1280px-Ayn_Rand_MarkerAyn Rand mag dan al 35 jaar geleden overleden zijn, maar haar boeken blijven de publieke opinie bezig houden. Ruim een week geleden zond de BBC World Service een interview uit met haar intellectuele erfgenaam, Leonard Peikoff. Het is niet al te lang en – belangrijk – voor BBC-begrippen redelijk fair over Ayn Rand.

De uitzending vindt u hier: http://www.bbc.co.uk/programmes/p04x05p5?utm_source=bluehornet&utm_medium=impactweekly&utm_campaign=03302017

Paul Verhaegh

44 REACTIES

  1. Haar spannende doktersroman

    Seks in the City, by Ayan Rand

    Hoofdstuk 1 : Lucile wilt rijk worden en sociale status najagen

    Hoofdstuk 2 Andere mensen zijn lui, ze moeten dood

    Hoofdstuk 3 Pierre en James verdienen geld met vastgoed en neuken veel hoeren

    Hoofdstuk 4 Lucille raakt haar baan kwijt AKA LOSER !

    Hoofdstuk 5 John snuift coke en belegt geld in riskante derivaten

    Hoofdstuk 6 Je moet altijd aan jezelf denken, dat is goed

    Hoofdstuk 7 eogisme is goed, ik ben een decadente egoist, ik ben dus juist goed, jij niet, jij bent een sukkel, sterf !

    Hoofdstuk 8 Snuif crystal meth met een dollarbriefje, op de wc bril van een nachtclub in New York, laat vakbondsmensen in Zuid Amerika omleggen met kapmessen, LOSERS !

    Hoofdstuk 9 Het bedrijf van Tiffany en Jimmy Jones gaat failliet, maar de overheid kan gelukkig nog net ingrijpen, want dat is beter voor de economie, voor ons allemaal

    Tiffany en Jimmy Jones zijn nog steeds goede vrienden

    Hoofdstuk 10 Eddy Miles krijgt een nieuwe, betere vriendin, die hij heel vaak neukt, hij vraagt een scheiding aan van Michelle

    Einde van het meesterwerk van Rand

    x

    Paul [10] reageerde op deze reactie.
    pcrs [13] reageerde op deze reactie.

  2. Atlantis, by Ayan Rand

    Atlantis verteld het verhaal van Lionel Jeffry, een rijke en egoistische egoist, die voornamelijk aan zichzelf denkt, wat andere niet doen, want andere mensen zijn muffe humanistische kneuzen en Jeffry is meer een soort alfa male, een man die ZIJN EIGEN WEG GAAT, want hij is een INDIVIDUALIST en dat uit zich in speedboaten, gouden horloges en lijntjes coke, die hij weg snuift, in een van zijn buitenhuizen in MIAMI, waar hij nauwe contacten onderhoud met Drugs Kartels uit Colombia, die ook heel deugdelijk zijn, want ze houden allen van zichzelf en toen wilde Ayan ons vertellen dat wij denken, ohh egoïsme, wat naar, maar dat denk je misschien, maar egoïsme is juist goed, dat wist niemand nog, maar dat is echt zo en je wilt misschien niet veel geld verdienen, maar dat MOET wel, want anders ben je geen egoïst en je wilt dat zijn, want dan denk je alleen aan jezelf, anders luister je alleen wat andere zeggen en dan moet je wegrotten in de straat, als daklozen

    Atlantis een spetterend en spannend/egoistisch avontuur, van echte UBER MENSCHEN, die in geld handelen en veel aan hun lul trekken.

    Ayan Rand

    peter [4] reageerde op deze reactie.

  3. Dank voor je boekbesprekingen 😉
    What-if scenario’s zijn altijd interessant!

  4. Nee helaas, Jaas is een wanna be kapitalist, die een beetje spartelend aan het oppervlakte ligt, terwijl de kapitalisten de as van hun sigaren over hem heen tikken.

    Jaas heeft een te puur hart, om ooit heel rijk te worden.

    peter [6] reageerde op deze reactie.

  5. Voor wat ik op youtube zie van Ayn Rand, komt zij heel sterk en zwart/wit over.
    Maar, ik begrijp wat zij bedoelt. Zij legt ook de relatie uit met de staat, de groep, als een collectief dat vooral bezig is, te bepalen hoe het individu zich moet gedragen en te verantwoorden.
    Altruïsme: Opvatting of levenshouding waarbij de handelwijze van een persoon wordt bepaald door de belangen van anderen. Ook wel onbaatzuchtigheid. Altruisme en onbaatzuchtigheid, worden vooral door de staat, geloof en groepen als positief gezien, een baat voor de samenleving. Zie het als een recht, maar een recht impliceert een plicht. De plicht van het individu om zich voor andere op te offeren, maar niet voor zichzelf. Op het moment dat iemand – zelf het idee alleen al – dat deze dit ter discussie wil stellen, is al genoeg om iemand verbaal in een hoekje te duwen, namelijk egoïst, hebzuchtig. Allemaal negatieve bewoordingen en associaties. Het punt dat zij ook aangeeft, dat dit gedrag en denkwijze een gevolg is van een oorzaak.
    Collectieve systemen hebben geen belang, dat hun leden plotseling aan zichzelf gaan denken. Want, dan zakt hun systeem in elkaar. Collectief systeem wilt maar al te graag gebruik en misbruik maken, van de voordelen, gemaakt door het individu. Van het individu wordt namelijk verwacht, dat deze zich zelf en zijn creatie, ter beschikking stelt, liefst vrijwillige, aan de groep. Erger nog, er wordt zelfs verwacht, dat het individu zelfs zijn leven op het spel zet, als verlangd wordt.
    Zie het als het volgende: algemeen belang versus eigen belang. Ik stel mijn eigen belangen voorop. Dan worden veel mensen nerveus, maar als iemand dit zegt, die invloed en veel geld heeft , wordt dit direct gezien als egoïstisch. Dat komt omdat de groep denkt, dat de welvaart en welzijn van de collectief belangrijker is dan van het individu. Zwart/Wit gezegd, andere mensen menen recht te hebben op de rijkdom van anderen.

    Nico [12] reageerde op deze reactie.

  6. @Jaas [1]: Jaas, dit is nou een schoolvoorbeeld van een stropopargument: je maakt eerst een karikatuur van het punt van je opponent (de stropop), en steekt daar vervolgens de brand in. Vervolgens claim je de overwinning. Het enige dat je echter bewijst is dat je vooringenomen bent. Dit type argumentatie is daarom zonde van ieders tijd.

    Nico [12] reageerde op deze reactie.

  7. @Paul [10]: De stropopredenering is niet per se verkeerd. Kijk je bijvoorbeeld naar reactie [8], dan zie je een kern van het verhaal, een collectivistisch systeem (zoals het verschijnsel natiestaten) waar geen sprake is van een gezonde balans tussen het individuele belang en het ‘algemeen belang’. Het individu wordt geacht te offeren (de moeilijke en soms zelfs dodelijke route), terwijl het collectief slechts geeft wat nodig is om het individu tevreden te houden (de makkelijke route om het collectief te laten overleven, groeien en bloeien). Onbalans.

    Als van de kern van dat verhaal een karikatuur gemaakt wordt, verandert dat in wezen niets. Hoe het ook gepresenteerd en beargumenteerd wordt, de uitkomst is altijd onbalans, de sterkeren ‘dragen’ de zwakkeren. Dat op zich hoeft geen probleem te zijn, maar oneerlijkheid, manipulatie en dwang die dat mogelijk maakt is dat weer wel.

    Verder gebruikt iedereen bewust of onbewust stropopredeneringen:

    1) Iedere discussie over economische systemen, hoe mooi de woorden ook zijn, gebruikt een economisch systeem als stropop, een bliksemafleider. In werkelijkheid spreekt men over de manier waarop middelen verdeeld worden en de ethiek daarvan. Het gegeven dat velen gebrek dienen te lijden zodat anderen van overvloed (meer dan gewoon welvaart, ‘wel varen’) kunnen genieten wordt te vaak verhuld.

    2) Iedere discussie over politieke systemen, hoe mooi de woorden ook zijn, gebruikt een politiek systeem als stropop, een bliksemafleider. In werkelijkheid spreekt men over de manier waarop de onderlinge verhoudingen geregeld zijn en de ethiek daarvan. Het gegeven dat velen bewust sociale breuklijnen in stand houden door zich af te zetten tegen anderen, om bijv. sociale klassen in stand te houden, wordt te vaak verhuld.

    Een stropop verbranden fungeert dan als een zondebok afmaken. Het onderliggende probleem blijft voortbestaan.

  8. Peikoff klinkt wel een beetje alsof hij dronken is.
    Als jee Peikoff trouwens inhoudelijk zou willen bekritiseren, is dat goed mogelijk. Hier beargumenteerd hij waarom het legitiem is om Iran met een nucleaire bom te vernietigen. Omdat de onschuldige slachtoffers de verantwoordelijkheid zijn van hun eigen regering. Dan betekent natuurlijk ook dat onschuldige slachtoffers in Amerika de verantwoordelijkheid zijn van de US government. In andere woorden Peikoff is een collectivist. Dit is strijdig met de rest van het objectivisme.
    https://www.youtube.com/watch?v=JoAWCwm-UXw&t=4s

  9. Wat ik wil aantonen, althans, mijn echte argument

    In de jaren negentig, jaren tachtig, viel de USSR uiteen

    Hierop kwam er een soort impasse, alles dat communisme was, had gefaald, bleek een droom, een spook. Dus moest er iets anders waar zijn, een nieuw paradigma

    Rand, een slachtoffer van de USSR, kwam met een anti these op communisme, namelijk precies honderd procent het omgekeerde van communisme. Aangezien de publieke opinie net afrekende met het communisme, viel dit in goede aarde. Communisme is verkeerd, dus precies negentig graden het omgekeerde van communisme moet dan goed zijn. Altruïsme is onzin, dus dan moet egoïsme het juiste zijn, als ze mij altruïsme afdwongen, dan ben ik een egoïst.

    Dit terwijl ieder mens altijd beide in zich heeft en beide lopen ook in elkaar over. Altruïsme kan egoïsme zijn,egoisme kan altruïstische effecten hebben. Dat is een veel genuanceerder beeld. Beide zijn niet goed of slecht en beide komen voor in de mens. Niemand is honderd procent ego, zoals Rand het graag zag en niemand is honderd procent Jezus, zoals de humanisten het graag zien. Sommige dagen ben ik vals, andere dagen help ik mensen, er is geen pijl op te trekken.

    Het hyper kapitalisme van Rand is gedateerd, zoals blauw/groene trainingspakken dat zijn, zoals plateau zolen dat zijn.

    Zoals Rand een parodie maakt op de zachte, linkse humanist, kan je net zo goed een parodie maken van de coke snuivende psychopaat uit LA. Beide zijn even clishematig. En eerlijk gezegd mag ik ze allebei niet, zowel de moraal held van links, als de wrede mannen van rechts.

    Bertuz [17] reageerde op deze reactie.
    Ratio [19] reageerde op deze reactie.
    pcrs [25] reageerde op deze reactie.

  10. @Jaas [15]: Het mooie van Ayn Rand is juist dat ze in de jaren zestig opstond tegen de “linkse” overname van de universiteiten. Ze heeft de val van het communisme niet meegemaakt.

    Altruïsme kan egoïsme zijn,egoisme kan altruïstische effecten hebben. Eens, de mens is de afgelopen millennia geselecteerd op een zekere onderworpenheid aan het algeme belang of het belang van heersers. Hierdoor is altruisme zo ingebakken in ons gedrag en genen dat we gelukkig zijn als we ons van tijd tot tijd onderwerpen. Het is net als met godsdienst. Ook millennia lang een onderdeel van de mens. De drang naar geloof zit in ieder van ons. Nog steeds. Ook al ontkennen we het graag. Maar dat wil niet zeggen dat geloof goed is, net zoals onderwerping niet goed is, is je leven dienstbaar maken aan geloof een laffe keuze. Maar het zit nog wel in je. De erkenning dat de mens millennia lang is geconditioneerd en dat dit sporen nalaat, dat zie ik niet helemaal terug in het werk van Ayn Rand. Wellicht heb ik er niet genoeg aandacht aan besteed, want ik vind de meeste van haar boeken niet lekker weglezen en heb ze dus terzijde gelegd.

  11. De vraag is hoe de mens zich ontwikkelt. Zelf denk ik dat een toekomst waarin de mens steeds minder een marionet en meer een eigen individu is, beter is dan het omgekeerde. De gedachte van Ayn Rand dat iemand niet moet leven voor zijn naaste is wat dat betreft bevrijdend. Hij mag wel leven voor zijn naaste, maar Ayn Rand laat zien dat dit niet het hoogste ideaal hoeft te zijn.

    Zolang de mens blijft geloven dat hij voor het algemene belang of zijn naaste moet leven, hebben heersers een middel om hem zichzelf te laten onderwerpen. Want de mens gelooft dan in onderwerping, en als heerser heb je het dan veel gemakkelijker.

    Je hoeft niet meteen de conclusie te trekken dat je kapitalistisch moet zijn. Het feit dat je niet voor je naaste MOET leven is een belangrijke boodschap van Ayn Rand. Die ook door niet kapitalisten mag worden erkend. Want zolang je gelooft dat je voor je naaste MOET leven ben je onderworpen.

  12. Maar altruïsme is helemaal niet per se geconditioneerd, althans, niet meer dan egoïsme geconditioneerd is. Je moet niet vergeten dat ook dit altruïsme een oerinstinct is.

    Ik ben het met je eens, als je zegt dat christenen en humanisten teveel altruïsme van mensen vragen,waardoor het eigene helemaal op de achtergrond raakt, helemaal overstemd word, maar dit hoeft niet altijd het geval te zijn.

    Maar de mens overleeft niet zonder onbetaalde daden van wederdienst. Iedere vriendschap/relatie is een vorm van onbetaalde wederdienst, liefhebben zonder reden.

    De mens is een zoogdier, een aap en apen zijn in de kern groepsdieren, in die zin dat ze met de groep overleven en de groep beschermd het individu, alleen zijn deze groepen bestaande uit een dertigtal apen, niet zoals bij mensen, gehele megalomane natiestaten.

    Je kan de mens wel conditioneren tot een lauter egoistisch handelend wezen, maar dan juist moet je het tegen zijn eigen instincten in laten zwemmen.

    Je hebt zoiets als psychopaten en autisten, mensen die geen sociale hechting verlangen en of snappen, maar dit is niet de norm, maar een uitzondering. Een mens helemaal alleen op een eiland, word gewoon gek. Zonder interactie met andere, raakt een mens verward. En dat is niet erg, althans, er zijn eenlingen, maar niet iedereen is een eenling.

    Eens was ik in Berlijn en een auto reed zich te pletter. Meteen sprongen mensen de inzittende te hulp, ikzelf, als zogenaamd sociaal anarchist, deinsde terug, berekende meteen het gevaar van een ontploffende auto.

    Deden deze mensen dit omdat ze geconditioneerd zijn door ‘het partijkartel’, of wat voor slechterik dan ook ? Nee, omdat dit een soort irrationeel instinct is, dat wanneer iemand pijn heeft, deze persoon word geholpen. Waarom ? Het is een soort jeuk. Als een bejaarde van zijn/haar fiets valt, fiets je dan door ? Waarschijnlijk niet, waarschijnlijk stap je even van de fiets, niet omdat je een ‘ruggengraatloze christen’ bent, maar omdat dit een soort sociaal instinct is, dat jou leden van de community doet helpen, vanuit een vreemde soort trots.

  13. Kropotkin ( de anarchist )was ecoloog en socioloog. Hij nam de theorieën van Darwin tot zich en kwam tot een conclusie. Ja, er is strijd om het bestaan, maar rond kuddedieren is er ook iets als het sociale instinct. Is de mens dan een kuddedier ? Is kuddedier niet een scheldwoord. Als je uit gaat van de instincten van de mensen en hierop voort borduurt, dit in ieder geval op een positieve manier als uitgangspunt wilt hebben, dan moet je begrijpen dat zoogdieren overleven in kleine groepen. Nee, niet in staten, maar apen en honden, leven in families, roedels. Daar is het idee afgeleid bij anarchisten, het idee van de affiniteit groepen. Kleine groepen, van vrienden, familie, mensen die je kent en wilt kennen. Natuurlijk heb je binnen die affiniteit verbanden nog zoiets als eenlingen en meer sociale wezens, maar zelfs eenlingen zijn geen zonderlingen. Zelfs ik, als koude eenling, heb vrienden en onderhoud sporadische contacten ? Waarom, omdat het een soort neiging is. Niet omdat jezus het zegt, maar omdat ik dit zo wil.

    ratio [27] reageerde op deze reactie.

  14. De boeken van Rand heb ik slechts deels gelezen, kleine stukjes, maar ik vond het zo mager, ik heb het weg gelegd. Ik bedoel, als ik fictie wil, dan lees ik wel Harry Potter, als ik sociale filosofie wil lezen, dan lees ik niet een of ander ‘verhaal’, een of andere soap.

  15. De discrepantie die we aanvoelen in het kapitalistische systeem, is dat van ons verlangt word dat we allemaal kille berekenende robots zijn, maar tegelijk verwachten allerlei mensen wel van alles van je, dat is dat sociale instinct, dat nog steeds aanwezig is, maar ontkent word door de theorie. Je moet alles zelf doen, maar je moet ook soort loyaliteit hebben, aan allerlei sociale groepen, natie staten, bureaucratieën, werkgevers, modes etc. We zijn helemaal niet allemaal individualistische geniën, de meeste mensen zijn pijnlijk middelmatig, maar ook zei worden aangeleerd een ‘individualist’ te zijn, het uit zich alleen louter financieel en berekenend.

    pcrs [26] reageerde op deze reactie.

  16. @Jaas [15]: 90 graden is niet precies het tegenovergestelde. Je nuanceringen verderven de wiskunde.
    Weer een baal met stropoppen. Ayne Rand beweerde natuurlijk nooit dat een mens 100% altruïstisch is of 100% egoïstisch.
    Waarschijnlijk nog nooit een letter van Rand gelezen.
    Je kan waarschijnlijk niet eens een definitie geven van wat Rand met altruïsme bedoelde en wat met egoïsme.

    ratio [28] reageerde op deze reactie.

  17. @Jaas [24]:
    “De discrepantie die we aanvoelen in het kapitalistische systeem, is dat van ons verlangt word dat we allemaal kille berekenende robots zijn, maar tegelijk verwachten allerlei mensen wel van alles van je, dat is dat sociale instinct, dat nog steeds aanwezig is, maar ontkent word door de theorie.”

    Ja want kapitalisme is gedefinieerd als de economische stroming die verwacht dat we allemaal kille berekende robots worden.

    het slaat weer helemaal nergens op, niet gehinderd door enige kennis wordt de ene na de andere stropop op het vuur gegooid. Ga toch eens iets lezen en probeer het te begrijpen voordat je begint te typen.

    Mavado [30] reageerde op deze reactie.

  18. @Jaas [22]: : Een van de problemen van mens is dat we de groep van 30 tot 100 man zijn gaan opschalen naar groepen van duizenden en miljoenen mensen. Sociologie zie ik als een wetenschap, voor zover het wetenschap is, die het ziektebeeld beschrijft dat uit deze onnatuurlijke situatie naar voren komt.

    De familie of roedel, is opgeschaald tot een zwerm. Een grote kudde. En daar komen veel van de problemen uit voort.

    De gedachtes van het algemeen belang en het sociaal contract zijn een kunstmatig en fout idee om de goede “sociale” instincten van de mens op te schalen naar die van de grote samenleving.

    Het is fout omdat men juist aanneemt dat men MOET. Men moet zich ten dienste van anderen stellen en dat is het hoogste doel. Het mooie van Ayn Rand is dat in de jaren 60 van de vorige eeuw, een tijdperk waarin men de maatschappij steeds collectivistischer inrichte, en wel afgedwongen samenwerking, onder dwang, ze zich hiertegen verzette. Het collectief is een bedreiging voor het individu. En zij stelt het individu centraal. Helaas heeft men toen niet naar haar geluisterd.

    Ze stelt echter niet een kille samenleving voor, totaal gebaseerd op egoisme. Ze laat in een van haar romans de mensen ook samenwerken, zonder dwang. Het is een verhaal van een architect die scheppend bezig is. Die niet als ideaal heeft zo rijk mogelijk te worden. Die niet gebaseerd op macht of geld maar op een idee een gebouw wil bouwen en wordt tegengewerkt. Hoe het verhaal verder gaat weet ik niet want ik kwam verder niet door dat boek heen.

    Ayn Rand koppelt altruisme aan dwang. Moet je jezelf opofferen? En koppelt dat niet aan anti sociaal gedrag.

    Haar gedachte mbt prive eigendom en kapitalisme zijn een gevolg van het feit dat je je niet hoeft te onderwerpen en dat je dus ook niet je eigendom moet afstaan. Als je gedwongen wordt tot het afstaan van eigendom, of dat dat prive eigendom er voor bepaalde goederen zoals kapitaal goederen er niet eens mag zijn, dan ben je onderworpen.

  19. @pcrs [25]: bij deze een definitie: What is the moral code of altruism? The basic principle of altruism is that man has no right to exist for his own sake, that service to others is the only justification of his existence, and that self-sacrifice is his highest moral duty, virtue and value.

    Do not confuse altruism with kindness, good will or respect for the rights of others. These are not primaries, but consequences, which, in fact, altruism makes impossible. The irreducible primary of altruism, the basic absolute, is self-sacrifice—which means; self-immolation, self-abnegation, self-denial, self-destruction—which means: the self as a standard of evil, the selfless as a standard of the good.

    Do not hide behind such superficialities as whether you should or should not give a dime to a beggar. That is not the issue. The issue is whether you do or do not have the right to exist without giving him that dime. The issue is whether you must keep buying your life, dime by dime, from any beggar who might choose to approach you. The issue is whether the need of others is the first mortgage on your life and the moral purpose of your existence. The issue is whether man is to be regarded as a sacrificial animal. Any man of self-esteem will answer: “No.” Altruism says: “Yes.”

Comments are closed.