zaterdag, 13 mei 2017
Doorsturen Doorsturen   Printen Printen

Wat te doen aan te dure medicijnen

SFL-icon_(1)Ingezonden door Leendert de Rijke, coordinator voor het (Rotterdam) Students For Liberty en Consumer Choice Center: Afgelopen 10 en 11 mei organiseerde de World Health Organization (WHO) een ‘Fair Pricing Forum’ in Amsterdam. Er werden strategieën besproken die kunnen leiden tot een ‘eerlijker’ prijs voor medicijnen, om zo de toegankelijkheid van medicijnen te vergroten zonder investeringen in innovatie een halt toe te brengen. Het ligt voor de hand dat prijszetting door overheden één van de scenario’s is. En dat is een uitermate slecht idee.

Een voorbeeld van prijszetting in de zorg door de Nederlandse overheid, is te vinden in het mandaat van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). De invulling én de prijs van de zorg wordt vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) in sterke mate en vrij gedetailleerd bepaald door de NZa. Aan de ene kant vereist de NZa een hoge kwaliteit en aan de andere kant wil de NZa de prijs zo veel mogelijk drukken om zo de totale publieke uitgaven voor gezondheidszorg te beperken. Jaarlijks worden de tarieven opnieuw bepaald, wat bureaucratie en onzekerheid voor zorgaanbieders in de hand werkt. Dat dit in de praktijk problemen geeft mag niet verbazen. Het probleem van een zorgvrager is in de praktijk vaak lastiger op te lossen dan in de behandelomschrijving van een bureauambtenaar suggereert. Lang niet alle verzorgingstehuizen zijn in staat om binnen de kaders van het ‘one size fits all’ beleid van de NZa een aanbod neer te zetten dat voldoet aan de behoeften en verwachtingen van hun zorgvragers en tegelijkertijd het personeel niet overbelast.

Net zo min als het bepalen van de prijs door de NZa er in slaagt om zowel goede als betaalbare zorg te garanderen, is het een goed idee om overheden ‘eerlijke’ prijzen voor medicijnen te laten vaststellen. Door een prijs te fixeren, zal de kwaliteit (het enige waar de farmaceut dan nog aan kan sleutelen) onder druk komen te staan. Ook kan het verschraling van het aanbod en monopolievorming in de hand werken, omdat het niet aantrekkelijk is voor marktpartijen om toe te treden in een markt waarin een investering niet lonend is. Het zou daarnaast voorbij gaan aan de voornoemde issues (vergrijzing en specialistische oplossingen voor zeldzame zorgvragen).

De huidige situatie in Venezuela zou iedereen eraan moeten herinneren hoe het extreem mis kan gaan als de overheid de prijzen van goederen en diensten bepaalt. Producenten zien niet langer brood in het aanbieden van hun product op de reguliere markt en er ontstaat een zwarte markt waarvan slechts enkelen kunnen profiteren. Er ontstaat schaarste waar velen onder te lijden hebben.

Om het zorgaanbod te verbeteren zouden zorgaanbieders zowel de kwaliteit als de prijs zelf moeten kunnen bepalen. Zij kunnen beter inschatten waar hun zorgvragers behoefte aan hebben dan de NZa. Het streven naar betaalbare zorg via door een overheidsorgaan bepaalde prijsstellingen ontneemt zorginstellingen de mogelijkheid om een prijs-kwaliteitverhouding te bepalen vanuit een eigen zorgvisie die aantrekkelijk is voor hun patiënten. Het enige waar de zorgaanbieder aan kan sleutelen: de eigen uitgaven. Ter vergoelijking wordt beargumenteert dat dit juist bijdraagt aan betere zorg omdat er ‘efficiencywinsten’ te behalen zijn. Die vlieger gaat echter niet op als zorginstellingen aan een gelijkblijvend of zelfs toenemend bureaucratisch eisenpakket moeten voldoen.

Bovendien zijn er goede alternatieve maatregelen te nemen die kunnen bijdragen aan relatieve afname van publieke uitgaven aan gezondheidszorg, ik noem er drie:

Ten eerste, houd het wettelijk bepaalde basispakket zo minimaal mogelijk. Hierdoor wordt de onderhandelingspositie van zorgverzekeraars richting farmaceuten versterkt; de farmaceut kan niet langer argumenteren dat de zorgverzekeraar door wettelijke verplichting zijn product dient in te kopen. Bovendien ontstaat hierdoor meer ruimte om de premie die individuen afdragen ook op hun specifieke behoeften af te stemmen;

Ten tweede, laat zorgvragers (al dan niet via patiëntenbelangenorganisaties) en verzekeraars vrij om samen afspraken te maken over prijsplafonds: de mate waarin zorg wordt vergoed als het om dure ingrepen gaat die relatief weinig levenskwaliteit danwel levensduur toevoegen. In het Verenigd Koninkrijk, waar een dergelijk prijsplafond wordt gehanteerd, zijn de prijzen van vergelijkbare medicijnen aanmerkelijk goedkoper. In 2014 bleek al uit onderzoek van EenVandaag en de Orde van Medisch Specialisten (OMS) dat een ruime meerderheid (71%) van de bevraagde specialisten voorstander is van een prijsplafond om de zorg betaalbaar te houden;

Ten derde, stel de looptijd van patenten voor medicijnen ter discussie. De wettelijke 10 jaar patentrecht is mogelijk fors langer dan de terugverdientijd van investeringen, gezien de winstgevendheid van farmaceuten. Ook worden innovatie en concurrentie op prijs tussen farmaceuten geremd omdat alternatieven in ieder geval gedurende de looptijd van het patentrecht van de markt worden gedrukt.

De zorgmarkt heeft niet prijsbepaling door overheden maar meer afstemming van vraag en aanbod nodig.

ingezonden door Leendert de Rijke, coordinator voor het (Rotterdam) Students For Liberty en Consumer Choice Center

 
Waardering: 
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars

Door , topic: Algemeen
Reacties op dit artikel kunnen gevolgd worden op de RSS 2.0 feed.
Reacties
  1. Nico schreef op : 1

    Bij dit verhaal mis ik iets wat ervoor komt. Want waarom hebben mensen eigenlijk geneesmiddelen en/of behandeling nodig? Als je dat weet, dan weet je ook hoe kosten en lasten gedrukt kunnen worden.

    In China is het kennelijk zo geregeld dat mensen een arts betalen wanneer ze gezond zijn. Voor advies. Worden ze echter ziek, dan stoppen ze met betalen. Want dan heeft de arts gefaald.

    Als je de filosofie van geneeskunde in duikt, dan zie je dat ziekten (mentaal of fysiek) kunnen worden opgesplitst in aandoeningen en gebreken. Er wordt iemand van buitenaf wat aangedaan, of iemand lijdt ergens gebrek aan. In beide gevallen ontstaat er dan iets dat ziekte genoemd wordt. Mentale perikelen kunnen doorwerken naar het fysieke (psychosomatiek) of andersom (bijv. depri worden door fysieke perikelen).

    Je zou dus rustig kunnen stellen dat als mensen niet iets wordt aangedaan, en als mensen niet blootgesteld worden aan gebrekkige omstandigheden, ze dan dus ook niet ziek worden. Waardoor ze ook geen medicijnen en/of behandeling nodig hebben. Preventie is het goedkoopst. Het is een kwestie van goede adviezen geven zodat ze zo goed als mogelijk voor zichzelf kunnen zorgen en tegelijk voorkomen dat mensen in bepaalde omstandigheden terecht komen.

    Als je dit weet, dan weet je ook dat bepaald groepsgedrag tot aandoeningen en gebreken leidt.

    Het is echt niet zonder reden dat kanker eerst zo ongeveer niet bestond en nu een belangrijkste doodsoorzaak is. Wanneer sommige mensen zich als een sociale kanker gedragen zullen anderen erover kankeren en als het probleem niet wordt opgelost bijvoorbeeld fysiek kanker krijgen.

    Je kunt het ontstaan van allerlei ziekten verklaren. Verander je een culturele of maatschappelijke context, dan wordt dat duidelijk.

    Als bestuurders er een zootje van maken, dan hebben anderen er de pest in en gaat de pest rondwaren.

    Als mensen niet opletten met mentale hygiëne, dan komt de volksgezondheid onder druk door ziekten die aan fysieke hygiëne geweten worden. Het woord cholera (in Amsterdam ooit bekend als de ‘blauwe dood’) betekent bijvoorbeeld niets meer of minder dan zwartgalligheid. Als mensen zwartgallig worden van bestuurders, dan kan cholera gaan rondwaren. Bijvoorbeeld. En zo zijn er nog meer voorbeelden natuurlijk.

    Als een groep van mensen geteisterd wordt door veel aandoeningen en gebreken en zich richt op dure symptoombestrijding, dan is het dweilen met de kraan open. Als die groep echter oorzaken aanpakt, dan worden oorzaken afgeknepen en drogen symptomen als vanzelf op. Het probleem is natuurlijk dat een heersende klasse dit niet zal erkennen, want dan moet de hand de eigen boezem in. Ondertussen heeft het klootjesvolk geen idee waarom er mensen ziek worden. Het is één ding om te zeggen “ik wordt hier toch zó ziek van”, maar om dan het verband te leggen met fysieke aandoeningen is voor velen onvoorstelbaar.

    Traditioneel roepen bestuurlijke hervormingen weerstand op. In dit geval mede omdat het niet leuk is om uit de winstgevende rol van ‘redder in nood’ te stappen.
    Stel je voor dat een bestuurder van zijn voetstuk (‘jullie kunnen jezelf niet besturen, dus die ik het wel voor jullie’) valt omdat hij mede de oorzaak van gezondheidsproblemen bleek te zijn.
    Stel je voor dat een fabrikant van geneesmiddelen minder hoeft te produceren omdat een probleem zichzelf oplost. Dan moet in ieder geval een ander deel van het personeel ander werk gaan zoeken en gaat de winst van de club omlaag.

    Klagen over dure medicijnen en dito behandelmethoden is zo bezien nogal goedkoop. Het is al eeuwen bekend waardoor aandoeningen en gebreken ontstaan (lees maar in mythologische of religieuze geschriften). Om dan vanuit verondersteld eigenbelang de zaak onder het tafelkleed te houden…

  2. Nico schreef op : 2

    Over het ontstaan van aandoeningen en gebreken kan veel gezegd worden. Maar voor dat gedaan wordt moet je jezelf eerst afvragen of leiders bereid zijn om gewoon eerlijk te zijn en de waarheid te spreken. Want is dat niet het geval, dan blijven degenen die geleid worden altijd maar tegen misleiding aan lopen. Ook dát is iets om over na te denken. Dingen zijn zoals ze zijn. Niets meer en niets minder. De één omarmt dat, de ander verwerpt dat.

  3. Nico de Geit schreef op : 3

    Ik ben al in geen decennia meer bij een arts geweest. Ik kom alleen bij de tandarts. Artsen zijn goed als je van de ladder valt of na een verkeersongeval, verder kun je er beter bij wegblijven.

    Medicijnen zijn geen oplossing maar een kwaal. Veel mensen gaan dood aan medicijngebruik. Jomanda wordt aangepakt wegens kwakzalverij, de officiële artsen-miljarden-maffia blijft buiten schot.

    10% van je inkomen naar die maffia, terwijl je er nooit gebruik van maakt. Schandalig. Artsengebruik moet je zelf betalen. De overheid gaat er vanuit dat het alnd vol armoedzaaiers is die geen paar tientjes hebben voor bezoek aan de huisarts of apotheek. En daarom gaan er miljarden naartoe. 100% uitschot.

    Ratio [6] reageerde op deze reactie.

  4. Nico de Geit schreef op : 4

    Wat vinden jullie er van om Jomanda een paar miljard te geven van uw belastinggeld? Of een verplicht maandelijks bedrag?

    Iedereen tegen zeker? Ik ben dus tegen verplicht betalen aan artsen waar je nooit komt. Ik ben ook niet solidair met anderen die dat wel willen. Wil je artsen, aandacht, ziekenhuizen en medicijnen? Prima, maar betaal het zelf.

  5. Nico de Geit schreef op : 5

    Dan komen ze weer zeiken natuurlijk hoe het moet met de allerarmsten. Goed dan. Voor noodgevallen: stel een individueel potje verplicht. Mijn potje is zo gevuld, en ik krijg het terug na de uitvaart. Is een geblokkeerde rekening bij ING ook goed?

    De praktijk is dat ik betaal voor anderen. Artsen houden mensen ziek, want ze hebben klanten nodig. Werknemers moeten verplicht naar een arts, anders mogen ze niet thuisblijven. Anderen hebben aandacht nodig. Betaal dat lekker zelf.

  6. Nico de Geit schreef op : 7

    @Ratio [6]:

    Natuurlijk is dat ongenuanceerd. Als je van de ladder valt dan moet je wat. Beter is het om er alles aan te doen niet van de ladder te vallen. Maar mocht het toch gebeuren, dan ga ik graag naar een door mij zelf verkozen arts, en niet naar een door de staat aangesteld persoon.

    Misschien hebben bepaalde medicijnen levens gered, maar dat was natuurlijk altijd tijdelijk. Het leven werd verlengd, ten koste van wat?

    Het enige nuttige medicijn dat ik ken is Malarone, dat schijnt malaria je lijf uit te kunnen werken. Maar dat soort risico’ s dien je zelf af te dekken. En een paar honderd euro voor pillen maakt je echt niet uit als je flink ziek bent.

    Maar als iemand niet behandeld wenst te worden, dat is ook een recht.

    Voor mij zijn medicijnen een kwaal waar ik ver bij weg blijf. Ik ben gezond, leef gezond, enz.

    Waarom moet ik betalen voor anderen? Als de auto van de buren kapot gaat betaal ik daar toch ook niet voor? Het is een volledig uit de hand gelopen overheidsproject. Artsen en farmaceuten verdienen en vele miljarden aan, per maand.

  7. John schreef op : 8

    Meer dan de helft van de Nederlanders is er vóór dat de overheid de zorg in zijn geheel regelt, en wil de verzekeraars weg.
    Ze willen ook het oude ziekenfonds terug en dergelijke.
    Verder een Nationaal Zorgfonds, dat je in dezelfde hoek kan zetten als het Onvoorwaardelijke Basisinkomen.
    Hieraan kun je zien hoe weinig ze ervan snappen.

  8. Nico de Geit schreef op : 9

    @Ratio [6]:

    Penicilline, dat is toch een anti-bioticum? Ik blijf daar ver bij weg. Betaal veel meer voor mijn kip, want ik wil alleen kip zonder anti-biotica. Gewone kip staat er stijf van, dan groeien ze harder.

    Tegenwoordig worden mensen massaal ziek door anti-biotica. Misschien was het beter geweest dat het nooit was uitgevonden.

    Er zou veel meer gestreefd moeten worden naar gezonde mensen, niet naar het behandelen van allerlei kwalen die te voorkomen zijn.

    Artsen en farmaceuten verdienen niks aan het voorkomen van kwalen. Ze verdienen aan het voorschrijven van troep, waar je soms ook niet meer mee mag stoppen. Want ‘dan ga je dood’. Dat vertellen ze pas achteraf.

    jhon [16] reageerde op deze reactie.

  9. Bertuz schreef op : 10

    Innovatie wordt niet geremd. Patenten zijn voor iedereen in te zien. En de informatie die erin staat, mag gebruikt worden. Dat is juist de bedoeling van een patent. Maar commercialiseren mag niet zolang het patent loopt. Looptijd van 10 jaar is misschien wel tekort. Lange looptijden en winsten hebben niet per definitie wat met elkaar te maken. Misschien is zorgt ook wel te duur omdat mensen economisch gezien te lang zorg kunnen krijgen. (Wat onze samenleving siert overigens.)

  10. Billy the Kid schreef op : 13

    Gewoon ter informatie
    Vorige week is er een bus vol ouderlingen vanuit Antwerpen naar Nederland gereden om veel goedkopere medicijnen te kopen ….

    jhon [24] reageerde op deze reactie.

  11. John schreef op : 14

    Verzekeraars en de pharma mafia zitten geregeld in Den Haag om de tafel met schippers, om te bekonkelen hoe ze de burger een poot uit kunnen draaien, en een oor aan kunnen naaien.
    Werkt de vent van Schippers niet in een organisatie die artsen leert hoe ze hun rekening zo hoog mogelijk op kunnen laten lopen?
    En dan roept Jan met de Pet om juist meer overheid, want die verzekeraars zijn niet te vertrouwen met hun ‘Marktwerking’.

  12. peter schreef op : 20

    @Bertuz [19]: Jahaha

  13. peter schreef op : 21

    Verlies veroorzaakt persoonlijke groei en een reden om een betere nieuw weg te zoeken…winst maakt lui en vreet mee doet niks….

    Bertuz [22] reageerde op deze reactie.

  14. Bertuz schreef op : 22

    @peter [21]: Verlies leidt tot hogere premies. Zie het stukje. Verlies leidt tot faillissement en daarmee tot verlies van banen. Verlies leidt tot vertrek van investeerders. Verlies van partners leidt tot eenzaamheid. Verlies is een bitch.

    peter [23] reageerde op deze reactie.

  15. peter schreef op : 23

    @Bertuz [22]: De helft van het leven is verliezen..eerst de uitgaande beweging dan de ingaande beweging…heel natuurlijk. De door jou gestelde reden van verlies komen voort uit hebberigheid…voor de zorg kun je stellen dat de administratieve druk gecombineerd met totale onwetendheid over kostprijzen van zowel behandeling als medicijnen een bewust verlies door de gesocialiseerde dwang premieafdracht. Dus nu kunnen wij omdat er een onhoudbare situatie begint te ontstaan in de zorg…vanuit dat verlies gaan zoeken naar een win/win model..kostendekkend. Maar zolang geld weg lekt…maar eens zien.

    Bertus [25] reageerde op deze reactie.

  16. Bertus schreef op : 25

    @peter [23]: Deze “De door jou gestelde reden van verlies komen voort uit hebberigheid…” begrijp ik niet. Bedoel je te zeggen dat de winst die er was, werd ingepikt, en er aldus een verlies is ontstaan? Maar een ding is zeker in deze situatie als dit is wat je bedoelt, er was winst. Verlies zou dan een “zegen” geweest zijn, want verlies kan je niet inpikken. Kostprijzen zeggen niets. Marktprijzen wel. Sommige medicijnen komen nooit op de markt, maar hebben wel veel geld gekost om te ontwikkelen. Ook die kosten moeten terug verdiend worden. Kostendekkend bestaat niet. Winst dient als een “veiligheidsfactor” zoals in de techniek. Volgens mij maak jij er een semantische questie van.

    peter [26] reageerde op deze reactie.

  17. peter schreef op : 26

    @Bertus [25]: Niks semantisch want ook jij weet dat veel wetenschappelijk onderzoek van universiteiten gebruikt word door firma’s in hun zogenaamde patent rechten dus maatschappelijk bekostigt. Winst is een te hoge prijs…wanneer de lonen en kosten betaald zijn het R en D op niveau de kasreserves op orde waarom dan nog meer geld vragen…hebzucht! En dat kan tot verlies lijden maar omdat de kosten van bigfharma gesocialiseerd zijn valt het niet snel op door politieke dekking middels lobby….toch

    Bertuz [27] reageerde op deze reactie.

  18. Bertuz schreef op : 27

    @peter [26]: Je vergeet de context waarin ik mijn opmerking gemaakt heb. Of geef je impliciet toe? Dat kan ook. Ik ben tegen socialisatie van kosten. Dat maakt bedrijven lui. Verlies wordt toch wel gedragen door de maatschappij zo zouden bedrijven kunnen gaan denken. Dat universitair onderzoek gebruikt wordt, lijkt mij prima. Als universiteiten dat niet willen, wat let ze om patent aan te vragen. Jij legt toch ook geld opzij? Zo doen bedrijven dat ook. Je maakt niet alles op wat er die maand binnenkomt. Winst is niets mis mee. Lees het stukje nog eens. Zul je vinden dat juist het verlies gevreesd wordt. Immers dat verlies gaat leiden tot hogere premies. En de premies werden op een zo laag mogelijk peil gehouden met behulp van de winst. O ja leuk om te weten; veelal laten bedrijven slechts “perifere zaken” door universiteiten en TNO uitzoeken. Kernzaken houden ze bij voorkeur binnen de “eigen gelederen”. Risico te groot om die uit te besteden.

    peter [28] reageerde op deze reactie.
    peter [29] reageerde op deze reactie.

  19. Bertuz schreef op : 30

    @peter [28]: Waar niet in?