Pieter Omtzigt (CDA) is in zijn functie als Tweede Kamerlid op zwaktes van het Nederlands staatsbestel gestoten en stelt een aantal aanpassingen voor om de rechtsstaat te herstellen. De LP neemt Omtzigt’s suggestie voor een “nieuw sociaal contract” op en werkt aan een nieuwe Nederlandse Grondwet, die gebaseerd is op de twee libertaire basisprincipes: zelfeigendom en non-aggressie. We roepen op om hieraan mee te denken.

Het is de moeite waard om te luisteren naar wat Pieter Omtzigt zegt over het slecht functioneren van de rechtsstaat en de rol van Tweede Kamerleden. Hij vindt dat Kamerleden op persoonlijke titel in het Parlement de regering horen te controleren, ook als de eigen partij deel van de regering uitmaakt. Kamerleden hoeven wat hem betreft niet kritiekloos de eigen partijlijn te volgen. Omtzigt is hiermee in lijn met de Nederlandse Grondwet, die in artikel 67 zegt dat Kamerleden vrij zijn om te stemmen “zonder last“, dat wil zeggen zonder bindend mandaat, zoals hij/zij dat zelf wil.
Via de “partijdiscipline“, in strijd met art. 67, valt de politieke macht in Nederland uiteindelijk te herleiden tot slechts een handjevol mensen binnen de grotere politieke partijen, die met elkaar de lijnen uitzetten. Indirect spreekt Omtzigt een heel ander politiek systeem aan, dan wat nu in Nederland voortwoekert. Volgens hem zijn er veel te sterke bindingen tussen de wetgevende en uitvoerende macht, en hij herkent daarin een schending van het principe van de scheiding der machten. Hij vraagt zich af of er wel een “regeerakkoord” moet zijn en wil een sterkere rol voor de Kamer..

Systeem van wisselende meerderheden
Om te zien hoe het anders kan kun je naar Zwitserland kijken. De bondsregering bestaat uit een zevental ministers, uit vier partijen: socialisten (SP), christen-democraten (die Mitte), liberalen (FDP) en nationaal-conservatieven (SVP). Deze “Bundesräte” (“conseils fédéraux“) worden door het parlement gekozen en moeten qua profiel en werkstijl verteerbaar zijn voor hun politieke tegenstanders. Elke Bundesrat of Bundesrätin is directeur van de hun toevertrouwde departementen (ministeries). Ze zijn verplicht de besluiten van de “eidgenössisiche Räte” (de twee parlementen) uit te voeren; ook als ze het er niet volledig mee eens zijn.
Er is geen regeerakkoord. Besluiten worden met wisselende meerderheden genomen, al naar gelang het onderwerp. Ook partijen die geen minister leveren zoals de groenen of de groenliberalen kunnen grote invloed uitoefenen. Bovendien kunnen oppositiepartijen altijd hun toevlucht tot een referendum nemen.

Artikel 120 van de Nederlandse Grondwet
Wie ooit de Nederlandse Grondwet met hedendaagse ogen heeft bestudeerd zal het opvallen dat er bijzonder weinig “mensenrechten” terug te vinden zijn, en dat bij alle zogenaamde “grondrechten” een zinnetje staat: “behoudens de bij de wet gestelde beperkingen en uitzonderingen” of “behoudens ieders verantwoordelijkheid voor de wet“.
Pieter Omtzigt zet in zijn boek “Een nieuw sociaal contract” het ontbreken van een Grondwettelijk Hof op de politieke agenda. Artikel 120 van de Grondwet zou hiervoor moeten worden afgeschaft want het bevat namelijk het “toetsingsverbod“. Letterlijk: “De rechter treedt niet in beoordeling van de grondwettigheid van wetten en verdragen“. In 1848 stelde Thorbecke al dat door dit artikel de wetgever feitelijk boven de grondwet zou komen te staan. Wanneer dan ook nog eens, zoal nu het geval is, via de partijdiscipline de wetgever en de uitvoerende regering onder één deken liggen, is de regering het hoogste gezagsorgaan en niet de bevolking. Toetsing van wetten aan “grondwettelijke rechten” is volgens de Nederlandse Grondwet niet eens toegestaan. Feitelijk betekent dit dat wanneer burgers in conflict komen met de overheid, de overheid altijd gelijk krijgt.
Gedupeerden kunnen dan nog hun toevlucht zoeken in het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) en bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg hun beklag doen. Dat Hof heeft de Nederlandse overheid dan ook herhaaldelijk veroordeeld.
Pieter Omtzigt is hier tegen aangelopen doordat hij de onderste steen boven wilde krijgen in onder andere de kindertoeslagenaffaire. Het is geen wonder dat zijn vertrouwen in het systeem geschokt is. Hij is nog wel zodanig gebonden in het CDA-etatisme, dat hij over “herstel” spreekt, en niet over een geheel nieuwe Grondwet.

Nederland heeft anno 2021 echter een verouderde Grondwet, waarvoor men zich kan schamen. Als je wilt begrijpen hoe het komt dat de Nederlandse overheid zó over mensen heen kan denderen, dan ligt daar de bron.

Project: Libertaire Grondwet

Inmiddels zijn we via de Corona-crisis en de “action concerté” van “leiders” getuige van een nog nooit vertoonde inperking van vrijheden, waarbij deze vrijheden stuk voor stuk worden overgeheveld naar de (door de overheid verleende) “rechten” voor degenen die zich aan de wet onderwerpen.

De geboorte van een recht betekent bijna altijd de dood van een vrijheid.” (Sully Prudhomme, Nobelprijs voor Literatuur in 1901)
Het is dringend nodig dat Nederlanders zichzelf een nieuwe Grondwet geven en een sociaal contract aangaan waarmee diverse waardestelsels zich kunnen identificeren. Dit kan aan geen enkel overheidsinstituut worden overgelaten, niet aan regeringen, niet aan een parlement, niet aan gerechtshoven of aan de Raad van State. Een samenlevingscontract spreken mensen met elkaar af. Vrijwillig. Uit vrije associatie, dus ook met de mogelijkheid het niet bij te treden. De bevestiging ervan kan alleen door de bevolking zelf tot stand worden gebracht.

Om dit project te verwezenlijken zoekt de redactie van Libertair Perspectief op deze weg geïnteresseerden. We doen een beroep op professionals als juristen en politicologen om zich te uiten, maar dit verhaal wordt vooral ook door “gewone” mensen opgesteld en becommentarieerd. Een team gaat vanuit een fundamentele discussie een ontwerp voor een nieuwe Nederlandse Grondwet opstellen. Een nieuw sociaal contract, met als fundament het principe van zelfeigendom en het non-aggressieprincipe.

Je kunt hier meedoen. We sturen je dan per omgaande een vragenlijst toe.

16 REACTIES

  1. Ik zie dit als een heel leuk idee. Ik hoop dat men voor dit traject de tijd neemt, want het dwingt de deelnemers om heel goed over sommige principes na te denken. Een ieder die meedoet zal hier veel van opsteken. Ik weet overigens niet of dit een traject is dat alleen voor leden van de LP open staat. Het proces is bijna waardevoller dan de uitkomst.

    Vragen kunnen zijn, wat zijn rechten? Kan een overheid rechten verschaffen zonder eerst burgers te onderwerpen of rechten af te nemen? Wat is de definitie van een overheid? Territoriale(dwang) monopolist? Of is een overheid op vrijwillige basis en kunnen er diverse overheden op het zelfde grondgebied opereren? Zodat er concurrentie is tussen overheden? Of ga je naar een Zwitsers model met kleine kantons die concurreren, en een zwakke federale staat? Hoe versterk je de positie van de burger maximaal ten opzichte van de staat? Zou dit laatste niet een praktische rode draad kunnen zijn bij het opstellen van een alternatieve grondwet? Of zijn er andere rode draden?

  2. Het probleem waar klokkenluiders als Omtzigt op wijzen, is dat Kamerleden van de regeringsfracties hun controlerende werk niet meer doen en blindelings de fractiediscipline volgen om regeringsplannen door het parlement te halen. Zij doen dit, omdat ze als beroepspolitici geen echte idealen hebben waarvoor zij de politiek zijn ingegaan. De richting van het beleid interesseert hen feitelijk niets. Zij zijn uitsluitend Kamerlid geworden als opstapje naar een baantje als burgemeester, wethouder, commissaris van de Koning of in de raad van bestuur bij een groot bedrijf of semi-overheidsorgaan. Debatten in het parlement zijn slechts voor de bühne en de leden, inclusief de leden van de regering, zijn slechts toneelspelers. De politieke besluiten zijn allang genomen in de achterkamertjes. Dit partijenstelsel maakt verkiezingen vrijwel zinloos. De burger heeft immers geen enkele invloed op het regeringsbeleid, ook niet via de gekozen volksvertegenwoordigers. Daarvoor zouden deze weer partij-onafhankelijk moeten zijn en gekozen via het oude districtenstelsel.

    Baudet licht hier het probleem nog eens toe:
    https://youtu.be/96KhFK28FL0

  3. Concurrentie van overheden op eenzelfde stukje grond is mogelijk (denk aan verschillende aanbieders van beveiligingsdiensten, tolwegen, vuilnisophaaldiensten, etc). Maar een zo klein mogelijke overheid en verder uitsluitend commerciële dienstverlening in de vorm van een zuilenmaatschappij waarin alle politieke, en ideologische en religieuze gezindten vreedzaam naast elkaar bestaan, werkt beter:
    https://youtu.be/gaDknbtneVo

  4. Filosofisch:
    M.i. is behoort de grondwet maar 1 artikel te hebben en wel de uitgebreide versie van het NAP.
    Tevens horen geen gewone wetten gemaakt te worden immers er behoort maximale contractvrijheid te bestaan tussen partijen die met mekaar interageren. In principe moet alles kunnen wat mensen onderling overeenkomen, mits het maar niet indruist tegen het NAP. En overigens behoort dit wereldwijd te zijn aangezien staten een artificiele constructie zijn van aggressoren uit het verleden die manu militari conflicten hebben beslecht (mafia wars zeg maar) om een territorium af te bakenen. “Tot hier rijkt mijn tax farm, vanaf daar begint de jouwe”).
    Kortom een wereldwijd Anarcho-Kapitalisme met slechts 1 wetsartikel, een heuse grondwet zelfs: het NAP.

    Praktisch nu:
    Zolang de overige 193 landen op deze planeet niet allemaal meedoen, bestaan er nu eemaal (minstens) 2 landen: dat ene dwarsliggende landje (al is het slechts Malta) en “de rest”. Als in dat ene landje een potentaat zijn bevolking voldoende belastiggeld afroggelt en een leger opricht en uitrust, zal het de facto 2e land (“rest van de wereld”) zich ook genoodzaakt zien een leger op ter ichten en te bekostigen. Verdorie er is nu belastingeld nodig …

    Vermoedelijk doen er maar weinig landen met Nederland mee om zich op te heffen, dus zullen er eerder 193 landen zijn en is NL dan zelf “rest of world”.
    M.a.w. we zullen gewoon binnen de landsgrenzen een “rest van de wereld”-wijd anarchokapitalisme moeten realiseren.

    Kort gezegd komt dit erop neer dat je zowat alles wat momenteel in overheidshanden is gewoon privatiseert: niet slechts onderwijs, zorg, postbedeling en vuilnisophaling maar ook rechtbanken (m.u.v. een hof van cassatie cq. grondwettelijk hof, alwaar mensen in beroep kunnen gaan tegen uitspraken van lagere (private) rechtbanken als ze menen dat deze niet conform het NAP geoordeeld hebben). De verliezende partij, cq. diens verzekeraar betaalt en dus is daar geen belastinggeld voor nodig.
    De enige andere taak die ik voor de overheid voorzie is, zoals gezegd, een leger. De uitgaven daarvan worden dan wel bekostigd uit belasting geld. Maar welk?
    Wel, wat beschermd een leger eigenlijk?
    In wezen kunnen mensen het land ontvluchten wanneer oorlog dreigt. Hun spullen kunnen ze meenemenen hun tegoeden of effecten kunnen ze overboeken. Om je leven en je hebben en houden in veiligheid te bengen heb je dus helemaal geen legre nodig, gezien je kan vluchten. Maar vastgoed kan je niet meenemen en is ook lastig te verkopen als oorlog op het punt van uitbreken staat. In wezen beschermt een leger dus het vastgoed op het grondgebied waarover het zich ontfermt. Een jaarlijkse belasting op de waarde van het vastgoed ter waarde van ca. 0.2% (heb ik ooit berekend), zou evenwel volstaan. Maar dit kan ook volledig anoniem. Stel je hebt een huisje in Delft, dan ga je naar de gemeente en zegt: ik kom de NLG 800 belasting betalen voor perceel 24351, heeft u een kwitantie? Dank u. Meteen in uw database aanpassen, graag. M.a.w. het kadaster hoeft niet te weten wie de eigenaar is. De belasting is voldaan. Prima. Pas als die 5 jaar op rij niet betaald werd, wordt het huis aangekondigd op een website die aangeeft dat als er niet binnen de 3 maanden betaald wordt, het pand op een veiling wordt aangeboden.
    M.a.w. de ENIGE belasting die er zou zijn, kan volstrekt ANONIEM georganiseerd en geind worden: geen excuus om de privacy van de burger te schenden. M.a.w. er is geen belastingdienst waar nieuwsgierige ambtenaren van elkeen kunnen achterhalen hoeveel, ie verdient, bezit, schenkt, erft, koopt etc.
    Ook andere criminelen kunnen dan niet in die niet-bestaande database inbreken met alle gevolgen van dien.

    Goed, dit is het “pragmatische ideaal”, maar zelfs dat wordt niet zomaar eventjes 1-2-3 overnight gerealiseerd. Scholen en hospitalen laten zich makkelijk privatiseren maar dijken en infrastructuur zijn bv. lastige themas. Ook belastingen en subsidies, schrap je niet zomaar van de ene dag op de andere.
    De transformatie zal dus stapsgewijs moeten verlopen maar duurt best niet te lang. Vermeden dient te worden dat het maar blijft aanslepen en het nooit wat wordt. M.i. wordt er best een plan opgesteld waar men zich vervolgens vrij rigide aan houdt.

    Per onmiddelijk kan alvast ontwikkelingssamenwerking gestopt worden en alvorens allerhande uitkeringen definitief te schrappen, kunnen ze alvast allemaal verlaagd worden tot bijstandsniveau.
    Tegelijkertijd kan het minimumloon afgeschaft worden alsook de algemeen bindendverklaring van CAO’s.
    Ook allerlei subsidies aan sport en cultuur worden meteen volledig stopgezet en werkgeversbijdragen aan sociale zekerheid. Die van werknemers worden tijdelijk verdubbeld maar dit zal hen niet raken omdat de inkomstenbelasting volledig wordt stopgezet.
    Om dit te bekostigen wordt tijdelijk de BTW iets verhoogd.
    Maar het zal ECHT tijdelijk zijn omdat alvast per wet wordt vastgelegd wanneer die VOLLEDIG op de schop gaat (nadat ondertussen ook in andere uitgaven fors gesneden werd).
    De enorme verlaging van lasten alsook de flexibilisering van de arbeidsmarkt, leidt waarschijnlijk in no time tot een enorme groei aan banen waardoor de bijstand makkelijker afgeschaft kan worden…

    Goed, wat mij betreft kan er getwist worden over de details van het te volgen pad voor de transformatieperiode, maar niet over het uiteindelijke doel: een AK binnen ’s lands grenzen met slechts 2 overheidstaken (defensie en grondwettelijk hof van beroep) en 1 belasting (0,2% op vastgoed – anoniem).

    • Een leger, ook al is het alleen voor de bescherming van grond en vastgoed, is volgens mij prima te privatiseren. Net als bij brand verzeker je je huis tegen konfiskatie door een buitenlandse mogendheid. Je meld het als dit dreigt te gebeuren en je verzekeraar schakelt dan een beroepsleger in om dit te voorkomen. Best mogelijk, dat diverse verzekeraars daarbij samenwerken en maar 1 of 2 grote beroepslegers gebruiken voor een bepaald grondgebied.

      Ook is het NAP in principe voldoende als grondwet, maar het moet wel de mogelijkheid open laten als mensen vrijwillig geweld tegen elkaar willen gebruiken en elkaar schade willen toebrengen. Denk aan communisten of neo-nazi’s die hun ideologieën graag onderling zouden willen uitoefenen.

  5. Laat deze clownpartij eerst maar weer libertarisch (of klassiek liberaal) worden. Dan zie ik daarna wel of ik mee discussieer over een sociaal contract.

    • Ik wil niet lullig doen hierboven, maar de LP zoals ik deze nu zie is een “VVD maar dan anders”. Helaas is het origineel nogal lang over de houdbaarheidsdatum heen en erg giftig geworden. En daarmee iets waarmee je niet geassocieerd wil worden.

      Ik denk dat de LP terug naar de kern moet. Wat in marketing modetaal heet de “WHY” vinden. En daarna de “HOW”. Komt bij deze meneer vandaan: https://youtu.be/u4ZoJKF_VuA

      Dus als de WHY is: “wij willen vrij leven zonder gebemoei van familie, kerk en overheid”. Dan is de weg er naar toe (…vul in de blank…)

  6. Lang verhaal kort:

    Wat Rutte en de rest doen is pure corruptie.
    De vraag is dan ook ; welk systeem voorkomt het beste corruptie en connecties. Lees belangenverstrengeling.

    (lijntjes buiten de rest om. Mbt half acht)
    (mensen uitsluiten)
    (informatie verzwijgen)
    (verkeerde informatie geven.)
    (Oostindisch geheugen)
    (kartel afspraken)

    Het is ern moraalcrisis.

  7. Ik lees dat CU niet mee zal doen aan een kabinet Rutte IV en dat snap ik.
    Rutte weigert op te stappen en precies als bij de andere partijen, gaat de VVD daar over en niet de anderen.
    Ik weet ook dat FvD, JA21, PVV, VVD, SGP en CU niet in een links en antireligieus kabinet gaan zitten. Van draaikontenpartij CDA moet je dat afwachten maar grote kans van niet.
    Een links kabinet heeft daarom weinig kans van slagen en al helemaal niet in de 1e Kamer.

    Leuk of niet, ze zullen hoe dan ook weer bij de VVD uitkomen, al zou het verstandig zijn als de VVD voor Rutte een “functie elders” regelt.

    • Ik heb net even zetels geteld. Een links kabinet zonder CDA is onmogelijk. Ik zie Hoekstra eerder aansluiten bij rechts dan bij ultra links.
      En nieuwe verkiezingen zullen op een blokkade van de meerderheid in de Kamer stuiten.

      • Los daarvan, een zeer links kabinet zal, vanwege de linkse wensen van zo’n kabinet, leiden tot een grote opstand met geweld tegen zo’n kabinet. Die maatregelen gaan mensen niet pikken.

  8. Seegers was net het verschil dat Rutte kan blijven. M.a.w hij heeft er voor gezorgd, dat ie er nog zit. Nu krijgt hij kritiek van de jongeren.

    • Alles is allang voorgekookt. D66 en CDA hebben tbv die motie van wantrouwen een deal gemaakt: als Kaag premier mag worden (om de agenda van WEF Schwab uit te voeren) en Hoekstra minister van financiën kan blijven, krijgen de VVD en de CU alle andere aantrekkelijke ministersposten die ze maar willen. Daarom zegt de CU nu dat ze niet meer onder Rutte in een kabinet gaat zitten. Voor Rutte ligt inmiddels een mooie EU-baan klaar.

  9. 2e kamerleden electronisch laten stemmen iets?
    Kan nu nog in de verbouwing worden meegenomen.

  10. Ook niet-LP leden kunnen deelnemen aan het project “libertair sociaal contract / nieuwe Nederlandse Grondwet

Comments are closed.