donderdag, 1 mei 2014
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Waarom deflatie geen probleem is

hard currency zimbabwe dollarEr zijn twee soorten deflatie. Prijsdeflatie is datgene wat u dagelijks probeert te vinden. U probeert namelijk de laagste prijs voor het beste product te krijgen dat u op dat moment, al dan niet verleid door reclame, nodig hebt. Daar is in beginsel niets mis mee. Monetaire deflatie geschiedt op het moment dat geld uit de circulatie wordt genomen. De waarde van de resterende munten en biljetten neemt daarmee toe. Het goed ‘geld’ wordt immers meer schaars.

 

Dan is nog van belang wat voor geldsysteem er gebruikt wordt. Geld is in beginsel niets meer dan het ruilmiddel dat de arbeidsverdeling in een samenleving mogelijk maakt. Het dient dan ook waarde te hebben om iets van waarde te kopen. Het huidige geldsysteem is echter gebaseerd op lucht. Met niets wordt iets van waarde gekocht. Dit systeem is uit noodzaak gecentraliseerd. Als iedereen iets uit het niets zou kunnen drukken, dan is het systeem snel afgelopen.

 

In een geldsysteem waarin het ruilmiddel ‘geld’ wel waarde heeft, niet omdat ‘we’ er in geloven, maar omdat het waarde vertegenwoordigt, werken beide soorten deflatie als volgt. Prijsdeflatie treedt op doordat het product goedkoper gemaakt kan worden, of doordat een nieuwer product de waarde van het oude product doet afnemen. Monetaire deflatie bestaat er in een dergelijk systeem uit dat het ruilmiddel verloren gaat. Denk bijvoorbeeld aan een schipbreuk op een onbekend eiland waarbij grote hoeveelheden goud verloren gaan. Lagere prijs of minder geld betekent dus simpel gezegd dat uw resterende geld meer waard wordt. Dit systeem kan niet gecentraliseerd worden, omdat iedereen vrije toegang heeft tot waarde. Werkt u voor een baas of voor uzelf? U creëert waarde en wilt gecompenseerd worden in waarde. Het loont dan ook om waarde toe te voegen.

 

Waar komt de angst voor deflatie vandaan?

 

Dit heeft te maken met de uiterst interessante periode van de grote depressie. Het standaardverhaal is goed weergegeven in het Spiegel artikel:

The reason for concern is clear: Ever since the Great Depression at the beginning of the 1930s, deflation has been seen as one of the most dangerous illnesses that can befall an economy. Several countries at the time fell victim to a downward spiral consisting of falling prices, rapidly rising unemployment and shrinking economic output — a morass that took years to escape. Because prices were falling, people stopped spending in the hope that everything would become even cheaper. Companies were unable to sell their products and many went broke, which led to millions of people losing their jobs and a further squeeze on consumption.

De vraag is, vanuit wiens perspectief is deflatie een van de “most dangerous illnesses”? Dit klinkt aannemelijk, ware het niet dat het niet klopt. Allereerst wordt niet vermeldt dat de Amerikaanse economie in een transitie zat van geld als waarderuilmiddel naar geld als vertrouwensruilmiddel. Juridisch was er wellicht nog een goud-standaard, de Federal Reserve had daar in ieder geval maling aan en pompte de krediet en geldbubbel enorm op. De bankbiljetten konden nog ingeruild worden tegen goud. Als nu blijkt dat er veel meer bankbiljetten zijn dan dat er goud is, wordt natuurlijk geprobeerd nog zoveel mogelijk goud te krijgen voor de biljetten die in omloop zijn. Uiteraard lukt dat niet en dus gaan er mensen failliet. Dit krediet wordt geliquideerd, waardoor de ‘geld’hoeveelheid afneemt. Monetaire deflatie. Het leeglopen van de bubbel, mede gecreëerd door de centrale bank, is dus de grootste angst van… de centrale bank. Met andere woorden, de centrale bank is bang dat mensen doorzien dat haar fiduciaire geldsysteem niet werkt.

hard currency zimbabwe dollar

In een waardesysteem is zoals gezegd deflatie een toename van de waarde van het ruilmiddel of een afname van de kosten en daarmee van de prijs van een product. Waar zit de ernst voor u als consument? Nergens. Bent u gebaat bij een pak melk voor €500,-? Een brood voor €5.000,-? Neen, u bent gebaat bij zo laag mogelijke prijzen. Prijsdeflatie is dus in uw voordeel. Monetaire deflatie eveneens omdat u meer kunt kopen met hetzelfde aantal ruilmiddelen, beter bekend als geld.

 

In een systeem gebaseerd op papier lijkt de uiteindelijke structuur een piramidespel. Bovenin zit de centrale bank die ruilmiddelen kan blijven printen. De top krijgt het nieuwe geld tegen de oude waarde als eerste. Daarna komt het bij de rest van de wereld terecht. Dit systeem kan niet anders dan draaien op een groeiende geldhoeveelheid. Zoniet dan stort het systeem in elkaar. De vraag is nu, voor wie is dat nadelig. Voor u als consument is dat erg vervelend. Datgene waar u vertrouwen in stelde is weg. U hebt echter weinig op het spel staan, in vergelijking met het systeem. Dit systeem heeft zichzelf op het spel staan. Faalt het systeem, dan is het afgelopen met de ‘miljarden’ dollars/euro’s/bonds etc in bezit. Die zijn namelijk alleen iets op papier waard en niet in een dergelijke nieuwe werkelijkheid. Bovendien valt de controle die eventueel uitgeoefend kan worden, op landen, weg. Voorbeelden daarvan zijn de in Griekenland afgedwongen afspraken op het korten van staatspensioenen, verkopen van staatsbedrijven en het zetten van beleidsrichtingen als onderdeel van deals met, onder andere, het IMF.

 

De vrees voor deflatie is dus, kortgezegd, gebaseerd op de angst dat de bubbel leegloopt. Met het leeglopen van de bubbel loopt ook de invloed en gepercipieerde macht weg van hen die deze bubbel vertegenwoordigen.

 

Gustav

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Algemeen
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. Ron schreef op : 1

    ‘Bovenin zit de centrale bank die ruilmiddelen kan blijven printen.’, 2% per jaar is het streven: een exponentiële functie.

    Een Chinese legende verduidelijkt wat exponentiële groei betekent. De keizer van China was zo verrukt over het schaakspel, dat hij de uitvinder een beloning aanbood. De uitvinder mocht zelf kiezen wat hij wilde, behalve uiteraard het keizerrijk. De gewiekste uitvinder vroeg om één rijstkorrel op het eerste speelveld van het schaakbord, en twee op het tweede, vier op het derde, enzovoort, totdat het bord met 64 velden vol zou zijn. „Wat een bescheiden man!” dacht de keizer aanvankelijk, en gaf opdracht wat rijst aan te laten rukken. Maar de uitvinder was de keizer te slim af. Als je de exponentiële trend doortrekt –zoals één korrel op het eerste veld, twee op het tweede, vier op het derde, enzovoort– is er voor het laatste veld van het schaakbord de gigantische oppervlakte van twee keer de aarde nodig.

  2. Ness schreef op : 4

    Het enige wat werkelijk zwaar lijdt onder deflatie is het bonus-systeem van bankiers, omdat de bonus die een bankier krijgt afhankelijk is van de hoeveelheid ‘geld’ die hij/zij heeft aangemaakt – de bel SCHULD die hij heeft weten te blazen. Bij deflatie zou die bonus ‘negatief’ of op zijn minst nul worden. Voor iedereen behalve een bankier is deflatie een zegen.

  3. Gustav schreef op : 6

    @Plato [5]: Dank je. Of bedoelde je de verhalen achter de links 😉