Energy_wind_farm_desert_islandHomesteading is het verkrijgen van eigendom over bijvoorbeeld land door je arbeid met de hulpbron te mengen. Op die manier heeft de mens zich uitgespreid over grote delen van de aarde en deze geclaimd. Het is een kernwaarde van libertarisme. Die ik bij deze kritisch beoordeel.

Als je land bewerkt en van een oorspronkelijk woeste grond door het rooien van bomen, het verwijderen van stenen en het ploegen nieuwe landbouwgrond maakt kan je je eigenaar noemen van dat land. Je kan het verkopen. Je mag er zelf de vruchten van plukken. Het is aan jou. Dit is de theorie.

Als je echter vertrekt en het land laat terugkeren tot de woeste staat dan verlies je je eigendomsrechten. Tot hier lijkt het duidelijk.

Je kan de volgende kritiek hebben. Hoeveel arbeid is nodig om je het land eigen te maken? Even afgezien van de indianen. In Noord Amerika kwamen eerst de huidenjagers. Deze bouwden een trappershut en zetten wat vallen. Is dit genoeg om eigenaar te worden? Daarna kwamen boeren die schapen of runderen lieten grazen. Is dit genoeg om eigenaar te worden? Wat nu als men hier en daar wat hekken bouwt om de koeien bijeen te houden? Als je dat niet doet, en er komt een landbouwer? Die voor het eerst ploegt en eigenlijk echt voor het eerst arbeid investeert in de grond? Wie wordt er eigenaar? De vallenzetter? Of is de vallenzetter slechts eigenaar van zijn trappershut omdat de vallen het land niet verrijken? De veehouder die zonder verbeteringen runderen laat grazen? Of is die slechts eigenaar van de gebouwen die hij neerzet? Omdat hij verder het land niet heeft verrijkt? Wat nu als hij een vijver aanlegt voor zijn vee? Wordt dan de hele vallei zijn eigendom of alleen de vijver?

Afijn, u begrijpt mijn eerste kanttekening bij het homesteading principe.

Een tweede kanttekening is die van het begrip eigendom. Als ik volledig eigendom heb moet ik ook mijn boerderij kunnen laten vervallen, zonder het eigendomsrecht op die grond te verliezen. Anders ben ik geen volledig eigenaar. Het homesteading principe stelt grenzen aan wat ik met mijn eigendom mag doen, ik mag het niet laten vervallen tot de natuurlijke staat en nog steeds eigendomsrechten claimen. En daardoor ben ik geen volledig eigenaar zolang het homesteadingsprincipe van toepassing is. Ik heb niet de optie om mijn stuk grond tot woeste grond te laten worden. Als ik het vanuit ecologisch oogpunt wenselijk vind om een stuk woeste grond als toevluchtsoord voor de fauna te scheppen kan ik dat wel doen, maar op het moment dat de menselijke invloed achterwege is, dan staat het eenieder vrij dit te homesteaden en in bezit te nemen.

Ten derde, net als het lastig is te bepalen wanneer je eigenaar bent van een land, hoeveel verbeteringen moet je toepassen, geldt de vraag hoever jouw verbeteringen moeten vervallen totdat je eigendom verliest. Is dat als de leggers van je hek voor de helft gebroken zijn? Of moeten ook de staanders van je hek gebroken zijn?

Ten vierde, natuur is een schaars goed. Dat men net als bijvoorbeeld een goede fles wijn wil bewaren voor toekomstige generaties. Zelfs zonder het op enige mate te exploiteren moet men eigenaar kunnen worden van een gebied dat men met rust wenst te laten.

Een voorbeeld van het niet erkennen van natuur als schaars goed. Stel, je wil een eiland met wegrottende mijnbouwinstallaties kopen. Dit doe je. Als je nu de roestende tanks waar olie en chemisch afval uit druipt verwijdert en ook alle andere resten, en de natuurlijke staat voor veel geld herstelt zou je juist je eigendomsrecht verliezen! En de eerste de beste die er een paar roestige olietanks neerzet, en een hutje bouwt en wat schapen laat grazen wordt de nieuwe eigenaar…..

Afijn, zomaar wat kanttekeningen om u te prikkelen……… Kijken wie het homesteading principe kan verdedigen……

16 REACTIES

  1. Ik zie wel wat in dat eiland met die lekkende oliecontainers… Lekker rustig met mevrouw Pendragon een beetje relaxen. Geen roverheid in de buurt. Helemaal goed. Is dat genoeg homesteading?

  2. Dat homesteading een kernwaarde van het libertarisme is, klopt niet. Wel van het libertarisme waar er hier meestal over gesproken wordt, de rechterkant van het libertarisme, met bijbehorende sterke vormen van eigendomsrecht. Maar er zijn ook vormen van libertarisme die dit niet hebben. Het geo-libertarisme bijvoorbeeld zegt dat de grond eigendom is van alle mensen binnen een samenleving. Het kan geen individueel eigendom zijn, omdat land niet gecreëerd wordt door mensen, in tegenstelling tot bv kapitaalgoederen.

    Verder kan het van belang zijn waarom je het homesteading principe aanhangt. Dit kan om twee redenen, namelijk omdat het eigendom een logisch gevolg is van het mixen van arbeid met het land (dan kom je inderdaad bij die kritieken die in het stuk worden genoemd). Of vanwege economische redenen, puur omdat dit de beste manier is om conflicten over schaarse goederen te voorkomen en dit over het algemeen de meeste welvaart oplevert.

    Ratio [5] reageerde op deze reactie.

  3. @Kees [3]: Het geo libertarisme ontkent volgens mij dat verbeteringen aan land kunnen worden toegebracht. Stel, je bouwt een afwateringskanaal waardoor voorheen onbruikbaar land veel nuttiger wordt.

    Mag je dan een rekening aan de gemeenschap presenteren? Of is het dan niet simpeler dat je eigenaar wordt van het land dat voorheen onbruikbaar was?

    Ik ben hier niet helemaal in thuis, wellicht kan jij of iemand anders eens een verhandeling over geo libertarisme schrijven?

    Kees [7] reageerde op deze reactie.

  4. @Ratio [5]:
    Mijn kennis hierover komt ook grotendeels van wikipedia dus zo goed ben ik er ook niet in thuis.
    Waar het op neer komt is dat wanneer je een stuk land gebruikt om op te wonen of te werken, je de samenleving iets schuldig bent (vanwege het uitsluiten van mensen van iets dat niet jouw eigendom is).
    Meestal als vorm van een overheidsbelasting, maar er is ook een anarchistische variant die zegt dat het via private organisaties geregeld kan worden. Bij dat laatste heb ik m’n bedenkingen of het überhaupt mogelijk is.

    De theorie is wel sympathiek maar je blijft toch wel met grote problemen zitten als wie er precies bij die samenleving hoort en de rekenmethode over welk bedrag je schuldig bent. En het grootste probleem dat er wsl een overheid nodig is.

  5. Is homesteading alleen van toepassing op land? Stel, je wil een leegstaand gebouw gaan opknappen en bewonen. Een gebouw dat al enkele jaren leeg staat en waar de vorige gebruiker (eigenaar?) niets aan doet. Geen gebruik, geen onderhoud, niets van dat alles.

    Sommigen zouden dat ‘diefstal’ noemen. Maar iets gebruiken waar een ander afstand van heeft gedaan is niet automatisch diefstal.

    Ratio [9] reageerde op deze reactie.

  6. @Naam * [8]: Je kan homesteading ook op andere zaken van toepassing verklaren, radio frequenties, ideeen, etc.

    Het bezetten van een gebouw dat de eigenaar laat vervallen kan wel degelijk beschouwd worden als een vorm van agressie. Net als een auto die al 5 jaar stil staat op een boerenerf niet zomaar door een derde mag worden geclaimd. Hier zit volgens mij een zwak punt in het homesteading principe, het holt je eigendomsrecht uit. Als ik een gebouw wil kopen en het laat vervallen dan is dat mijn keuze. Door huurbescherming icm de onderhoudskosten en het puntensysteem kan het laten vervallen van een pand en hopen op betere tijden het enige renderende zijn. Als je dan ook nog eens door krakers je eigendom kan verliezen dan is dat wel erg zuur. Iets laten vervallen is niet altijd afstand doen van iets.

  7. Beste Hub Jongen [1]: Als eenmaal alle grond ge-homestead is, komt er automatisch een prijsvorming tot stand en dan is er een eenvoudiger manier van kopen/verkopen

    Inderdaad. De crux is volgens mij deze. We leven in een aparte situatie, de staat heeft in veel landen nog grote delen van de grond in bezit. Dit zou via een veiling oid moeten worden geprivatiseerd en dan raken we in een situatie dat alle dan wel bijna alle land privaat eigendom is. We hebben dan het homesteading principe met al zijn beperkingen niet meer nodig.

  8. @Hub Jongen [1]:

    Middels wet- en regelgeving, waarnaar iedere beschaving zich ook ontwikkeld heeft. Wat de een gebruik vindt, vindt de ander verwaarlozing, dus dat zal in regelgeving vastgelegd moeten worden. Het principe is nu, dat de grond van jou is, wat je er ook mee doet. De overheid kan je wel dwingen om de grond te gebruiken. Voorts wordt de door jou gekochte grond niet afgetrokken van de oppervlakte van het land, waardoor je eigenaarschap niet meer dan een gebruikersrecht is.

  9. Uiteindelijk moet je in een libertarische wereld alles gewoon in overleg met je medemensen doen.

    Ik snap het probleem niet zo wat betreft verval, zolang jij in dat krot woont/werkt/leeft is het NAP toch indirect een bescherming tegen het verliezen van je eigendom?
    Als je er niet woont/werkt/leeft of wenst te onderhouden waarom is het dan het probleem?

    Vanwege de oplichters van het bankiers gilde zien veel mensen vastgoed/land als een veilige investering, koop goud want dat kunnen ze niet bijdrukken, of koop land want het wordt niet meer gemaakt. (nou ja kleine stukjes hier en daar)

    Dit heeft best wel vervelende gevolgen voor een groot deel van de mensen, zij zijn permanent te gast waar ze ook gaan of staan,niet zozeer omdat iemand anders het land gebruikt maar enkel omdat een ander het “bezit”, overheden zijn ook notoire land hoarders die met geweld grote stukken land claimen maar niet gebruiken, of erger nog misbruiken voor bv kernproeven. Waarom zouden we dit gedrag dan wel ok vinden als een persoon dit doet?

    Ratio [13] reageerde op deze reactie.

  10. @igor [12]: Als je er niet woont/werkt/leeft of wenst te onderhouden waarom is het dan het probleem? Dat je eigendomsrecht volgens het homesteading principe vervalt. Niet alleen woeste grond van de overheid mag worden bezet en in cultuur gebracht, ook woeste grond van particulieren. De optie bezit aanhouden dat je niet verzorgt betekent dat iemand anders de eigendom kan claimen als hij het wel ontwikkelt. Ook al vertegenwoordigt de woeste grond waarde.

  11. @Ratio [6]: Volgens mij gaat homesteading niet over het al dan niet aanbrengen van verbeteringen, maar om wie wat voor het eerst in gebruik/bezit neemt. Dus een zandkasteel op een strand bouwen is wel degelijk een valide manier van homesteading. En wel van exact dat deel van het strand waar het zandkasteel zich op bevindt en uiteraard het (zand van het) kasteel zelf. Iemand die dat zandkasteel zonder toestemming van de eigenaar vernietigt, pleegt een daad van agressie.

    De basis van Locke’s theorie van eigendomsrechten berust op creatie. Maar creatie is niet de bron van eigendomsrechten. Het feit wie wat voor het eerst in bezit neemt vormt de basis voor eigendomsrechten.

    Als ik een steen opraap en in mijn broekzak stop, breng ik ook geen verbeteringen aan aan die steen. Betekent dit dat ik dan niet de rechtmatige eigenaar ben? Toch wel. Ik ben de eerste gebruiker van die steen. Of beter: de eerste die de steen in bezit heeft genomen. Hoe en waarvoor ik de steen ga gebruiken is dan verder niet meer relevant.

    Als ik het roestige hek van mijn buurman voorzie van een nieuw laagje verf (en aldus verbeteringen aanbreng) word ik ook niet de eigenaar van dat hek. Hij is de eigenaar omdat hij het materiaal van het hek zelf via homesteading in bezit heeft genomen of b.v. het van iemand heeft gekocht die het op zijn beurt via homesteading in bezit heeft genomen. Zou hij het hek zelf gebouwd hebben met gestolen materialen is hij dan de eigenaar van het hek omdat hij het gebouwd heeft? Nee, omdat creatie (aanbrengen van verbeteringen) niet de basis van eigendomsrechten vormt.

    Het plaatsen van hekken om grond als onderdeel van homesteading dient vooral om grenzen aan te geven, zodat voor anderen duidelijkheid wordt verschaft over wat wel en wat nog niet in gebruik is genomen c.q reeds in bezit is van een ander in geval grond zich in een (zo goed als) natuurlijke toestand bevindt.

  12. Ik zou dit soort vragen (kanttekeningen bij homesteding) graag in een wat grotere cirkel neerleggen. Herman Hoppe, Stephan Molyneux, Mises e.d.

    Schrijver Ratio, heb je al wat rondgekeken wat dat soort denkkoppen hierover zeggen? En met welke elementen ben je het wel/niet eens en waarom wel/niet?

  13. Wat laat, maar een interessante vraag.

    Ik bekijk dit vanuit het NAP, heeft iemand een geografisch gebied in gebruik, dan is het beletten van dit gebruik een agressieve daad.
    Heeft iemand een gebied in gebruik gehad, maar oefent dit niet langer uit, dan is (ook zonder verval) het gebreid vrij voor anderen om in gebruik te nemen. Er wordt immers niemand geweld aangedaan.

    De vraag is natuurlijk wel waar je dan de grens van “niet in gebruik” legt. Een paar uur is zeker niet voldoende, eeuwen daartegen veel te lang. Redelijkerwijze denk ik dat er sprake van moet zijn dat een nieuwe gebruiker een vroegere gebruiker moet compenseren wanneer deze hiertoe een claim uit. De hoogte van de compensatie zou evenredig moeten zijn met de nog voorhanden verbeteringen van de vorige gebruiker. Wanneer alle verbeteringen vervallen zijn, dan is zo’n claim niet langer geldig.

    Let wel dat dit met de huidige normen en waarden nog steeds op problemen zal stuiten omdat er emoties (“dit is van mij”) in het spel zijn. In een puur NAP samenleving zouden deze emoties waarschijnlijk niet langer spelen en daarmee treden dan ook de problemen niet langer op.

Comments are closed.