bij de ‘Staats Bank’ af te geven tegen betaling van maar die $100/ounce? Zeg dan maar bye bye tegen je goud investering..

    Rien [11] reageerde op deze reactie.
    pcrs [13] reageerde op deze reactie.
    Peter [14] reageerde op deze reactie.

  10. Rien schreef op : 11

    @PJMan [10]: Wat als de overheid zegt: All your bases are belong to us?

    De overheid zegt zo veel. Doet veel minder. Maar feit is dat zij het geweldmonopolie hebben en dus zullen pakken wat ze willen. Goud in particulier bezit is voorlopig een te kleine waarde voor een overheid om zich druk over te maken.

    Spaartegoeden en investeringen daartegen….

  11. Hugo schreef op : 12

    In de Kondratieff winter beleg je in grondstoffen en doe je alle papieren beloftes de deur uit.

    Holang kunnen ze goud en zilver nog onderdrukken? Hoe lang kunnen ze de beurzen nog overeinhouden met uit het niets geprint geld? Hoe lang kunnen ze de obligatiemarkt nog in leven houden met uit het niets geprint geld?

    Zodra Obama herkozen is gaan goud en zilver met de race beginnen. So it is written so it shall be done..

    De Kondratie cyclus is onfeilbaar

    Albert S. [16] reageerde op deze reactie.

  12. pcrs schreef op : 13
    pcrs

    @PJMan [10]: wel voorafgegaan door een campagne dat goudbezitters terroristen en pedofielen zijn. Dit zodat henk en ingrid gewoon voor de TV kunnen blijven zitten, verzekerd dat de roverheid over ze waakt.

  13. Peter schreef op : 14

    @PJMan [10]:

    Niet zo’n logische gedachte.

    $100/ounce betekent een ongekende inkrimping van geld in de economie. Ik denk eerder $35.000/ounce.

  14. loek van beest schreef op : 15

    @pcrs [1]: Geachte ,wat zijn we met ze allen oer dom ,er ligt nog 600 ton goud van Nederland in de U.S.A. Laat de Nederlandse staat dat maar eerst weg halen,maar ik denk dat de regering zulks niet wenst te doen.Schaamteloos en andere woorden heb ik er niet voor.

    Albert S. [17] reageerde op deze reactie.

  15. Albert S. schreef op : 16

    @Hugo [12]: Klopt Hugo, de K-golf is zo enorm sterk (marktpsychologie), daar kan geen overheid iets aan doen. Greenspan vertelde eens tegen een vriend van hem dat hij hoopte centrale-bankdirecteur te zijn en dat hij dan zou bewijzen dat je de K-golf kan ombuigen. Hij heeft daar jammerlijk in gefaald, zo blijkt.

  16. Albert S. schreef op : 17

    @loek van beest [15]: Loek, dat goud zijn we kwijt, er ligt nog zo´n 60-70 ton in Nederland, de rest is verloren. We krijgen daar gewoon Federal Reserve Notes voor, ergo gedrukte en enorm ontwaarde dollars.

    Na deze depressie en de euroramp, alsmede alle gewelddadige ellende die nog moet komen, zullen we evenals in 1945 weer van voren af aan moeten beginnen.

    Hier kunnen we onze socialistische en corporatistische politici enorm dankbaar voor zijn hoe zij de Nederlandse economie langzaam maar zeker hebben verwoest.