De fiscale crisis in Spanje lijkt erg op de Griekse. Simpel gezegd groeien de overheidsuitgaven sneller dan de particuliere economie. En wanneer naties de Gouden Regel van het fiscaal beleid schenden, betekent dat een groeiende fiscale last en – als het lang genoeg wordt gehandhaafd – een recept voor chaos.

Maar sommige politici in het land leerden niet van die ervaring. De natie heeft nu een extreemlinkse regering die gaat testen hoe lang het duurt voordat er een grote fiscale crisis ontstaat. En zelfs op de gevestigde orde gerichte experts maken zich zorgen. In een artikel afgelopen juni voor Bulwark waarschuwden Desmond Lachman en John Kearns dat Spaanse politici de natie in een precaire fiscale positie brachten.
De Spaanse economie herstelde zich pijnlijk traag van de economische recessie van 2008, waarin het bbp met 4 procent daalde. In het afgelopen decennium was een belangrijke reden voor de slechte economische prestaties van Spanje de noodzaak om zijn overheidsfinanciën te herstellen die ernstig werden aangetast door de ineenstorting van de huizenbubbel. De door het coronavirus veroorzaakte recessie in Spanje zou de ineenstorting van de huizenmarkt van 2008 er nu uit kunnen laten zien als een kleine hobbel. Het Spaanse BBP zal naar verwachting met bijna 13 procent krimpen. Net als in 2008 zullen de Spaanse overheidsfinanciën er zeker onder lijden.
De staatsschuldquote van het land zal tegen het einde van dit jaar stijgen tot 120 procent – een niveau dat aanzienlijk boven de piek van 2010 ligt. Een andere verontrustende projectie is de tol die de recessie zal eisen op het bankwezen. Spaanse banken zijn de huidige crisis ingegaan met één van de kleinste kapitaalreserves van Europa.
In feite kan geen enkel verstandig persoon nog vertrouwen hebben in enig aspect van de Spaanse economie, niet alleen in het banksysteem. Een paar dagen geleden schreef Daniel Raisbeck een column voor Reason over de neerwaartse spiraal van het land. De coalitie PSOE-Podemos is niet alleen de meest linkse regering van Spanje sinds het land de democratie herstelde na de dood van dictator Francisco Franco in 1975. Momenteel is het ook de meest linkse regering in de hele EU. Zoals te verwachten valt, heeft dit geleid tot een oneindige reeks aan progressieve hobbyprojecten, clientelisme, een stortvloed aan schulden, rap toenemende overheidsuitgaven en belastingverhogingen.
De overheidsbegroting voor 2021 omvat ook recordniveaus van uitgaven nadat de uitvoerende macht het plafond voor niet-financiële uitgaven met meer dan 50 procent verhoogde. De Spaanse regering heeft ook van de huidige crisis gebruik gemaakt om drastische belastingverhogingen op te leggen. Deze omvatten een regeling voor “belastingharmonisatie” – een eufemisme om af te komen van fiscale concurrentie – die een einde zou maken aan de vrijheid van autonome gemeenschappen. De Spaanse regio’s kunnen deels hun eigen beleid bepalen met regionale tarieven.
Laten we nu een paar extra passages uit het artikel bekijken. Een van de redenen waarom fiscale centralisatie negatief is, is omdat het meer slecht beleid zal subsidiëren. Dat gebeurt nu. De uitgaven van Spanje zullen worden gesubsidieerd met € 140 miljard ($ 172 miljard) aan EU geld, onderdeel van een “herstelfonds” dat afgelopen juli op een noodtop in Brussel werd overeengekomen.
Het is ook vermeldenswaard dat hogere belastingen niet noodzakelijkerwijs meer inkomsten opleveren. Dit is een les die Spaanse politici al hadden moeten leren vanwege fouten van de centrale overheid. Ze hebben ook bewijzen op regionaal niveau. Catalonië heeft een grotere bevolking dan Madrid en legt hogere belastingtarieven op, maar het ontvangt minder inkomsten. Hoewel Madrid enkele van de laagste tarieven van het land hanteert voor successie- en inkomstenbelastingen, haalt de regio € 900 miljoen ($ 1,1 miljard) meer aan belastingen per jaar op dan het veel meer interventionistische Catalonië volgens econoom José María Rotellar.
Zoals je zou verwachten, vinden politici in Catalonië dat de lagere belastingtarieven van Madrid ‘fiscale dumping’ zijn en pleiten ze voor belastingharmonisatie. De belangrijkste wetgever van Madrid reageert zeer behendig. De Republikeinse linkerzijde van Catalonië, de pro-Catalaanse onafhankelijkheidspartij die Sánchez toestond president te worden, beschuldigde Madrid onlangs van het toepassen van “fiscale dumping”. Isabel Díaz Ayuso, de voorzitter van de Popular Partido van de Gemeenschap van Madrid, verklaarde dat “als Catalonië fiscale harmonisatie wil, ze hun eigen belastingen moeten verlagen”, een verwijzing naar de notoir hoge belastingniveaus in die regio.
Laten we afsluiten door terug te keren naar het algemene onderwerp: of het een goed idee is voor de Spaanse regering om de belastingdruk van het land uit te breiden. De linkse politici die momenteel de leiding hebben, voeren de gebruikelijke argumenten in de klassenoorlog om ‘de armen te helpen en de rijken te straffen’. Elke keer als ik dat soort onzin hoor, moet ik denken aan dit adembenemende verhaal over hoe mensen met een bescheiden inkomen worden gewurgd door dit soort drogredenen. Stel je voor dat je maar € 1000 per maand verdient en tweederde van je inkomen verliest aan de overheid?!? Geen wonder dat Spanjaarden slimme manieren bedenken om hun belastingdruk te verlagen.

 

2 REACTIES

  1. Vermoedelijk worden alle schulden kwijt gescholden. Als dat wereldwijd gebeurt, hoeft dat geen probleem te zijn. De banken die nu schulden opkopen, kunnen die schulden kwijt schelden. Lijkt mij geen probleem te hoeven zijn. Zolang het maar wereldwijd geschiedt.

Comments are closed.