Afgezien van Marx of afgezaagde socialistische stokpaardjes. Is er een theoretische grondslag voor nivellering? Ja die is er. We gaan dan uit van het maximale nut. De meesten onder ons zijn zich bewust van het afnemende grensnut. Dit is best wel een logisch uitgangspunt. Je geeft immers je geld eerst uit aan de belangrijkste zaken. En daarna aan minder belangrijke zaken. Om met zaken als electrische pantoffelwarmers te eindigen. Het gevolg van je geld in deze volgorde uit te geven is dat iedere euro extra inkomen je minder bevrediging zal schenken dan de euro daarvoor. Gewoon omdat je belangrijkste behoeftes al vervuld zijn.

Je kan nu de term sociale welvaart introduceren. In hoeverre hangt de sociale welvaart in een land af van de inkomensverdeling?

Een simpele benadering is dat de sociale welvaart van een land gelijk is aan de optelsommen van de individuele inkomens. Er is geen rol weggelegd voor een overheid om nivellerende maatregelen te treffen.

Je kan ook een verfijning aanbrengen. Stel nu dat je twee landen hebt. Er is land A met honderdduizend inwoners waar de top 1 procenters ieder 1 mln euro per jaar verdienen, en de 99 procent van de rest net iets meer dan tienduizend euro per jaar verdienen. Dit betekent dat er volgens de simpele definitie van sociaal welzijn 2 mld inkomen is in dit land. Er is een ander land, land B, met evenveel inwoners en die hebben allemaal een gelijk inkomen van 20 k. Volgens de simpele definitie van sociaal welzijn zijn deze twee gevallen gelijkwaardig.

Aannemende dat de wet van het afnemende grensnut geldig is, dan moet het toch zo zijn dat in het tweede land het maatschappelijk nut, de sociale welvaart, hoger is? 99 procent verdubbelt zijn inkomen en heeft dus een veel grotere behoeftebevrediging dan eerst. De afname van de behoeftebevrediging van de top 1 percenters staat in geen verhouding tot de toename in behoefte bevrediging van de rest van de samenleving.

Een maatstaf van sociale welbevinden zou dit moeten meenemen, en dus bijvoorbeeld de sociale welvaart van een land meten als de sociale welvaart van de armsten. Of een gewogen maatstaf. Inkomensherverdeling lijkt dus een logische stap om het welbevinden in een land toe te laten nemen.

Waarom is sociale welzijn dan toch een dwaling?

Er is een moreel aspect. Sociaal welzijn vereist gedwongen inkomensoverdrachten. Het vereist onderwerping van het individu. De economisch succesvollere medemens moet meer dan de helft van zijn inkomen overdragen aan de economische zwakkeren. De meeste rijkere mensen zullen niet uit vrijwilligheid de helft of meer van hun inkomen afdragen. Sociaal welzijn is slechts mogelijk door de individuele vrijheid op te geven. Dit nadeel, onderworpenheid ipv vrijheid, wordt in de maatstaven voor sociaal welzijn niet meegenomen. Het schenden van iemands vrijheid door hem gedwongen de helft of meer van zijn inkomen af te nemen is een grotere misdaad tegen de moraliteit dan een ongelijke inkomensverdeling. Een ongelijke inkomensverdeling is immers een natuurlijk optredend fenomeen.

Er is een praktisch aspect. De economische succesvollere medemensen uit land B zullen ofwel minder hard gaan werken als ze toch bijna alles moeten afdragen, of vertrekken naar land A. Er zal een economische krimp plaatsvinden.

De verfijnde benadering van sociaal welzijn is oneerlijk, deze theoretische maatstaf neemt wel de baten mee, maar niet de kosten (het vereist immers onderworpenheid). Deze tunnelvisie is iets waar de moderne wetenschap zich wel vaker schuldig aan maakt. Helaas is een groot deel van de moderne samenleving op deze dwaling van nivellering gebaseerd.

Slotwoord

Volgens mij is gelijkheid onnatuurlijk. Gelijkheid nastreven is een van de domste beslissingen van de mensheid. Diversiteit staat voor mij voorop. We moeten echter niet streven naar een inclusieve samenleving. Niet alle diversiteit is gewenst. P, de moordenaar van Anne Faber, bijvoorbeeld, zou best uitgekotst mogen worden. Evenals de groep uitzuigers die zich op moraliteit beroepen. (in het verleden de kerk, thans de politici die claimen dat een betere samenleving slechts mogelijk is door dwang onder hun leiding). Je hebt daarnaast de uitzuigers die zich niet op moraliteit beroepen, de gewone criminelen. Ook deze zou je kunnen buitensluiten.

Je moet ook niet leven voor een ander. Je leeft voor jezelf. Vrijheid is niet het hoogste doel. Velen geven vrijwillig een deel van deze vrijheid op om bijvoorbeeld een gezin te stichten. Vrijwillig beperkingen opleggen aan je vrijheid kan je gelukkiger maken dan maximale vrijheid nastreven. Besef ook dat je als mens een groepsdier bent. Het zal je veel voldoening schenken als je vrijwillig zwakkeren helpt. Zo zit je nu eenmaal genetisch in elkaar. Dus geef vrijwillig hier en daar je vrijheid op en deel wat van je geld of tijd of liefde met andere mensen.

Als je wenst te streven naar maximaal nut in een samenleving, neem dan afstand van onderwerping. Neem afstand van de gedachte dat gelijkheid nastrevenswaardig is. Neem afstand van politici en criminelen. En geef en deel vrijwillig om jezelf en anderen te helpen.

6 REACTIES

  1. Blijkbaar is maximaal grensnut gerelateerd aan consumptie en wordt de afname daarvan als argument vóór nivellering gebruikt. Daarbij wordt gemakshalve de andere optie, nl. sparen i.p.v. consumeren, over het hoofd gezien. Wat te doen met degene die spaart om kapitaal te hebben om bijv. een eigen bedrijf te beginnen ? Of extra op de hypotheek af te lossen ? Ook maar nivelleren ?

  2. Toen ik gisteren dit artikel tevoorschijn zag komen… was het eerste dat opviel het kopje. Zonder Ratio zelf op de korrel te willen nemen… weer een typisch geval van misleiding begint bij het begin. Zo gaat dat met denkbeelden. En daarna volgen de logische redeneringen. Die best logisch zijn, gezien de denkbeelden. Maar toch. Als het voorgehouden plaatje misleidend is, zullen de redeneringen die daarna komen dat logsischerwijs ook zijn. Dat moet je ‘zien’, om het maar zo te zeggen.

    De kop als boegbeeld van een praatplaatje:
    Theorie: Dat woord begint met ‘theo’. God of goden. Vandaar theologie. Overal waar ik ooit het woord theorie heb gebruikt, was dat bedoeld als kennis. Kennis om op te schonen, te structureren etc. Het woord theorie heeft de bijsmaak van god of goden die iets te vertellen hebben, waar anderen zich dan maar naar moeten richten. Kennis die meestal wel besmet is geraakt met bepaalde denkbeelden en nog opgeschoond moet worden.
    Grondslag: Klinkt mooi. Als in het Romeins-christelijke wereldje een ‘katholieke grondslag’, ‘protestante grondslag’ of voor mijn part grondwet. Klinkt allemaal heel degelijk. Als Jezus die het heeft over een huis wat je op een stevig fundament bouwt, niet op (drijf)zand. Maar toch. Het blijft een oppervlakkig verhaal. De bodem van een woonark is immers ook een stevig fundament. Wat op water drijft. En op vulkanisch actieve grond kun je prima bouwen. Even een betonnen vloertje storten en hoppa. Je hebt je grondslag geregeld.
    Nivellering: Leuk klusje voor vermeende goden. Net als egaliseren. De verandering komt in beide gevallen ‘van bovenaf’. Bij stroming in water of een vulkaanuitbarsting komt de verandering ‘van onderuit’ of misschien ergens van de zijkant.

    Tsja. Een kopje als boegbeeld is zo’n gevalletje van een goed begin is het halve werk. Meestal weet je al genoeg als je er eventjes naar gekeken hebt. Al is het maar in een flits. Geflitst! Overtreding!

    De term afnemende grensnut is een mooie. Maar niet met dit boegbeeld. Om die term te koppelen aan grondslag, gangbare beeldtaal en gangbare vooroordelen: Iemand is ergens of uit bepaalde ouders geboren en wordt ‘dus’ verondersteld bijvoorbeeld een ‘holle aarde’ (leeghoofd) te zijn die prima gevuld kan worden met de wensen en eisen van anderen. Gezien de algemeen aanvaarde grondslag niets op tegen. Toch? En wat te denken van iemand die boos wordt? Aha, daar is een aardbol met kennelijk gloeiend hete kern. Heel mooi als je toevallig op zoek bent naar spierbundels. Die kun je dan mooi gebruiken. Gezien de algemeen aanvaarde grondslag niets op tegen. Toch? En wat te denken van iemand die in de eigen belevingswereld een ‘ondergrondse stad’ heeft gebouwd, met allerlei intelligentie daarin? Die kan prima gebruikt worden. Gezien de algemeen aanvaarde grondslag niets op tegen. Toch?

    Ondertussen zijn er feiten die doodleuk over het hoofd worden gezien. Iemand is niet als leeghoofd geboren, maar dat geworden na voldoende karaktermoorden á la “dit mag niet, dat moet” en zo verder. Iemand is iet als heethoofd geboren, maar heeft kennelijk teveel last gehand van rottig gedrag om zich heen. Iemand is niet als intellectueel rekenmonster geboren, maar heeft zichzelf getraind om weerbaar te zijn tegen rottig gedrag om zich heen; een andere coping-strategie. In plaats van symptomen te (veroorzaken,) verwelkomen en gebruiken, kan er ook aan oorzaken gedacht worden. Dan moet je echter wel een ander setje denkbeelden als boegbeeld hanteren. Voor andere redeneringen en uitkomsten.
    Laten we eerlijk zijn; niemand speelt graag leeghoofd, heethoofd, vuurspuwer of intellectueel rekenmonster. Dat zijn activiteiten ‘bij gebrek aan beter’. Hoewel dat laatste nu precies is waar allerlei individuen en landen door voortgestuwd worden. Zo hoort dat. Dat heet beschaving. Met dank aan valse profeten zoals de paus.

    Het slotwoord van het bovenstaande artikel blijkt uit een aantal sloten te bestaan die denkprocessen en een hele situatie, leefomgeving en zelfs wereldorde op slot kunnen zetten. Er blijken ook wat sleuteltjes tussen die slotwoorden te liggen. Dit riep gisteren direct een herinnering op, aan een feitelijk waargebeurd verhaaltje:

    Als ongeveer 13-jarig jochie, sloop ik als mijn ouders eenmaal sliepen soms het huis uit. Bij één gelegenheid besloot ik eens met een sleutel te proberen welke deuren ik daarmee kon openen. In flatgebouwen. Noem het maar ontluikende interesse. Dat lukte bij een aantal deuren, met ‘ouderwetse sloten’. Het ging mij erom of ik die deuren open kon krijgen. Wat er achter die deur zat interesseerde me niet. Toen ik een flatgebouw uit liep, bleek er een ome agent op straat rond te lopen. Hij vroeg; wat doe je zo laat buiten? Dan moet je gaan oppassen, want ook toen al zag ik agenten als handlangers van een bezettingsmacht. Ik reageerde door te zeggen dat ik niet kon slapen. Hoewel ik er niet bij vertelde dat ik dat niet wilde. En al helemaal niet wat ik aan het doen was, want dat zou dan op een praatje met ouders en misschien een bezoekje politieburo uitdraaien. De sul trapte in mijn verklaring. Waarna ik nog wat deuren ging openen 😀 Niet om te jatten, maar gewoon, om eens te kijken hoe die sloten zouden reageren. Iets dat ik later op andere manieren heb uitgeprobeerd, maar dan meer om eens te zien wat de ‘toegangscode’ zou zijn om een leuk gesprek met een ander op gang te brengen. Dit kan gekoppeld worden aan een persverklaring die ik recent schreef over de individuele geest als kluis, zie hier.

    Het valt me nogal op dat er veel moeite wordt gedaan om met een hele foute ‘toegangscode’ bij anderen aan te kloppen en dan nog te verwachten dat anderen daar blijer van worden ook. Dat is niet logisch. Hoewel er met voldoende manipulatie, dwang en geweld misschien wel enig gewenst gedrag uit kan komen. Daar wordt dan kennelijk op gehoopt, maar eigenlijk is dat een religieus verhaal dat meer bij een paus thuishoort. Ook al zal een paus dat nooit toegeven.

    Gisteren begon ik met het schrijven van een Engelstalig verhaal over oorzaken van agressie. In die taal kun je weer andere taalgrapjes uithalen. Vertaald naar deze context: Als je met de juiste ‘toegangscode’ bij iemand aan komt, dan zal er geen agressie ontstaan. Wordt het echter toch geprobeerd, op een andere manier, met een andere ‘toegangscode’, dan kom je op een woord waarvan je alleen maar letters hoeft te verwisselen om het dwangmechanisme te doorzien: Eerst ‘rape’, daarna ‘reap’. Echter:
    Een verkrachtte vrouw zal een vent nooit de kwaliteit schenken die er uit vrije wil we zou zijn. Wat ook geldt voor iemand die geen andere keuze lijkt te hebben dan ergens een baan aanvaarden. En dan maar klagen dat ‘het vuur’ in een collectief project genaamd ‘beschaving’ langzaam dooft… waarna wanhopige pogingen volgen om anderen wat op te stoken. De oorzaak van zo’n verschijnsel kan heel simpel gevonden worden in scholing die niet voorbereidt op individuele autonomiteit in de rol van bijv. freelancer. In het gelid van een ander meegaan of daar desnoods voorop marcheren is funest voor het innerlijk, met allerlei uitwerkingen.
    Tsja… die boegbeelden hé? Hoe zit dat? Het probleem bleek de oplossing, waarna de oplossing een probleem bleek, waarna volgende oplossingen tot een probleem werden gemaakt. Zoiets. Hoe schiet je jezelf in je eigen voet? Nou… bijvoorbeeld door traditie te gehoorzamen en oogverblindend mooie oplossingen te presenteren? Zo ‘mooi’ en verblindend dat er blinde vlekken en dode hoeken door ontstaan…

    Bertuz [5] reageerde op deze reactie.

  3. Het ging verkeerd met één woordje vet maken. Helaas werd heel die alinea vet. Maar toch. Komt eigenlijk wel goed uit. Zodra iemand begint te praten over grondslag of fundament, kun je jezelf afvragen of er voldoende de diepte in gedacht wordt. Want ‘beschaving’ veroorzaakt juist daar allerlei onnodige problemen. Middenin de kern. Omdat dat zo hoort. Althans, volgens anderen. Waarna jij met die denkbeelden besmet bent geraakt, tenzij je jezelf ervan verschoond hebt.

  4. Ratio: Normaliter corrigeer ik mezelf, in dit geval kan dat niet. Zou jij of een andere beheerder van Vrijspreker die vette alinea in reactie 2 willen corrigeren zodat alleen het eerste woord vet is? >>>> EDIT: done

  5. @Nico [2]: Grappig. Iedereen wordt misleid. Bijna iedereen, sorry. Nico niet. Maar jammer genoeg kom je niet verder dan dat slechts op te merken. Soms dan. Sorry. Dan volgt er een verhaal waar het woord gezond een rol in speelt. Kennelijk het criterium. Maar wel slechts een criterium. En wellicht wordt ook jij daar mee misleid. Waarom zou dat woord nu net het enige zinvolle criterium zijn. En waarom heb jij slechts die gave om dat te zien?

    Nico [6] reageerde op deze reactie.

  6. @Bertuz [5]: Gaat het je om de inhoud of om de boodschapper? Als een boodschap om (geestelijke) hygiëne draait, zou je ‘ns kunnen kijken of je jezelf een beurt moet geven… of dat nodig is of niet.

    En nee, ik heb geen gave(n). Dat is zo’n gaaf woord dat misbruikt wordt om anderen te verleiden iets te gaan doen waar ze zelf te beroerd voor zijn. Zoek maar eens op internet hoe religieuzen het hebben over ‘gaven van de geest’ en wat ze daarmee bedoelen. Gebruikt worden door God en zo. Capaciteiten is een ander verhaal, neutraler. Als een motor in jezelf die je aanstuurt of niet. Om redenen. Oorzaken en gevolgen en zo.

    @Ratio: Dank!

Comments are closed.