ingezonden persbericht van meer democratie: De Eerste Kamer, die op dinsdag 19 januari debatteert over de grondwetswijziging voor het bindend correctief referendum, moet de torenhoge drempel voor een geldige uitslag uit het voorstel halen. Hiertoe heeft Meer Democratie, mede namens zo’n 5.000 Nederlanders, opgeroepen in een open brief aan de senaat. “Laat demofobie het niet winnen”, zegt woordvoerder Niesco Dubbelboer van Meer Democratie.

Op het laatste moment is in de Tweede Kamer een zeer hoge uitkomstdrempel voor een geldige referendumuitslag in de grondwetswijziging ingevoegd: het aantal nee-stemmers bij een referendum moet gelijk zijn aan minimaal de helft van de opkomst van de laatste Kamerverkiezingen (ofwel momenteel 41% van alle kiesgerechtigden). Dit betekent dat de opkomst in de praktijk wel 60 of 70 procent moet bedragen. “Hierdoor worden de meeste referenda ongeldig en zal het cynisme onder de bevolking toenemen”, zegt Dubbelboer.

Hogere eisen dan bij andere verkiezingen 

Hiermee wordt voor referenda een hogere opkomst geëist dan voor alle verkiezingen in Nederland met uitzondering van de landelijke. Bij de nu voorgestelde uitkomstdrempel zouden alle drie in Nederland gehouden landelijke referenda ongeldig zijn verklaard – ook het EU-referendum in 2005 waarbij de opkomst met 60% bijna twee keer zo hoog was als bij meerdere Europese verkiezingen van de afgelopen decennia.

Een internationale vergelijking komt tot soortgelijke conclusies. Hoogleraar Tom van der Meer keek naar alle nationale referenda die sinds 1995 in andere Westerse staten zijn gehouden en die lijken op het type dat nu voor Nederland wordt voorgesteld. De conclusie: van de 17 zouden slechts twee de nu voorgestelde drempel halen. “Deze uitkomstdrempel is onrechtvaardig en maakt het referendum onwerkbaar”, aldus Dubbelboer.

Positieve effecten referendum teniet gedaan 

Het referendum heeft veel positieve effecten. Het noodzaakt politici bij de les te blijven: ze moeten actief voor draagvlak zorgen en signalen uit de samenleving vroegtijdig oppikken. Besluitvorming per referendum wordt door burgers als eerlijk en rechtvaardig ervaren, ook door de meeste verliezers. Het kan het vertrouwen in de democratie terugbrengen onder groepen die zich nu slecht vertegenwoordigd voelen, zoals niet-academisch geschoolden.

“Maar die effecten worden door de torenhoge uitkomstdrempel grotendeels teniet gedaan. Hij verleidt politici tot de houding dat ze een eventueel referendum toch wel zullen winnen”, zegt Dubbelboer. “Het geeft hen een prikkel om maatschappelijke weerstanden niet serieus te nemen en publieke debatten te ontduiken.”

Drempel niet in grondwet

“Net zoals de maximumsnelheid, hoort de hoogte van een eventuele geldigheidsdrempel niet thuis in de  grondwet, maar in een uitvoeringswet”, zegt Dubbelboer. “Door deze drempel in de grondwet op te nemen, wordt hij in steen gebeiteld en wordt het uiterst moeilijk hem later nog aan te passen als de praktijk daartoe aanleiding geeft.”

“De Eerste Kamer is de bewaker van de grondwet en de kwaliteit van wetgeving. Zij heeft de middelen om deze fout te herstellen. Het referendum mag geen doodgeboren kind worden.”

7 REACTIES

  1. Nu komt de aap uit de mouw, ik vond het al heel vreemd dat men een correctief referendum toestond. Echter. Men heeft op het laatste moment gezorgd dat dit in de praktijk geen schijn van kans heeft.

  2. De politiek en de ambtenarenkliek dulden geen bemoeienis van burgers. Democratie bestaat niet.
    Het zal me dan ook niet verbazen als er eerdaags een bestorming van sommige Minsteries komt door woedende benadeelde burgers, a la het USCongres.

  3. Als een volk echt iets wil, moet een geldigheidsdrempel geen punt zijn. Tenzij het volk niet eensgezind is of geen moeite wil doen.

  4. Zoals @Winston zegt: ze “dulden geen bemoeienis van burgers”. Dus is/komt er een wet die formeel referenda regelt zodat de uitvretersklasse kan zeggen “kijk hoe democratisch ons land is”, maar zijn de details zodanig dat een referendum in de vrijwel onmogelijk is.

    Zo was het ook met de oude referendumwet. Die was ook in de praktijk onhaalbaar, totdat Geenstijl en Thierry de narcist het zowaar voor elkaar kregen om digitaal getekende, maar op papier afgedrukte, steunbetuigingen geaccepteerd te krijgen bij de kiesraad. Zouden de leden daarvan vervangen zijn sindsdien?

    Dus was die Zweedse nepprinses er als de kippen bij, toen ze minister werd, om deze wet af te schaffen namend de Democraten ’66.

    Over Kasja de nepprinses gesproken. Over haar las ik een roddel die te mooi is om dood te checken. Mevrouw en heur Zweedse familie waren ingelijfd in de adelstand. Tegen de procedures in omdat Beatrix haar wilde koppelen aan Willem-Alexander opdat mevrouw de nieuwe koningin zou worden. Maar Willy vond haar maar niks dus viel het plan in het water. Daarna regelde Opa een Heidi die Spaans spreekt.

  5. De meeste mensen denken dat je de machthebbers via de verkiezingen naar huis kunt sturen.
    Het systeem is nu zodanig opgebouwd dat je een bestuurlijke elite krijgt. Elke politiek systeem zal uiteindelijk eindigen in een dictatuur. De vraag is alleen, hoe kun je dit systeem zo opzetten, dat de bewoners denken dat zij vrij zijn.
    Lord Acton zie ooit: macht corrumpeert, en absolute macht corrumpeert absoluut. De acties en handelingen van de bestuurlijke elite zegt meer dan genoeg. En crisissen laat alleen maar zien, hoe incompetent zij eigenlijk zijn. Daarom zullen politici altijd de werkelijkheid negeren en news speak toepassen. Dit geldt vooral voor de ellende van de nieuwe Nederlanders.
    Elk politiek systeem zal uiteindelijk in elkaar klappen. In een democratie zal het iets langer duren, omdat wij een kapitalistische economie hebben. Dat dempt de incompetentie.

  6. EERSTE KAMER MOET TORENHOGE GELDIGHEIDSDREMPEL UIT BINDEND REFERENDUM HALEN?

    Allemaal gelul in de ruimte.
    Binnen 5 jaar geldt het recht van de sterkste overal op aarde omdat overal staten omgevallen zullen zijn.
    Democratie? Vergeet het maar!
    De democratie stierf vele jaren geleden een stille dood en niemand die een traan liet.

Comments are closed.