Onlangs had ik een interessante discussie met twee libertariërs over het conflict dat het libertarisme heeft met wel of niet stemmen. Stemmen wordt in zijn algemeenheid als onlibertarisch gezien, maar in specifieke gevallen, waar gericht invloed kan worden uitgeoefend op (on-)libertarische voorstellen, wordt stemmen een toegestane, zelfs aangemoedigde actie. Wat zijn hiervan de achtergronden, en waar zit de tegenstrijdigheid?

To vote or not to vote… or, none of the above? Volgens de Vrijspreker woordenlijst is het belangrijkste uitgangspunt van libertarisme dat iedere persoon vrij moet zijn om te doen wat hij wil zonder hierbij de gelijke vrijheid van anderen te beperken. Het hieruit volgende argument voor niet-stemmen is dat men door te stemmen probeert zijn wil aan anderen op te leggen, hetgeen onlibertarisch is. Echter, zo geredeneerd is niet-stemmen ook onlibertarisch, omdat men daarmee toelaat de wil van anderen opgelegd te krijgen, hetgeen evenzeer strijdig is met de libertarische principes, en vanuit de libertariër gezien zelfs erger is. Immers, aan een ander een moreel correcte wil opleggen is vele malen meer verkiesbaar dan door een ander een politiek correcte wil opgelegd te krijgen, omdat het laatste onvermijdelijk tot inbreuk op de individuele vrijheid leidt.

Het weerwoord van de libertariër hierop is dat er geen politieke partijen zijn die een (volledig) moreel correct beleid voorstaan, en dat zolang er geen echt libertarische partij deelneemt aan de parlementsverkiezingen het voor een libertariër dus principieel onmogelijk is om te gaan stemmen. Hiermee is ook meteen verklaard waarom stemmen voor een specifieke casus wel wordt aangemoedigd, omdat deze zich beperkt tot één enkel (on-)libertarisch vraagstuk. Het idee bij algemene verkiezingen is, dat uit een stem op welke partij dan ook instemming met het door die partij voorgestane beleid zou blijken. Dit is te kort door de bocht: in mijn optiek is er een groot verschil tussen stemmen op een partij of het volledig met alle standpunten van een partij eens zijn. In het laatste geval wordt men vaak lid van zo’n club. In het eerste geval kan men zich beperken tot een stem voor de minst slechte optie. Door principieel niet te stemmen schaden libertariërs hun zaak in niet te onderschatten mate.

Laat me dit toelichten met het volgende praktijkgeval: De PVV bepleit in haar programma fors lagere belastingen, te bekostigen uit een stevige verkleining van de roverheid, onderwijl duidelijk te kennen gevend niet libertarisch en zelfs niet eens geheel liberaal te (willen) zijn. Van alle partijen in de Tweede Kamer komt de PVV dus duidelijk het dichtst bij het libertarische streven, hoewel nog steeds op grote afstand. Toch zou dit simpele feit de PVV voor een libertariër de meest acceptabele, of zo u wilt minst onacceptabele partij moeten maken. Door desondanks niet op deze patij te stemmen hebben libertariërs de weg vrijgelaten voor het Generaal Pardon, dat het zo u weet met slechts één stem verschil haalde, en dat de toekomst van Nederland voor minimaal de komende decennia, en waarschijnlijk voorgoed, nadelig heeft veranderd. Dat veel van de aan het GP gerelateerde korte-termijn nadelen rechtstreeks terug te voeren zijn op de verzorgingsstaat neemt niet weg dat slechts één zetel extra voor de PVV er tevens één minder voor links was geweest, en de balans naar de andere kant zou hebben doen doorslaan. Hier hadden de niet-stemmende libertariërs dus de allesbeslissende doorslag kunnen geven.

Binnen het huidige politieke systeem is het voor een libertariër domweg niet mogelijk om zich bij verkiezingen principiëel op te stellen. Met stemmen voor moreel correct beleid maakt men inbreuk op de wensen van de collectivisten, met niet-stemmen schaadt men de eigen zaak. Het eerste gaat overigens niet echt tegen de libertarische principes in, omdat het in de basis slechts een verdediging is tegen de uit het collectivisme voortkomende onderwerping door de meerderheid. Blijft over het niet bestaan van een (verkiesbare) libertarische partij. Overigens denk ik dat het een utopie is om te verwachten dat elke libertariër het eens zou kunnen zijn met alle standpunten van een libertarische partij. Kijk alleen maar eens naar de verschillende opvattingen op deze site over de Irak-oorlog en een figuur als Ron Paul. Uiteindelijk is libertarisme een individuele zaak, en is het dus gewoon mogelijk dat ten aanzien van een specifiek onderwerp de meerderheid een andere mening is toegedaan dan de ‘querulant’.

Wat ontbreekt in het Nederlandse kiesrecht is de derde optie: NOTA, none of the above, oftewel: de blanco stem. Tenminste, de blanco stem an sich bestaat wel, maar is net zo zinvol als een ongeldige stem. Hij telt mee voor de opkomst, maar heeft verder net zo weinig waarde als een niet-uitgebrachte stem. De zetelverdeling in de Tweede Kamer geschiedt uitsluitend op basis van de geldig uitgebrachte stemmen, hetgeen de verhouding van de zetelverdeling niet representatief maakt. Een blanco stem zou moeten staan voor de wens om in de TK niet vertegenwoordigd te worden, en derhalve zouden blanco stemmen dus in verhouding met alle andere geldige stemmen mee moeten wegen in de zetelverdeling: het percentage blanco stemmen vertaalt zich in een percentage lege zetels, die uiteraard wel meewegen in de stemverdeling in de TK. Dit spaart tevens op korte termijn salariskosten en op langere termijn een hoop wachtgeld uit.

Bij invoering van het NOTA-systeem ontstaan aldus drie groepen stemmers: de niet-stemmers, de blanco stemmers en de partij stemmers. De niet-stemmers doen nog steeds niet mee; kennelijk interesseert het hen niet genoeg om zich druk te maken over hoe anderen bepalen dat hun leven moet verlopen om de gang naar de stembus te maken. De blanco stemmers zijn de mensen die zich wel druk maken over hun leven, zich niet kunnen vinden in het huidige systeem en zich niet daardoor vertegenwoordigd willen zien. Hier zouden waarschijnlijk veel, zo niet alle libertariërs toe behoren. De partijstemmers tenslotte zijn de collectivisten die belang hebben bij het in stand houden van de socialistische heilstaat, waarbij men graag de eigen verantwoordelijkheid uitbesteedt aan een uitdijende roverheid, en meelift op de inspanningen van hen die het ‘beter hebben’ dan zij.

Het NOTA-systeem is een tweesnijdend zwaard: enerzijds dwingt het politici om meer, en dan echt, naar de kiezer te luisteren, en dus hun rol van regent weer in te ruilen tegen die van volksvertegenwoordiger. Immers, zodra het aantal blanco stemmers de 50% haalt kan er geen enkele nieuwe maatregel meer worden ingevoerd, omdat er geen meerderheid voor invoering behaald kan worden. Ruim voor het bereiken van deze 50% worden de invloeden van de blanco stemmers op het functioneren van de staat al duidelijk merkbaar, afhankelijk van de overige stemverhoudingen. Anderzijds dwingt het de burger beter (kritischer) na te denken over wat er om hem heen gebeurt. Immers, door de veranderende rol van de politiek gaat het voortaan wel degelijk uitmaken hoe en op wie men stemt.

Het grootste risico van het NOTA-systeem is dat het land onbestuurbaar wordt. Immers, zodra 50% van alle uitgebrachte stemmen blanco is kunnen er weliswaar geen nieuwe regels worden ingevoerd, maar ook geen bestaande regels worden afgeschaft. Voor alle wezenlijke besluiten zouden dan referenda moeten worden uitgevaardigd, waar uiteraard ook weer volgens het NOTA-systeem gestemd moet worden. Uiteindelijk zal het voor niemand acceptabel zijn dat de status quo van een gegeven moment de norm blijft, en verwacht mag worden dat partijen hun aandacht gaan verleggen, of dat nieuwe partijen in het letterlijke gat springen om te proberen de ontevredenen aan zich te binden. Als voldoende ontevredenen van libertarische snit zijn mag dan verwacht worden dat (één van) de nieuwe partij(en) zich gaat richten op een libertarische koers, met als ultieme consequentie dat de staat zich gaat richten op het overbodig maken van zichzelf, zoals in het bedrijfsleven duizenden contractors al dagelijks doen. Zo komen we uiteindelijk op afschaffing van de monarchie en stabilisering van de nachtwakerstaat.

Zoals onlangs iemand tegen me zei: “Een drastische verandering kan geleidelijk gaan, maar moet wel verdraaid snel worden uitgevoerd”, daarmee aangevend dat geleidelijkheid de tegenstander teveel gelegenheid geeft zich te hergroeperen. Anderzijds is de collectivisering van onze maatschappij ook vrij geleidelijk gegaan (hoewel Balkie IV ernstig vaart aan het maken is). Momenteel gaan veel proteststemmen naar partijen als de SP, die nu met donderend geraas in elkaar stort. Een NOTA-systeem zou deze proteststemmers een echte optie bieden. Belangrijk is of NOTA inderdaad kans maakt op de gewenste verandering zoals hier uiteengezet en, zo ja, langs welke weg we dit ingevoerd zouden kunnen krijgen.

Wie heeft hier ideeën over?

75 REACTIES

  1. [20] R. Hartman,

    Na 40 jaar modderen door D’66 en de politieke moord op Fortuyn is een ultieme poging om het via de kieswet te spelen gedaan door de Blanco Lijst. Het resultaat was helaas teleurstellend.

    Men zal immers allereerst in belangrijke lagen van de bevolking van het Westen moeten inzien, in welke soort wereld we terecht zijn gekomen, vóór men in dit werelddeel überhaupt kan gaan nadenken over een zinvolle politiek-maatschappelijke aanpak.

    Anderzijds heb ik met bovenstaande commentaren de relevante dieperliggende historische en psychologische mechanismen van de tegenwoordig snel verslechterende ontwikkelingen aangegeven. Met name heb ik gewezen op goed gedocumenteerde psychologische en politiek-filosofische (ideologische) ontwikkelingen.

    Ik heb erop gewezen, dat we met een brede langetermijn ontwikkeling in het Westen (in elk geval Europa) te maken hebben, die al vele tientallen jaren, zoniet meerdere eeuwen, aan de gang is.

    Wil men de historische ontwikkeling van een dergelijke omvang beinvloeden, dan zal een enkele wetswijziging niet volstaan. Daarvoor zal veeleer een breed publiek duurzaam moeten worden bereikt. Ik praat over tenminste ettelijke miljoenen.

    Daarom heb ik bovendien heel concreet aangegeven, dat er m.i. een beweging op gang zou moeten komen. Die beweging is gebaseerd op een drietal concrete uitgangspunten, die ik niet zomaar heb genoemd. Het is een soort denktank met een educatieve functie.

    Als je bijv. al bedenkt, dat men het feit, dat Hitler een socialist was, niet wil inzien, wordt snel duidelijk, hoe moeilijk het noodzakelijk historisch inzicht zal doorbreken, zeker gezien de huidige oorlogspropaganda.

    Zelfs als men met een optimaal effect opereert, zal zo’n proces vele jaren duren.

    Wat individuen verder kunnen doen is proberen met hun kennis over die wereld zonder opdringerigheid hun persoonlijke netwerk te beinvloeden en uit te breiden.

    Men kan nu eenmaal niet verwachten duurzame politieke veranderingen teweeg te brengen, zonder voldoende begrip van het publiek voor de relevante mechanismen, die bij machtsvorming en machtsuitoefening een rol spelen.

    Msg,
    SpyNose

  2. [23] [29] Onderbouwingen zijn welkom. Dan stuur ik ze door en zal ik het antwoord hier vermelden.

  3. [20]R.Hartman.
    "Ik zou zeggen: geen woorden maar daden. Laat maar zien dan. Doorvoeren die wijziging."

    Welke wijziging ? Het *systeem* valt niet te veranderen met een virtuele NOTA-partij, zoals ik hierboven heb laten zien, of je richt een blanco lijst op en je gaat op je bek! Of begrijp ik je verkeerd ?

    [22]Hub,
    Zie mijn Blanco Lijst-verhaal.[3]

    [23][27][28]Russell, R.Hartman, mrXL.
    Als Wilders’ record slecht is, zou hij tenminste moeeten worden aangesproken en gevolgd. Zie ook de conclusie van Gary North (link van rooie ayatholla)

    [24]Probeer het maar. Niet geschoten altijd mis!

    [25]Hub, zie ook de link van de rooie ayatollah.

    [29][32] Goed idee, Russell.

  4. [15] ‘Omdat de blanco stemmers niet genegegeerd mogen worden hebben hun lege zetels geen stem (men erkent het systeem immers niet) maar wel gewicht in de stemverhouding.’

    Blanco stemmers erkennen juist wél het systeem, en zijn er zo blij mee dat ze verder geen voorkeur willen aangeven en alles goedvinden, mits het maar per meerderheid is besloten.
    Een meerderheid waar zij alle vertrouwen in hebben.

  5. [28]
    Die ‘gruwelijke hekel’ is gespeeld. Op het moment dat ze niet in het zicht van de camera’s zijn, is het ouwe jongens krentenbrood. Van een zeer, zeer welingelichte bron.

    Dat hele zooitje is geen knip voor de neus waard.

  6. [9]
    SpyNose,

    Ik denk dat dat zeker de moeite waard is.

    Niet alleen de gevestigde orde is een probleem, de basis is dat ook. Veel mensen kunnen de huidige maatschappelijke ontwikkelingen niet goed plaatsen, hetzij in verband met gebrek aan interesse, hetzij door gebrek aan historisch besef, dan wel een andere reden, bijvoorbeeld apathie. De neiging de kop in het zand te steken en coginitief dissonant te worden maakt het er ook niet eenvoudiger op.

    Verder blinkt het medelandse volk niet uit in individualiteits-besef, veel minder dan in de VS bijvoorbeeld. En het kiessysteem hier biedt ook niet veel hoop, zoals we ook uit deze draad op kunnen maken. Nogal wat mensen vinden dat er niet naar hun geluisterd wordt; PVV en SP zullen de volgende decepties worden zodra deze ooit aan het kabinet hebben deelgenomen.

    Ik denk dat de wal het schip zal keren. En dan dient de oplossing klaar te liggen. Ook daarom is het interessant.

    Msg Andre.

  7. [25]
    Hub,
    Misschien moeten we dan maar een libertarische partij oprichten die WEL meedoet aan de verkiezingen. Of de oude nieuw leven inblazen.
    Of op libertarische kandidaten die op de lijst staan gaan stemmen, zodat deze groter aantal voorkeursstemmen krijgt.

    Volgens mij ben ik nog niet helemaal uit. En tot die tijd ga ik zeker niet stemmen.

    Dit alles eventueel naast [36] overigens.

  8. [36][37][25][20]Andre, Hub, R. Hartman
    Het komt hier aan op de volgorde. Want een politieke partij heeft per definitie een heel andere doelstelling dan een "denktank".

    Zoals de ontwikkeling van de seculiere politieke partijen heeft laten zien, trekken ze, zodra de wind uit een andere hoek waait, een ander jasje aan (wijzigen ze hun z.g. beginselen). En de rise & fall van de LPF heeft laten zien, wat er gebeurt als je géén beginselmanifest hebt.
    Je moet dus eerst een deugdelijke basis hebben, voor je met redelijke kans op *duurzaam* succes een politieke partij kunt oprichten.

    Wat betreft Medelanders, de meesten zitten midden in het behandeltraject van een indoctrinatieprogramma en/of zijn denklui. Die moeten dus eerst gedeprogrammeerd worden. Daarom zijn contacten met jongeren zo wezenlijk, want die hoeven niet gedeprogrammeerd.
    Dat hele traject gaat erg veel tijd, geld en mankracht kosten, maar je ontkomt er niet aan. Daar moet dus achteraan gegaan worden. En het is leuk !
    Msg,
    SpyNose

  9. [37] "Misschien moeten we dan maar een libertarische partij oprichten die WEL meedoet aan de verkiezingen. Of de oude nieuw leven inblazen."

    Op dit moment lijkt me het nieuw leven inblazen de meest efficiente en beste weg.
    Het programma was in ieder geval erg libertarisch. Neem aan nog!
    Waarom niet contact opnemen met de mensen die nu de LP in handen hebben?
    Je moet dan wel concrete plannen/voorstellen hebben.

  10. [27] mooi beeld met strohalm!!
    Maar om te beginnen voel ik me helemaal geen drenkeling. En ook wil ik iedereen graag het voordeel van de twijfel geven.

    Ik ga er niet van uit dat de situatie uitzichtsloos is. Het is gewoon een feit dat dergelijke processen veel tijd nodig hebben. Zelfs al zou ik alles sneller willen laten verlopen.

    En er is geen gebrek aan alternatieven.
    Er zijn nog allerlei mogelijkheden. zou goed zijn om die eens op een rijtje te zetten. Ga ik over denken!

    Als ik inderdaad geen alternatief zou zien, dan zou ik die strohalm proberen te pakken. Maar als ik bvb mogelijkheden zag om die energie te sparen omdat ik verderop "iets" verwachtte dat beter was, dan zou ik dat doen.

    Niet geschoten is inderdaad altijd mis. Daarom schieten als je ervan overtuigd ben dat dit de oplossing is. BTW die NOTA oplossing wordt door veel libertariers gesteund.
    Maar accepteer ook, dat andere libertariers een andere weg kiezen. En ik hoop dat ook die dan hun acties gaan uitvoeren.

  11. [36] Dit is essentieel:
    "En dan dient de oplossing klaar te liggen. Ook daarom is het interessant."

    Inderdaad! Helemaal mee eens.
    En welke oplossing je ook kiest, zonder dat je op dat moment voldoende mensen hebt die de libertarische principes begrijpen, en die de soevereiniteit van ieder indivudu accepteren en willen bevorderen, is elke oplossing gedoemd om weer te falen.

    Vandaar het streven van de Vrijspreker om die filosofie verder bekend te maken en aanhangers te vinden.

    Dit past trouwens ook helemaal als we de NOTA procedure graag uitgevoerd willen zien.

  12. [38]
    [39]
    Inderdaad. Beginnen bij het begin. Eerst maar eens aan de beginselen werken. De basis moet voldoende breed zijn, en van de opkomst- en ondergang van de LPF moet geleerd worden. Wordt vervolgd 🙂

  13. [34] Bep, je begrijpt er niets van. De meelopers die het allemaal wel best vinden stemmen niet blanco, die stemmen gewoon helemaal niet. Veel te veel moeite om naar dat stembureau te lopen. Blanco stemmers stemmen blanco om een signaal af te geven, niet omdat ze met de wolven meehuilen.

  14. "BTW die NOTA oplossing wordt door veel libertariers gesteund."
    Heb je daar nader info over? Want ik was oprecht van mening het zelf bedacht te hebben. In mijn begindagen als internet-poster (voordat ik bij HVV en VS begon te schrijven) heb ik deze ideeën wel eens in reacties gepost, maar er werd nooit op ingegeaan.

    Het zou aardig zijn daar eens iets meer over te lezen, qua acceptatie in bredere kring.

  15. [43]

    Bep heeft helemaal GELIJK … men zwemt notabene in het ZELFDE reageerbuisje rond, maar verbeeld zich door "blanco" te stemmen … "signalen" af te geven …. die misschien tot "verandering" leiden … Wat een waanidee.

    Als je schijt hebt aan het feodale monarchistische systeem kan je beter daar ver buiten blijven … ook al woon en werk je hier. Dat is pas principieel en consistent … en getuigen van zelfrespect …

  16. [44]
    Zie: http://www.hood.de/auction/
    —————
    http://www.lpva.com/Archive… met o.a.:
    None of the Above ("NOTA") is a legitimate choice in all Libertarian Party elections. If NOTA receives the highest vote total, the office shall remain unfilled until the next convention. NOTA victories are rare occurrences in LPVA history.

    Ook over andere partijen (gevonden in wikipedia)http://en.wikipedia.org/wik

    Ik zou er ook spul over moeten hebben in mijn archief, maar ik kon het (nog) niet vinden!! TE goed opgeborgen!!!

  17. [45] "Wat een waanidee"
    Klopt. Blijkt ook uit mijn betoog. Blanco stemmen is een volmaakt onzinnige actie in het huidige systeem, en denken daar een zinvol signaal mee af te geven is idd een waanidee.

    Maar stellen dat mensen de moeite nemen om blanco te stemmen omdat het ze toch geen moer kan schelen zoals Bep beweert is dat ook. En Bep heeft dus ongelijk.

    Dat de huidige blanco stemmers niet inzien dat hun signaal wel heel erg loos is doet daar niet aan af.

  18. [46] Dank voor deze info. De term NOTA kwam overigens niet van mezelf, wel het systeem van het honoreren van blanco stemmen. En als ik de info in je links goed begrijp is NOTA niet zo’n goede keus als naam voor ‘mijn’ systeem, want ik zie duidelijke verschillen tussen de door jou verstrekte info en het in mijn artikel voorgestelde systeem. Hoewel ik NOTA een erg goede benaming voor ‘mijn’ systeem vind is het dus geen handige, omdat het een al langer bestaande term, maar met een heel andere lading blijkt te zijn.

    Het NOTA systeem zoals (o.a.) in de Amerikaanse LP gebruikt kan m.i. nooit gebruikt worden om het systeem van binnenuit aan te vallen. Er is ook geen wijziging van de kieswet voor nodig, omdat alles zich binnen de LP afspeelt, en uitsluitend consequenties heeft voor de presentatie van de LP. Het systeem waarbinnen de LP een radertje is wordt er verder niet door beïnvloed. Of heb ik iets gemist?

  19. [48] R.Hartman,
    Zou de Nederlandse LP zijn kamerzetels niet innemen en het libertarische geluid niet laten horen ? Of lopen ze alleen allemaal de Tweede Kamer uit als het op stemmen aankomt ? Hoe moet de kiezer -ik bijvoorbeeld- dat zien ?

    Soevereine Groet,
    SpyNose

  20. [49] Ik begrijp niet goed wat je hier bedoelt. Een NOTA systeem binnen de LP zal uitsluitend invloed hebben op de samenstelling van de vertegenwoordiging van die LP. Verder zal die LP gewoon een radertje in het systeem worden net als elke andere partij.

    "Zou de Nederlandse LP zijn kamerzetels niet innemen en het libertarische geluid niet laten horen?"

    Wel, deze vraagstelling veronderstelt dat iedereen die binnen NOTA niet vertegenwoordigd wenst te worden zich wel zou willen laten vertegenwoordigen door een LP. En dat is dus nog maar de vraag. Zo bood de LP vorige maand Ds. Visser van Perron 0 een platform, volgens de agenda. Helaas geen achtergrond vermeld, maar stemt tot twijfel. En we hebben gezien hoe betrouwbaar ‘libertariër’ Guy Verhofstad is gebleken.

    Een LP in de kamer zal een hele andere rol hebben dan een NOTA systeem zoals door mij geschetst. NOTA zou een rol voor die LP kunnen legitimeren ("in het letterlijke gat springen"), maar zodra men Verhofstadt-neigingen zou krijgen kan NOTA dat afstraffen. Zoals al opgemerkt vind ik een LP een tegenspraak met de principes van het libertarisme, behalve als pragmatisch overgangs-vehikel. Maar op de webpagina’s van de LP vind ik nergens de doelstelling zichzelf overbodig te maken (i.e. zich op te heffen als het doel is bereikt).

  21. [50] "Zo bood de LP vorige maand Ds. Visser van Perron 0 een platform,"

    Dat hoeft geen probleem te zijn. De "vijand" uitnodigen om over zijn standpunt te discussieren (en ervan te leren) kan heel positief zijn.

    "…een LP een tegenspraak met de principes van het libertarisme,"

    Zou dat dan niet ook gelden voor een NOTA-politieke partij?
    Het HOEFT overigens niet een tegenspraak te zijn zolang de LP (in de Kamer) ALLEEN EN UITSLUITEN werkt om dwangmaatregelen af te schaffen.
    En met ideale vertegenwoordigers zou dat toch kunnen?

  22. [51] Qua Visser: ik gaf al aan dat er geen achtergrond vermeld stond.

    "Zou dat dan niet ook gelden voor een NOTA-politieke partij?"
    NOTA is nu juist geen politieke partij. NOTA is het ontbreken ervan, een ‘gat’ in de ‘volksvertegenwoordiging’ waar bv. een LP in zou kunnen springen. Maar zodra zo’n LP dan zou ophouden hun achterban te vertegenwoordigen ontstaat dat gat weer. Dat dwingt de partijen nu juist om hun regenteske neigingen te onderdrukken.

  23. [52] "NOTA is nu juist geen politieke partij."

    En waarom dan wel niet?
    Me dunkt dat als je NOTA juist wel als een partij organiseert, de hele problematiek van een "onmogelijke" wijziging in het kiesstelsel opgelost is.

    Maak een partij met allemaal mensen die verkozen kunnen worden maar die beloven zich -eenmaal gekozen- van ELKE stemming te onthouden.
    Met uitzondering van 1 (eigen) agendapunt: nl. het aanpassen van het kiesstelsel.

    Maar tot NOTA zo groot is dat ze dit punt hebben gerealiseerd, zitten er dus daadwerkelijk mensen in de TK om er niet te stemmen.
    Dan kosten ze weliswaar geld onder de vorm van een salaris maar dat is dus niet meer dan wanneer een ander politicus hun stekkie had ingepikt en op zijn minst heb je nu een de facto NOTA die het systeem kan platleggen zonder dat de kieswet werd aangepast.

    Overigens zouden er waarschijnlijk heel wat mensen maar wat graag zo’n baan hebben waar ze niks voor hoeven kunnen en niks voor hoeven te doen, behalve komen opdagen en de hele dag de krant lezen (op studeren met mp3 speler op). Dus je kan je kandidatenlijsten samenstellen door mensen die nu een pensioen, studiefinanciering of WW trekken, voor te houden dat ze het dubbele van hun huidige inkomen mogen houden en de rest in de NOTA partijkas moeten storten.
    Dat geld kan de partij dan verloten onder haar kiezers: wie van zichzelf een foto in het stemhokje maakt op het moment dat hij het bolletje van NOTA kleurt en dit instuurt neemt maandelijks gratis deel aan de trekking. De prijs is het "oversalaris" van de voltallige NOTA fractie. Niet onaardig lijkt me. En je hoeft zelfs geen lot te kopen om 48 maanden deel te nemen. Al wat je moet doen is op NOTA stemmen. Nou, op die manier moet je al heel wat stemmen kunnen krijgen van mensen die beseffen dat dit de enige manier is waarop ze ooit van een politieke partij echt geld kunnen krijgen.

  24. [53] .M,
    Onthouding of afwezigheid maakt een essentieel verschil in de Kamer.
    Je gratis loterij komt me sympathiek voor. Benieuwd of het lukt.

  25. [52] R.Hartman,
    Ik begrijp niet, wat je precies bedoelt. Volgens mij kan het niet, zoals ik nogal omstandig heb uitgelegd. Heb je de bewuste artikelen van de kieswet begrepen?

    Soevereine groet,
    SpyNose

  26. [55] Ja, althans, ik denk van wel. Het kan ook niet met de huidige kieswet zoals ik al een paar keer heb beaamd. Die wet moet dus wijzigen. Het idee van .M werkt dus ook niet, omdat onthouding niet meetelt voor een meerderheid, correct? Dan ontstaat de situatie zoals door JP geschetst in (10). Daar schieten we dus niks mee op.

    Jouw omstandige uitleg waarom het niet gaat werken omdat je het nooit voor elkaar krijgt de kieswet veranderd te krijgen geeft alleen maar aan dat vreedzame oplossingen dus niet gaan werken.

  27. [56]R.Hartman,
    "Het kan ook niet met de huidige kieswet zoals ik al een paar keer heb beaamd. Die wet moet dus wijzigen."

    Precies. En HOE denk je dat allemaal te realiseren ? Je neemt de omgekeerde volgorde.
    Je kunt al die wijzigingen niet doorvoeren zolang je de MACHT daarvoor niet hebt.
    En er is volgens mij een gekwalificeerde meerderheid nodig om de noodzakelijke stelselwijziging te realiseren. Dat omvat mede een grondwettelijke procedure.

    "Het idee van .M werkt dus ook niet, omdat onthouding niet meetelt voor een meerderheid, correct?"

    Juist, stemonthouding in de Kamer, betekent stemverlies. Daarentegen leidt afwezigheid van het quorum (> 1/2 van het totaal aantal zetels) tot opschorting van besluitvorming !

    Er is nog nooit een partij met een absolute meerderheid geweest, vandaar al die coalities, want het land "moet bestuurd worden".

    Voor een wijziging van de kieswet is een enkelvoudige kamermeerderheid voldoende. Maar het stelsel blijft grondwettelijk gezien een stelsel van "evenredige vertegenwoordiging".

    Om een wijziging van het aantal parlementszetels te krijgen en/of blanco stemmen daadwerkelijk in lege zetels om te zetten (en daar ging het om, als ik het goed begrijp) is m.i. echter een grondwetswijziging nodig.

    Bovendien zullen partijen in een vertegenwoordigend lichaam nooit toestaan, dat zijn zetels niet allemaal bezet worden. Die zullen zich invechten tot de laatste man/vrouw. Het is absoluut tegen hun aard. Vergelijk het met een stoelendans.

    Daarom zal NOTA vooral ook niet werken, omdat de kans op een dergelijke grondwetsherziening uitgesloten moet worden acht.

    Msg,
    SpyNose

  28. Het aantal stemmen zal procentueel het aantal zetels dienen te zijn. Geen regering vormen, maar gewoon iedere partij in de kamer volgens de procentueel uitgebrachte stemmen. De restzetels blijven leeg.

    Makkelijker en effectiever dan al dat geleuter hierboven.

  29. Wie het in zijn eentje voor het zeggen heeft, hoeft niet eens te kunnen lezen en schrijven. Die heeft immers de waarheid in pacht? Zoishet niewaar?

  30. [59] Wat zou je dan tegen mijn stelling in kunnen brengen? De zogenaamde NOTA is hier toch bij gebaat? En de tweede kamer bestaat procentueel uit lieden die ook procentueel zijn gekozen. Democratischer kan toch niet?

    Maar ja, ik snap je probleem wel. Eindeloos doorleuteren terwijl de oplossing simpel voor de hand ligt. Lijkt wel politiek, niet?
    Trouwens dit voorstel kwam van Hans Wiegel, uitgezonderd mijn idee om niet- of blanco stemmen mee te tellen en als lege zetels te laten zijn.
    Nog iets meneer Hooghart?

Comments are closed.