zaterdag, 12 april 2014
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Nadenken over cultuur

Creation_of_the_Sun_and_Moon_face_detailIs cultuur slechts een verzameling van onschuldige gewoonten? Brood en spelen? Of is er meer aan de hand? In dit laatste artikel van deze serie wordt de functie van cultuur besproken.

Het doel van deze serie artikelen (123456) is een dialoog tussen libertariërs en christenen op gang te brengen, liefst tijdens persoonlijke ontmoetingen. Om dat mogelijk te maken is het noodzakelijk een aantal misverstanden uit te weg te ruimen. Inmiddels zou reeds duidelijk kunnen zijn dat atheïsten evenals christenen een nogal vertekend beeld hebben van principes die in de Bijbel te vinden zijn. Wellicht is dat aanleiding om eens (opnieuw?) na te denken over allerlei veronderstellingen.

Korte terugblik

In het eerste artikel beschreef ik dat het anarchisme annex libertarisme uitgaat van de principes ‘vrijwilligheid’, ‘non-agressie’ en ‘eigendomsrecht’. Het doel van het zogenaamde ‘koninkrijk van God’ is deze principes op een praktische en krachtige manier te herstellen ten behoeve van goedaardige mensen. Het tweede artikel kaartte aan dat niet elk gezag aanvaardbaar is, en dat overheden net als vliegtuigkapers dwang en geweld gebruiken om hun veronderstelde gezag te doen gelden over het denken en handelen van hun gijzelaars. Deze agressie gaat voor goedaardige mensen onnodig ten koste van vrijheid en vrijwilligheid. Het derde artikel beschreef dat dit ten koste gaat van eigendomsrechten, zowel met betrekking tot grondstoffen als mensenlevens. De grote gemene deler is geweld en het verlagen (commodificatie) en verzwakken van mensen, in contrast met vrijwilligheid en krachtige waardigheid. Het vierde artikel ging specifiek in op de rol en functie van geweld. Het vijfde artikel besprak de kloof tussen weten en actief handelen.

Het is een goede gewoonte om bewust bezig te zijn en regelmatig rust te nemen om eens goed na te denken. Bij de schepping werd een week vastgesteld met 6 dagen werk oftewel ‘al doende leren’ gevolgd door één dag rust, de sabbath (zaterdag), om te ontspannen en te overdenken. Dit artikel is de zevende en laatste van deze serie. In het zesde artikel remde ik al wat af; weten wat je doet en vooral waarom. Nadenken over dat thema is het onderwerp van dit artikel.

Cultuur

Cultuur is een ander woord voor sociale conventies, gebruiken en begrenzingen die in een samenleving zijn ontstaan. Volgens het boekje Het einde van al het kwaad dient cultuur vooral om autoreit(en) in het zadel te houden nadat de macht met geweld naar zich toe getrokken is, decreten uitgevaardigd zijn en verworden zijn tot wetgeving. Die situatie consolideren is de rol en functie van – ongezonde – cultuur.

Gezonde cultuur

In een gezonde cultuur wordt er goed met de natuur omgegaan, als waardige rentmeesters. Mensen zijn vrij en soeverein, zoals dat bij de schepping bedoeld was. Relaties functioneren gezond; opbouwend, stimulerend en faciliterend. Het goede wordt gecultiveerd. Er is geen enkele tolerantie voor kwaadaardigheid, waarmee kordaat wordt afgerekend. Met andere woorden; de samenleving is liefdevol.

Ongezonde cultuur

 

Er kan veel misgaan in een cultuur. Scheefgroei. Corruptie oftewel bederf. Dat begint al in een gezin. Leven mensen samen of langs elkaar heen? Helpen ouders hun kinderen principes te begrijpen of delen ze slechts opdrachten uit en verwachten ze blinde c.q. slaafse gehoorzaamheid? Te vaak is ‘braaf zijn’ belangrijker dan goede relaties en spelenderwijs leren. Dit is ongezonde cultuur.

Stelling:
Ongezonde cultuur vervormt en verkracht natuurlijk gedrag.

Leren ouders hun kinderen zelf wat belangrijk is of laten ze dat aan anderen over? Het schoolsysteem wordt geacht te onderwijzen, maar leert kinderen nauwelijks principes. In plaats daarvan wordt de natuurlijke leergierigheid naar principes gewoonlijk verwoest. Kinderen leren dat ze van wildvreemden kritiekloos informatie moeten aanvaarden, hen onvoorwaardelijk gehoorzaam moeten zijn. Ze dienen informatie te absorberen en reproduceren, net als papagaaien of apen die een kunstje leren. Hoe meer scholing iemand heeft ondergaan, hoe loyaler hij is aan autoriteiten van religieuze of politieke aard. Meer scholing betekent te vaak minder wijsheid. Dit is ongezonde cultuur.

Religieuze systemen vormen een hecht team met overheden. Soms dicteren zij hun wil aan overheden (RKK, islam), soms ondersteunen zij hen (protestantisme, hindoeïsme, boeddhisme). Ooit vergeleek ik dit met een McDonalds hamburger, een verderfelijk recept uit de keuken van een satan. Welke religie men ook aanhangt, blinde gehoorzaamheid en volledige loyaliteit wordt van hen verwacht. Dit is ongezonde cultuur.

Media zijn ‘opinieleiders’. Ze vormen en sturen opinie. Wie buiten het bereik van het schoolsysteem of religie is, wordt door de media bewerkt. Uit media komt niets goeds voort. Gezonde relaties worden erdoor gecorrumpeerd. Er wordt scholing in plaats van onderwijs gepropageerd, evenals een materialistische levensvisie die vernietigend is voor de natuur. Dit is ongezonde cultuur.

De reflexmatige reactie bij het horen van kritiek over de eigen cultuur is ontkennend. Bij andere volkeren en in andere landen is het allemaal slecht, maar bij ons niet. Bij ons kunnen de onvolkomenheden, voor zover die er zijn, rechtgestreken worden. Dat is de verwrongen gedachtengang. Cultuur biedt ‘brood en spelen’. Bovenal schrijft cultuur dwingend gedrag voor. In (post-)christelijke samenlevingen is bijvoorbeeld het vieren van het kerstfeest (een heidens feest), een plicht. In islamitische samenlevingen is de ramadan een plicht. In materialistische samenlevingen (afgedwaalde christelijke en islamitische samenlevingen) is consumptief gedrag een plicht. Dit zijn zomaar een paar voorbeelden van dwingend gedrag. Wie zich niet gehouden acht aan deze plichten wordt door zijn omgeving in het gareel gebracht of anders uitgespugd. Dit is ongezonde cultuur.

Cultuur brengt ook politieke correctheid met zich mee. Een aantal dingen worden als ‘ongepast’ beschouwd. In de ene cultuur drukken mensen daarom hun ongenoegen niet onverbloemd uit, in de andere cultuur wordt op straat tussen man en vrouw geen affectie getoond, elders dient men zich bij conflicten te beperken tot ‘professioneel’ oftewel kunstmatig gedrag. De kop mag niet boven het maaiveld gestoken worden, natuurlijk gedrag wordt afgeremd, kwaad mag niet aan het licht gebracht worden. Dat is ongepast. Dit is ongezonde cultuur.

Those who are able to see beyond the shadows and lies of their culture will never be understood, let alone believed, by the masses.

– Plato

Onze cultuur – en dat kan over de cultuur van ieder volk en land ter wereld gezegd worden – is doodziek, totaal bedorven. Van allerlei kanten staan mensen bloot aan bederflijke invloeden. Natuurlijk gedrag wordt middels verleiding vervormt (of beter; misvormd) of anders onder dwang verkracht. Wie is hiertegen bestand? Wie geeft tegengas om dit tij te keren? Wie heeft voldoende ‘spirit’?

In iedere cultuur is het uitermate ongepast om zich kritisch uit te laten over bepaalde onderwerpen. Dit geldt in sterke mate voor het betalen van belastingen, samen met gehoorzaamheid en loyaliteit de noodzakelijke ‘brandstof’ voor machthebbers en machtstructuren. Vooral de veronderstelde autoriteit van geestelijke of politieke leiders mag niet ter discussie wordt gesteld. De door God gegeven vrijheid en verantwoordelijkheid om kwaad aan het licht te brengen en te vernietigen wordt daarmee effectief aan ketenen gelegd. Onkruid moet echter niet bewaterd worden, maar met wortel en al vernietigd. Een draak moet niet gevoerd, maar gedood worden.

Hoewel – met gevoel voor understatement – vaak wordt toegegeven dat dergelijke lieden niet altijd juist handelen, dienen machtstructuren onbetwist te blijven. Dàt is de rol en functie van cultuur. De grootste zonde die iemand in een cultuur kan begaan is stellen dat geestelijke en politieke leiders corrupt zijn en gedood dienen te worden. Een zonde van gelijk niveau is datzelfde stellen over het heersende religieuze of politieke systeem. Jezus, van wie door christenen gesteld wordt dat hij zonder zonde was, deed precies dàt. Hij heeft het met de dood moeten bekopen. Velen volgden zijn denkwijze en gedrag na, met hetzelfde resultaat. Goedaardige mensen werden uitgeschakeld met behulp van politieke macht en cultuur. Wie het waagt tegen de heersende cultuur in te gaan dient op het matje van geestelijken of media te verschijnen. Wie het waagt wetten van politici te overtreden dient voor een rechtbank te verschijnen. Het is een groot misverstand dat volgelingen van Jezus geestelijken en overheden gehoorzaam dienen te zijn. Waarom anders worden zij volgens Jezus door geestelijken achtervolgd, voor rechtbanken gesleept, in gevangenissen gegooid en vermoord? [1] Omdat ze zo volgzaam en gehoorzaam zijn? Of juist omdat hun gedachten en daaruit voortvloeiend gedrag niet door de heersende cultuur en wetgeving worden gevormd? [2]

Koerswijziging en bestemming

Wanneer we van koers zouden willen veranderen, dan is het noodzakelijk te weten waarom, in welke richting en wat ons daar wacht. Dat werd al duidelijk in het vorige artikel over ‘the Matrix’.

De auteur van het boekje “Het einde van al het kwaad” is kennelijk een atheïstische anarchist met een humanistische levensvisie. Hij heeft één ideaal; vrijheid voor het individu. Hij heeft één doel; leven zoals hij dat zelf wenst. Er is slechts één ding dat hij als kwaadaardig betitelt; alles en iedereen die hem in de weg staat naar totale vrijheid. Hij staat de vernietiging van alle machtstructuren voor, de dood van alle mensen die macht over hem en anderen uitoefenen. Hij is degene die normen vaststelt voor zichzelf. De norm die hij anderen voorstelt is totale vrijheid. Hij lijkt een libertariër te zijn. Een libertariër die niet goed nadenkt zal mogelijk geneigd zijn met zijn denkwijze in te stemmen. Wie nadenkt komt tot de conclusie dat er dan een samenleving zou ontstaan met egoïsten die allemaal god in hun eigen universum willen zijn. Wanneer allerlei mensen uiteenlopende wensen hebben, er geen normen of doelen van buitenaf (lees; van de Schepper) gesteld worden, dan zullen de hardste schreeuwers of beste vechters de regie over een samenleving overnemen – beter bekend als het recht van de sterkste. Er volgt dan gewoon een volgende versie van ‘the Matrix’. Zelfuitgeroepen ‘superieuren’ die ‘inferieuren’ overheersen en voor hun karretje spannen.

In het eerste artikel merkte ik op dat het doel van het ‘koninkrijk van God’ in eerste instantie de totale vernietiging van machtstructuren is, gevolgd door de vernietiging van alle kwaadaardige mensen. De profeten Daniël en Jesaja hebben hier uitgebreid over geschreven. Het was het centrale thema tijdens Jezus’ optreden. Hij kwam prompt in conflict met religieuze leiders, die hij als kwaadaardig betitelde [3]. Desgevraagd merkte hij op dat er aan de keizer gegeven moet worden wat van de keizer is, en aan God wat God toebehoort [4]. Voor de aanwezigen was het zonneklaar dat de keizer slechts het opperhoofd van een vijandige roversbende was, die geen enkel recht heeft. Vandaar dat Jezus beschuldigd werd dat hij mensen verbood belasting te betalen [5]. Jezus ging over de grenzen van politieke correctheid heen. Hij sprak met mensen over het koninkrijk van God, oftewel de vernietiging van machtstructuren. Immers, wie een politieke heerser over zich aanvaardt verwerpt daarmee God [6]. Samenvattend identificeerde hij geestelijke en politieke leiders als afval van de samenleving, vijanden van God. Ik beschouw het als een groot probleem dat de meeste mensen die zich christen noemen heulen met vijanden van God, verenigd in de overheden en religieuze systemen. Ze zijn daaraan loyaal. Ze verdedigen en beschermen die. Ze kunnen vriend en vijand niet van elkaar onderscheiden, met dank aan de geestelijkheid. De meeste atheïsten bevinden zich in dezelfde positie dankzij leraren en media.

Wat mensen ook denken, wensen en doen, één ding staat voor mij als een paal boven water: De Schepper bestaat of niet. Meer keuzes zijn er niet. Indien God bestaat, dan heeft Hij als Schepper veel grotere macht dan mensen – Zijn schepselen – en is Hij de enige en daarmee hoogste autoriteit. Hij beslist dan wat er gebeurt met de aarde en de mensheid. In dat geval maakt het koninkrijk van God, volgens de profetie hard als steen [7], daadkrachtig een einde aan alle kwaad op deze aardbol. Er is dan niets of niemand die dat kan tegenhouden. Wanneer atheïsten echter gelijk hebben, dan is de mensheid reddeloos verloren. De ene versie van ‘the Matrix’ zal de andere opvolgen, ondertussen de aarde leegrovend. Uiteindelijk zal de gehele natuur vernietigt worden, de mensheid ten onder gaan. Dat en niets anders is de aard en de eindbestemming van kwaadaardigheid. In feite is het al dan niet aanvaarden van God (inclusief Zijn wensen) gelijk aan de keuze maken tussen een hoopvol of een hopeloos bestaan. Wie houdt zichzelf voor de gek? Dat op zich is al iets om eens rustig over na te denken.

Tenslotte

Dit artikel was de laatste van deze serie. Hiermee is wat mij betreft de basis gelegd voor een eventuele vervolgserie. Aan de hand van reacties en andere ‘input’ zal ik DV vervolgartikelen voorbereiden. Daar ga ik eerst eens rustig over nadenken…

Mijn naam heb ik bewust niet vermeld, immers, de boodschap is belangrijker dan de boodschapper.

Referenties:

[1] Mattheüs 10:17Markus 13:9

[2] Romeinen 12:2

[3] Mattheüs 23:1-34

[4] Mattheüs 22:16-21

[5] Lukas 23:2

[6] 1 Samuël 8:5-18 (zie vs 7)

[7] Daniël 2:34-352:44-45Mattheüs 21:42-44

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Algemeen
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. Romee schreef op : 1

    Wie bepaalt wat normaal is? (gezond, correct,..)

    De kuddeleider.

    Iedere kuddeleider vormt een cultuur.
    Een mens is een kuddedier of een cultuurdier.
    Dit heeft alles met veiligheid en geborgenheid te maken.
    Men voelt zich veilig in een kudde en levert hier
    bepaalde vrijheden voor in bij de kuddeleider.

    Wil je meer vrijheden dan moet je zorgen dat
    je niet afhankelijk bent van de kudde en niet
    laten zien wat je hebt. (schulden, etc,..)

  2. Schrijver schreef op : 2

    Dit was het laatste artikel van deze serie.
    Feedback over de kwaliteit ervan en suggesties voor vervolgonderwerpen zijn welkom. Het helpt om aan te sluiten bij de wensen van de lezers van deze website.

  3. Ratio schreef op : 4
    Ratio

    De Schepper bestaat of niet. Meer keuzes zijn er niet

    Eens, maar hoe relevant is deze keuze? De mensheid heeft met haar beperkingen het scheppingsverhaal op ontelbare manieren verteld. Stel trouwens dat er een schepper was, dan lijkt het me zeer onwaarschijnlijk dat hij van alle planeten en alle levensvormen die er zijn en alle tijdperken zich opeens om de levensvorm homo sapiens op een kleine planeet in het zonnestelsel is gaan bekommeren. Bovendien is het zeker mogelijk dat door de scheppingsdaad het bestaan van de schepper ten einde is gekomen. Daarmee lijkt me de volgende stelling ontkracht:

    Hij beslist dan wat er gebeurt met de aarde en de mensheid

    Er is immers geen enkele zekerheid dat een schepper na de scheppingsdaad zich nog bekommert om zijn schepping. Dat is een aanname. We kunnen ons geen enkele voorstelling maken van een entiteit dat het heelal kan scheppen laat staan dat we conclusies kunnen trekken aangaande zijn intenties en drijfveren.

    In feite is het al dan niet aanvaarden van God (inclusief Zijn wensen) gelijk aan de keuze maken tussen een hoopvol of een hopeloos bestaan. Wie houdt zichzelf voor de gek

    Ik ben het helemaal eens met de stelling dat geloof hoop kan geven. Het begrip zelfbewustzijn komt met een heel donkere keerzijde, namelijk dat men beseft dat het zelfbewustzijn eindig is door de dood. Er is echter geen enkele zekerheid dat we de wensen van god kennen. Er zijn tal van uiterst creatieve interpretaties van het opperwezen en het hiernamaals door de mensheid bedacht. De angst voor het eindige van het aardse bestaan is door de millennia heen een drijfveer geweest voor de grootste cultuuruitingen. De bijbel behoort tot de grootste culturele verworvenheden. Welke zoals de schrijver van deze artikelserie zo succesvol betoogt wel degelijk relevantie kan hebben voor de huidige tijd en het libertarisme.

    Voor mij maakt het niet uit of iemand gelooft of niet. Het belangrijkste is dat hij het NAP aanhangt en daarmee zijn naasten respecteert. Als ik iemand overtuig dat er geen god is, dan ontneem ik hem waarschijnlijk een voor hem heel belangrijke troost. En hoop op een hiernamaals dat de onvermijdelijke dood verzacht en een kader dat zijn leven zin kan geven.

    Geloof brengt niet noodzakelijkerwijze het beste in mensen naar boven, geloof is maar al te vaak een risico voor de mensheid gebleken, net als de politieke weg van het libertarisme een groot gevaar in zich heeft. Geloof gaat bijna altijd hand in hand met de heersers en zorgt voor manipulatie. Ook dit heeft de auteur van deze serie prima aangegeven.

    Voor mij gaat het in de eerste plaats om de mens. Is hij bereid het NAP te aanvaarden of niet? Dit laatste heeft weinig met geloof of atheisme te maken. Je ziet atheisten en gelovigen het NAP negeren en er zijn zowel atheisten en gelovigen die het NAP proberen na te leven.

    Geloof zie ik als een individuele keuze. Ik kan zingeving vinden zonder geloof. Ik kan het NAP aanhangen zonder dat ik dit doe uit angst anders niet in het paradijs te geraken. Het NAP is voor mij een positieve keuze, en geen keuze omdat ik anders niet in het paradijs geraak.

    Schrijver [5] reageerde op deze reactie.

  4. Schrijver schreef op : 5

    @Jhonny Nijhoff [3]:
    Libertarisme en anarchisme zijn synoniemen. Zie mijn eerste artikel. Persoonlijk geef ik de voorkeur aan de term anarchisme, omdat libertarisme duidt op vrijheid (vaag) en anarchisme duidt op het ontbreken van een menselijke heerser (specifiek).

    @Ratio [4]:
    Je haalt een aantal interessante dingen aan. Puntsgewijs:

    – De keuze is relevant omdat daar het eigendomsrecht (over de aarde) mee samenhangt. De eigenaar beslist wat er gebeurt.

    – Actieve bemoeienis: Daar zijn boeken vol over geschreven. Spontaan komt de volgende gedachte bij mij op: Volgens het scheppingsverhaal hebben mensen bepaalde mogelijkheden en verantwoordelijkheden gekregen. Goede zorg voor de natuur bijvoorbeeld. Maar, volgens latere geschriften van profeten, ook de verantwoordelijkheid om korte metten te maken met kwaadaardigheid. Het lijkt mij, gezien vanuit het oogpunt van de Schepper, hoog tijd dat de mensheid eens zelf (actief) gaat handelen en gaat doen wat goed is, in plaats van passief te wachten op ‘ingrijpen van bovenaf’.

    Mijn hoop richt zich niet op een magische gebeurtenis ooit in de toekomst, maar meer op de mogelijkheden die mensen van de Schepper hebben gekregen om eigenhandig een eind te maken aan kwaadaardigheid. Voor mensen dat gaan doen, moeten ze eerst weten wie ze zijn (incl. mogelijkheden), wat ze willen bereiken, hoe en waarom. Deze dingen zijn tot nu toe – hoop ik – gebleken uit de artikelenserie.

    Richard [6] reageerde op deze reactie.

  5. Richard schreef op : 6

    @Schrijver [5]: Vrijheid is niet zo’n vaag begrip. Het klopt dat er verschillende opvattingen heersen over wat vrijheid betekent. Als wij echter een onderzoek starten naar de geschiedenis van het woord ‘vrij’ dan wordt veel duidelijk.

    Het woord ‘vrij’ is etymologisch verwant aan het Latijn ‘privus’ en het Oud-Indische ‘priya’ wat ‘eigen’ betekent. We herkennen meteen ook de link naar de term ‘privaat’. Iemand is dus vrij als hij over ‘het eigen’ beschikt, zijnde zijn eigen lichaam en zijn eigendommen. Vrijheid is dan de toestand waarin mensen volledig over hun lichaam en eigendommen beschikken.

    Schrijver [7] reageerde op deze reactie.

  6. Schrijver schreef op : 7

    @Richard [6]:
    Dank voor je uitleg.
    ‘Vrij’ heeft voor mij een andere smaak dan ‘zonder menselijke heerser boven zich’.
    1) De overheersing door kwaadaardige mensen is iets wat ik verafschuw.
    2) Vrijheid is relatief. Wie zich vrij voelt, hoef niet per se vrij te zijn. Daarmee bedoel ik dat gezonde relaties die vrijheid inperken, in die zin dat als je rekening houdt met anderen bijvoorbeeld bewegingsvrijheid minder wordt. Toch ben je dan niet minder vrij, het gebeurt uit liefde (= doen wat goed is voor een ander). En liefde is altijd vrijwillig. Liefde zet eigen wensen en eigenbelang soms aan de kant om het goede te doen voor anderen.

    Al met al… ik hou niet van woordspelletjes en uiteenlopende interpretaties. Vandaar dat ik anarchisme een beter woord vind, het is gewoon duidelijk. Noem het maar de charme van eenvoud 😉

    Anderzijds schrikken mensen vaak omdat ze de betekenis van het woord anarchisme vaak niet kennen. Vanuit dat perspectief is libertarisme soms tactischer om te gebruiken richting ‘het publiek’ wat eerst nog wat moet leren voor er zinnige gesprekken kunnen komen.

    Richard [8] reageerde op deze reactie.

  7. Richard schreef op : 8

    @Schrijver [7]: Mijn doel was juist om de woordspelletjes en de “new speak” rondom de term vrijheid proberen weg te nemen door te wijzen op de oorspronkelijke betekenis van het woord.

    Ook de term anarchie is niet meer zuiver. Sommigen zien het als een synoniem voor chaos. Dat is echter geheel niet de (oorspronkelijke) betekenis. Ik ben het met u eens dat de term anarchisme minder aangetast is dan de term vrijheid.

    Echter zijn er verschillende varianten van anarchisme. Ze gaan -zover mij bekend- allemaal uit van het zelfbeschikkingsrecht. Echter ten aanzien van (privaat) eigendom verschillen ze nogal.

    Schrijver [9] reageerde op deze reactie.

  8. Schrijver schreef op : 9

    @Richard [8]:
    We proberen hetzelfde, namelijk “woordspelletjes en de “new speak” rondom de term vrijheid proberen wegnemen door te wijzen op de oorspronkelijke betekenis van het woord.”

    Het principe uit 1984, manipulatie met taal, is volop in gang. Lastig… (los van de gedachtenpolitie 😉 )

    Ik weet het, ook het begrip anarchisme is allang vervuild geraakt. Vandaar dat ik in het 1e artikel even wees op de oorspronkelijke betekenis. Ik vrees dat het over een hoop hoofden is heengegaan.